Qazaqstan songhy jyldary turizm salasyn ekonomikanyng manyzdy baghyttarynyng birine ainaldyrugha erekshe kónil bólip keledi. Dýniyejýzilik ekonomikalyq forum jariyalaghan Sayahat pen turizmdi damytu indeksine sәikes, elimiz turistik baghyttar reytingisinde aitarlyqtay ilgeriledi. Eger búrynghy indekste Qazaqstan 66-orynda túrsa, ótken jyly 119 memleket arasynan 52-oryngha kóterildi. Búl – salada jýrgizilip jatqan reformalar men infraqúrylymdy damytu sharalarynyng nәtiyjesi. Salalyq ministrlik aldaghy jyldary búl kórsetkishti odan әri jaqsartyp, 2025–2029 jyldar aralyghynda Qazaqstandy alghashqy 50 elding qataryna engizudi maqsat etip otyr.

Memleket turizmdi damytu ýshin birqatar iri jobalardy jýzege asyrudy josparlaghan. Sonyng ishinde Shuchie-Burabay kurorttyq aimaghyn, Manghystau ónirin jәne Almaty tau klasterin damytugha basymdyq berilmek. 2027 jylgha deyin jalpy qúny 1,1 trillion tengeden asatyn 181 investisiyalyq jobany iske asyru kózdelip otyr. Búl bastamalar turizm salasynyng әleuetin arttyryp qana qoymay, salada enbek etetin azamattardyng sanyn 800 myng adamgha deyin jetkizuge mýmkindik beredi. Sonymen qatar eldegi ishki turister sanyn 11 milliongha deyin kóbeytu jәne barlyq qonaq ýilerde eQonaq aqparattyq jýiesin engizu jospary bar.

Turizm industriyasy komiytetining mәlimetine sýiensek, ótken jyly Qazaqstangha 5,3 million sheteldik turist kelgen. Olar elimizde orta eseppen 1500 AQSh dollaryn júmsaghan. Búl kórsetkish turizmning el ekonomikasyna qosar ýlesining aitarlyqtay ekenin kórsetedi. Degenmen Turizm jәne sport ministri Erbol Myrzabosynov turizmdi damytu әleueti barlyq ónirde bolghanymen, salanyng qarqyndy damuyna kedergi keltiretin birqatar mәseleler bar ekenin atap ótti. Osyghan baylanysty zannamagha ózgerister engizu júmystary jýrgizilip, tiyisti zang jobasy Mәjiliste qaralyp jatyr.

Jana bastamalardyng biri – jergilikti әkimdikterge turistik infraqúrylymdy damytu boyynsha kenirek ókilettikter beru. Atap aitqanda, últtyq parkter aumaghyn qosa alghanda, eldi mekenderden tys aimaqtarda turistik nysandar salugha mýmkindik jasalmaq. Sonymen qatar turistik destinasiyalardaghy infraqúrylym qúrylysyn qarjylandyrugha arnalghan arnayy budjettik baghdarlama әzirleu josparlanuda. Ónirlerde turizmdi jýieli damytu ýshin jeke turizm basqarmalaryn qúru mәselesi de qarastyrylyp jatyr.

Turizmdi әrtaraptandyru maqsatynda agroturizm baghytyna da erekshe mәn berilude. Jana zannamalyq ózgerister fermerlerge óz jer telimderinde agroturizmmen ainalysugha qúqyq beredi. Býginde elimizde 200 mynnan astam sharua qojalyghy bar ekenin eskersek, búl bastama auyl túrghyndary ýshin jana júmys oryndaryn ashyp, auyldyq jerlerding әleumettik-ekonomikalyq damuyna ong yqpal etpek.

Ekologiyalyq turizmdi damytu da negizgi baghyttardyng biri. Últtyq parkterde turistik qyzmetti jýzege asyru ýshin jerdi jalgha beru merzimin 49 jylgha deyin úzartu mәselesi qarastyrylyp jatyr. Búl investorlardy tartugha jәne infraqúrylymdy jetildiruge mýmkindik beredi. Songhy jyldary últtyq parkterde turistik soqpaqtar jasalyp, sapar-ortalyqtary ashylyp jatyr. Qazirgi tanda segiz sapar-ortalyghy júmys isteydi. Nәtiyjesinde últtyq parkterge kelushiler sany túraqty týrde ósip keledi. 2024 jyldyng qorytyndysy boyynsha 14 últtyq parkke 2,8 million adam barghan. Búl kórsetkish 2023 jylmen salystyrghanda 18 payyzgha artqan.

Turister ýshin qolayly jaghday jasau maqsatynda shekaralyq ótkizu punktterinde úiymdasqan turistik toptargha arnalghan «jasyl dәliz» jýiesin engizu josparlanyp otyr. Qazirgi uaqytta búl tetik Resey men Qyrghyzstan shekarasynda synaq rejiyminde júmys istep túr.

Memleket basshysynyng tapsyrmasymen Almaty tau klasterin damytu jónindegi keshendi jospar әzirlengen. Onyng basty maqsaty – tau turizmin damytu arqyly elge keletin turister sanyn arttyru. Halyqaralyq tәjiriybege sýiensek, tau turizmimen ainalysatyn sayahatshylardyng ortasha shyghyny shamamen 350 dollardy qúraydy. Búl jaghajay turizmindegi ortasha shyghynnan birneshe ese joghary.

Sonymen qatar Shyghys Qazaqstan oblysynda da tau turizmin damytu mýmkindigi zor. Osy baghytta Katonqaraghay men Zaysan qalalarynda jana әuejaylar salynyp jatyr. Bolashaqta shamamen 1000 gektar aumaqta úzyndyghy 70 shaqyrymgha deyin jetetin shanghy trassalaryn salu josparlanghan.

Manghystau ónirin damytugha arnalghan keshendi jospar da erekshe manyzgha iye. Búl joba ayasynda infraqúrylymdy jetildiru jәne abattandyru júmystary jýrgizilip, Túzbayyr, Qyzylqúp, Torysh jәne Ayraqty siyaqty tabighy kórikti oryndargha qoljetimdilik artpaq. Sonyng nәtiyjesinde jana turistik nysandar ashylyp, ónirding turistik tartymdylyghy kýsheyedi.

Jalpy alghanda, Qazaqstan turizmning týrli baghyttaryn qatar damytugha kýsh salyp otyr. Ásirese etno-mәdeni, balalar men jasóspirimder turizmi, medisinalyq jәne sauyqtyru turizmi, iskerlik turizm, karavaning jәne avtoturizm baghyttary basymdyqqa iye. Búl sharalardyng barlyghy elimizding tabighy baylyghy men mәdeny múrasyn tiyimdi paydalanyp, Qazaqstandy halyqaralyq dengeydegi tartymdy turistik baghyttardyng birine ainaldyrugha baghyttalghan.

Abai.kz