Ukrainadaghy soghys: Kelissóz qalay ayaqtaldy?
Ábu-Dabiydegi kelissózder ayaqtaldy: Tútqyn almasu jóninde kelisim bar, al aumaq mәselesi eng kýrdeli týiin bolyp qaldy.
Medinskiy ne dedi?
Resey delegasiyasynyng basshysy Vladimir Medinskiyding mәlimdeuinshe:
* Resey men Ukraina әskery tútqyndar almasu jóninde kelisimge keldi.
* Kezdesudi úiymdastyrghany ýshin BAÁ basshylyghyna alghys aitty.
* Ukrainadaghy soghys Europadaghy qauipsizdik jýiesining óte nashar júmys isteytinin kórsetti.
* Resey qaqtyghys sózsiz ayaqtalghannan keyin Europadaghy qauipsizdik mәselesin qazirden talqylau qajet dep sanaydy.
"Býkil aghzany emdeu kerek, múnda japsyrma tanghyshpen qútyla almaysyn" dep, әlemge jana әri әdiletti qauipsizdik jýiesi qajet ekenin mәlimdedi.
* Europadaghy qauipsizdik jýiesi kelissózderding negizgi taqyryptarynyng biri bolghanyn, keybir mәseleler boyynsha ózara týsinistikke qol jetkizilgenin aitty.
* Medinskiyding sózinshe, Ábu-Dabiyde europalyqtarmen eshqanday baylanys bolmaghan, olardyng búl ýderistegi mәrtebesi de belgisiz.
* Onyng aituynsha, Europalyq odaqtan naqty úsynystar týspegendikten, Reseyding EO-men neni talqylay alatyny әzirge týsiniksiz.
* Medinskiy Europany beybit túrghyndardyng jappay qaza tabuyna yqpal etip otyr dep aiyptap, ukrain halqyna qatysty "újymdyq aldaumen" ainalysyp jatqanyn mәlimdedi.
"Europanyng ar-úyaty oyanghan kezde ghana ol beybit kelissózderge qatysushy bola alady", – dedi ol.
* Sonymen birge Ukraina Europalyq odaqqa kire alady, biraq NATO-gha mýshe bolmauy kerek degen Resey ústanymyn qaytalady.
* Tramptyng arnayy ókilderin ol shynayy, tiyimdi әri nәtiyjege baghyttalghan adamdar dep baghalady. Onyng pikirinshe, Reseyding olargha qalay qaraytyny emes, kelissózderding nәtiyjesinde qansha adamnyng aman qalatyny manyzdy.
* Medinskiy kelissózderding naqty mazmúny turaly týpkilikti uaghdalastyqqa qol jetkizilgenshe eshtene aitylmaytynyn jetkizdi.
"Keybir mәselelerde týsinistikke qol jetkizdik, keybirinde kelise almadyq. Búl әngime mindetti týrde jalghasady", – dedi ol.
Ábu-Dabiyden keyin AQSh delegasiyasy Putinmen kezdesu ýshin Mәskeuge úshady.
Kushner ne dedi?
Tramptyng arnayy ókili Jared Kushner kezdesudi nәtiyjeli dep baghalady.
Onyng negizgi mәlimdemeleri:
* Beybit kelisimge kelu onay emes, biraq oghan qajetti barlyq qúramdas bólikter bar. Endigi mindet – solardy bir kelisimge biriktiru.
* Kelissózder formatyna Europany da qosugha tyrysyp jatyr.
* Eger Europa óz atynan kelissóz jýrgizetin bir adamdy tanday alsa, búl Reseydi Europamen kelissózge mәjbýrleuden de ýlken jetistik bolar edi.
* Eng qiyn mәsele – aumaqtyq mәseleler boyynsha kelisimge kelu.
* Qazir eki taraptyng arasynda ózara senim joq.
* Soghystan keyingi qauipsizdik mәseleleri talqylandy.
* Ukrainagha qauipsizdik kepildikterin beru baghytynda jaqsy ilgerileu bar.
* Kushner Putin men Zelenskiyding jeke kezdesui jaqsy nәtiyje bolar edi dep sanaydy. Alayda Resey tarapy kóshbasshylar kezdesuine deyin kelissózderde әli de ilgerileu boluy qajet ekenin aitqan.
* Mәskeuden keyin AQSh delegasiyasy Zelenskiymen sóilesu ýshin Dublinge úshpaq.
Qysqasha qorytyndy:
Diplomatiyalyq ýderis bayau bolsa da, algha jyljyp keledi.
Áskery tútqyndar almasu jónindegi kelisim – әzirge kelissózderding naqty nәtiyjesi.
Ukraina aumaqtaryn beru mәselesinde sheginuge kelispey otyr.
Eng kýrdeli týiin – aumaqtyq talaptar men soghystan keyingi qauipsizdik kepildikteri.
Europany kelissózder formatyna qosu mәselesi әli sheshilgen joq.
AQSh delegasiyasynyng Mәskeu men Dublinge sapary diplomatiyalyq arnalardyng әli de júmys istep jatqanyn kórsetedi.
Basty qayshylyq ózgergen joq: Amerika Resey men Ukraina arasyndaghy kelisimdi tezdetuge tyrysqanymen, kelissózderdegi qazirgi tepe-tendik Reseyge tiyimdirek bolyp túrghanday, yaghny AQSh-tyng Ukrainagha qaraghanda Reseyding mýddesine kóbirek qúlaq asyp otyr.
Quanysh Edilhantegi
Abai.kz