Beysenbi, 5 Qarasha 2026
Biylik 445 0 pikir 4 Qarasha, 2026 saghat 15:25

«Ádiletti qoghamgha – shynshyl sóz»: Kitapta ne jazylghan?

Suret: kosstu.edu.kz saytynan alyndy.

Preziydent Qasym-Jomart Toqaevtyng «Ádiletti qoghamgha – shynshyl sóz» atty kitaby әleumettik jelide qyzu talqylanyp jatyr. Qazaqstandyqtar basylymdy kitap dýkenderinen qalay kezdestirgenderin aityp, oqyghannan alghan әserlerimen bólisude. Sonday-aq Memleket basshysynyng el damuyna qatysty oi-pikirlerin talqylap jatyr.

Jeli qoldanushylarynyng biri balalarymen birge sauda ortalyghyna barghan kezde kýtpegen jerden kitapqa kózi týskenin jazghan. Kitap dýkenine kirgen ol kireberistegi Bestsellers («Bestsellerler») degen jazuy bar sóreden Memleket basshysynyng enbegin kórgen.

«Dәl kireberiste Bestsellers degen jazuy bar sóre túr. Onda Toqaevtyng "Ádiletti qoghamgha – shynshyl sóz" atty kitaby qoyylghan. Esimde, bastapqyda búl kitapty tek uniyversiytetterdin, kolledjderding kitaphanalary men jastar ortalyqtarynda ghana taratu josparlanghan bolatyn. Biraq, súranys bolghan song úsynys ta payda bolghan ghoy», – dep jazdy ol.

Jazba avtory búl kitapty ol alghash jaryq kórgen kezde oqyghanyn atap ótti. Onyng pikirinshe, búl enbek әrbir qazaqstandyqtyng mindetti oqu tiziminde boluy shart bolmasa da, el aldynda túrghan qiyndyqtardy terenirek týsinuge septigin tiygize alady. Onyng nazaryn audarghan taqyryptardyng biri – bilim beruding róli. Avtor múny Qazaqstan baylyghynyng negizgi qaynar kózi retindegi múnaygha qatysty qalyptasqan dәstýrli týsinikke qarsy qoydy.

Taghy bir qoldanushy óz jazbasyn sayasattan emes, studenttik mahabbat turaly estelikterden bastady. Ol birde kezdestirgen boyjetkenning ózinen oqyghan 20 avtorynyng atyn atauyn súraghanyn, sóitip klassikalyq әdebiyet turaly oy bólise alatyn adammen ghana qarym-qatynas qúratynyn ashyq bildirgenin bayandap berdi.

Ol kezde er adamnyng oqu tәjiriybesi birneshe shygharmamen ghana shektelgenin moyyndady. Jyldar óte kele ol kitaptargha kóbirek uaqyt bóle bastap, songhy bes jylda 23 shygharma oqyp shyqqan. Ángimesin týiindey kele, jaqynda ghana qol jetkizgen bir dýniyesi turaly aityp ótti.

«Aytpaqshy, keshe men "Meloman" kitap dýkenine kirip, Preziydent Qasym-Jomart Toqaevtyng oilary men tolghamdary jinaqtalghan "Ádiletti qoghamgha – shynshyl sóz" kitabyn satyp aldym. Jana zaman, jana qogham jәne jana oilau dәuirinde múnday enbekter adamgha kóp nәrse bere alady», – dep jazdy qoldanushy.

Taghy bir qazaqstandyq búl jinaqtyng sayasy jәne tarihy manyzyna nazar audardy. Halyqaralyq qaqtyghystar men ekonomikalyq túraqsyzdyq jaghdayynda ony Toqaevtyng syrtqy sayasat pen Qazaqstannyng basqa memlekettermen qarym-qatynasy turaly kózqarastarynyng qalay qalyptasqany qyzyqtyrghan.

«Búl Toqaevtyng songhy sóilegen sózderining jay ghana jinaghy emes. Onda onyng 1994 jyldan bastap 30 jyldan astam uaqyttaghy oilary men pikirleri jinaqtalghan. Onyng preziydenttikke deyin búryn ne turaly aitqanyn jәne uaqyt óte kele onyng kózqarastarynyng qalay ózgergenin nemese saqtalghanyn kóruge bolady. Maghan jurnalist retinde jay ghana әdemi dәieksózderdi oqyp shyghu emes, onyng el tarihynyng әrtýrli kezenderinde óz ústanymdaryn qalay tújyrymdaghanyn kórgen qyzyqty», – dep atap ótti jariyalanym avtory.

Ol kitapty 3 700 tengege satyp alghanyn aityp, oqyrmandardan Preziydentting qanday sózderi esinde qalghanyn súraghan.

Kitapta ne jazylghan?

«Ádiletti qoghamgha – shynshyl sóz» jinaghyna Qasym-Jomart Toqaevtyng 30 jyldan astam uaqyt ishinde aitqan oi-pikirleri engizilgen. Kitapta onyng 1994 jyldan, yaghny Qazaqstan Preziydenti lauazymyn atqarmaghan kezeninen bastap jasaghan tújyrymdary men payymdary qamtylghan.

Jinaq 21 taqyryptyq bólimnen túrady. Olardyng qatarynda memlekettik basqaru, zang men tәrtip, bilim beru, jastar, sifrlandyru, jasandy intellekt, últtyq qúndylyqtar, ekologiya jәne halyqaralyq qatynastar taqyryptary bar.

Áleumettik jelidegi jazbalargha qaraghanda, oqyrmandardy kitaptaghy jekelegen pikirler ghana emes, Toqaevtyng sayasy qyzmetining әr kezenindegi ústanymdaryn salystyru mýmkindigi de qyzyqtyrady. Al kitaptyng dýken sórelerinen kórinui keybir jeli qoldanushylaryna kitap oqu taqyrybyna qayta oralyp, oqyrmandyq talgham turaly pikir almasugha týrtki bolghan.

Abai.kz

0 pikir