بەيسەنبى, 4 ماۋسىم 2026
جاڭالىقتار 99 0 پىكىر 4 ماۋسىم, 2026 ساعات 15:10

جاڭا زاڭ ۇلتتىق عىلىم اكادەمياسىنا سەرپىن بەرمەك!

سۋرەت: ەگەمەن قازاقستان سايتىنان الىندى

بۇگىن سەناتتىڭ جالپى وتىرىسىندا «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كەيبىر زاڭنامالىق اكتىلەرىنە عىلىم، عىلىمدى قاجەتسىنەتىن اۋماقتار، الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ، ءبىلىم بەرۋ، دەنساۋلىق ساقتاۋ جانە اسكەري قىزمەت ماسەلەلەرى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» زاڭى ەكى وقىلىمدا قارالىپ، ماقۇلداندى.

زاڭ عىلىمدى دامىتۋدىڭ ءتيىمدى جانە تۇتاس مودەلىن قالىپتاستىرۋعا، عىلىمي ناتيجەلەردى ناقتى ەكونوميكاعا ەنگىزۋگە جانە ەلدىڭ عىلىمي-تەحنولوگيالىق دامۋىن جاڭا دەڭگەيگە كوتەرۋگە باعىتتالعان. سونداي-اق، زاڭ عىلىم، دەنساۋلىق ساقتاۋ، الەۋمەتتىك سالا جانە اسكەري قىزمەت ماسەلەلەرىن دە قامتىپ وتىر.

- بىرىنشىدەن،زاڭمەن عىلىمدى قاجەتسىنەتىن اۋماقتاردى قالىپتاستىرۋ كوزدەلگەن. اتالعان اۋماقتار عىلىمي قالاشىقتار نەمەسە عىلىمي-تەحنولوگيالىق پاركتەر تۇرىندە قۇرىلىپ، عىلىم، تەحنولوگيا جانە جوعارى تەحنولوگيالىق وندىرىستەردىڭ شوعىرلانۋىنا مۇمكىندىك بەرەدى. ولاردىڭ قۇقىقتىق مارتەبەسى، باسقارۋ تەتىكتەرى، قارجىلاندىرۋ كوزدەرى جانە مەملەكەتتىك قولداۋ شارالارى ناقتى ايقىندالعان. سونىمەن قاتار سالىق بويىنشا ىنتالاندىرۋ، ارنايى ەكونوميكالىق ايماق ءتارتىبىن پايدالانۋ، مەملەكەتتىك-جەكەشەلىك ارىپتەستىك تەتىكتەرى قاراستىرىلىپ، كادرلاردى دايارلاۋعا مەملەكەتتىك تاپسىرىس ورنالاستىرۋ كوزدەلەدى. ەكىنشىدەن، ماڭىزدى باعىتتاردىڭ ءبىرى – عىلىمدى قارجىلاندىرۋ جۇيەسىن جەتىلدىرۋ. زاڭدا عىلىمي جوبالاردى ىسكە اسىرۋدىڭ ناقتى ءتارتىبى بەلگىلەنىپ، جوبالاردىڭ مەرزىمى شارت جاسالعان كۇننەن باستاپ بارلىق كەزەڭدەردى تولىق قامتيتىن بولادى. بۇل عىلىمي جوبالاردىڭ تۇراقتى قارجىلاندىرىلۋىن قامتاماسىز ەتەدى، - دەدى سەناتور التىنبەك نۋحۇلى.

مۇنىمەن قوسا، تاجىريبەلىك-كونسترۋكتورلىق جۇمىستاردى قارجىلاندىرۋ، حالىقارالىق عىلىمي ىنتىماقتاستىق اياسىندا بىرلەسكەن جوبالاردى قولداۋ جانە عىلىمي ناتيجەلەردى كوممەرتسيالاندىرۋ شارالارى كۇشەيتىلەدى. وسىنىڭ ناتيجەسىندە عىلىمي زەرتتەۋدەن باستاپ ونى وندىرىسكە ەنگىزۋگە دەيىنگى تولىق تسيكل قالىپتاسادى. بۇدان بولەك، كونكۋرستار ناتيجەلەرىن جاريالاۋ مەرزىمدەرىن بەلگىلەۋ، جوبالاردىڭ قۇنىن نەگىزدەۋ جانە قارجىلاندىرۋ كولەمدەرىن بەكىتۋ ءتارتىبىن ناقتىلاۋ كوزدەلگەن.

- عىلىمي ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ جانە تسيفرلاندىرۋ قاراستىرىلادى. زاڭدا ۇجىمدىق پايدالانىلاتىن زەرتحانالار ينستيتۋتى ەنگىزىلەدى. بۇل عىلىمي جابدىقتارعا تەڭ قولجەتىمدىلىكتى قامتاماسىز ەتىپ، ينفراقۇرىلىمدى ءتيىمدى پايدالانۋعا جانە ارتىق شىعىنداردىڭ الدىن الۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. سونىمەن قاتار، ستۋدەنتتەر مەن جاس زەرتتەۋشىلەرگە عىلىمي ينفراقۇرىلىمدى كەڭىنەن پايدالانۋ مۇمكىندىگى بەرىلەدى. بۇل عىلىمنىڭ بىرىڭعاي تسيفرلىق كەڭىستىگىن قالىپتاستىرۋعا ىقپال ەتەدى، - دەدى دەپۋتات.

زاڭدا اكادەميانىڭ ينستيتۋتسيونالدىق تۇراقتىلىعىن قامتاماسىز ەتۋگە باعىتتالعان نورمالار ەنگىزىلگەن. اتاپ ايتقاندا، ونىڭ مۇلىكتىك نەگىزدەرى، باسقارۋ تەتىكتەرى جانە ستراتەگيالىق زەرتتەۋلەر جۇرگىزۋ قۇزىرەتى ناقتىلانادى.

زاڭ اياسىندا عىلىم ماسەلەلەرى جونىندەگى قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ جانىنداعى ۇلتتىق عىلىم اكادەمياسىنىڭ ءرولى جوعارى عىلىمي ۇيىم ءارى قازاقستاندىق عىلىمنىڭ بولاشاعىن ايقىندايتىن نەگىزگى ورتالىق رەتىندە كۇشەيتىلەدى. عىلىمنىڭ جاي-كۇيى مەن دامۋ ۇردىستەرى تۋرالى جىل سايىنعى ۇلتتىق بايانداما ازىرلەنەدى. بۇل عىلىمدى جۇيەلى تۇردە جوسپارلاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

بۇل زاڭدا عالىمداردىڭ مارتەبەسىن كۇشەيتۋ جانە الەۋمەتتىك كەپىلدىكتەرىن كەڭەيتۋ ەسكەرىلگەن. عالىمداردىڭ قۇقىقتارى، اكادەميالىق ەركىندىگى جانە ەڭبەكاقى تولەۋدىڭ بىرىڭعاي تاسىلدەرى زاڭنامالىق دەڭگەيدە بەكىتىلەدى. سونىمەن بىرگە، عىلىمي قىزمەتكەرلەرگە بەرىلەتىن 56 كۇندىك ەڭبەك دەمالىسىن بارلىق عىلىمي ۇيىمدارعا تاراتۋ كوزدەلگەن.

Abai.kz

0 پىكىر