Jana Konstitusiya – ótkenning qorytyndysy ghana emes, el damuynyng jana dәuirin aiqyndaytyn qújat. Adam qúqyqtaryn kýsheytu, dәstýrli qúndylyqtardy qorghau, zayyrly memleketti naqty bekitu, ekologiya men әielder qúqyghyna basymdyq beru – jana Ata Zanda kórinis tapty.

Ol biylik mýddesinen búryn azamattardyng qúqyqtary men bostandyqtaryn aldynghy oryngha shygharady. Jalpyúlttyq koalisiyanyng Aqtóbe júrtshylyghymen kezdesuinde Memlekettik kenesshi Erlan Qarin osylay dep mәlimdedi.

Onyng aituynsha, otyz jylda әlem ózgerdi, qogham ózgerdi. Jana súranystar, jana talaptar, jana qúndylyqtar payda boldy. Keybir mәselelerdi qogham 30 jyl búrynghyday emes, qazir mýldem basqasha qabyldaydy.

Suret: Jalpyúlttyq koalisiyadan alyndy.

«Mysaly, ekologiya mәselelerin alayyq. Qazirgi qoldanystaghy Konstitusiyada búl taqyryp mýldem qamtylmaghan. Dәstýrli qúndylyqtardy qorghau mәselesi de qazir ózekti taqyrypqa ainaldy. 1995 jyly múnday mindet qoyylghan joq. Sonymen qatar, jana Ata zanda memleketting zayyrlyq sipaty naqty bekitilgen. Búl da – qoghamda songhy jyldary qalyptasqan súranystardyng biri. Biz, әriyne, ruhany damudy, imandylyqty qoldaymyz. Biraq, dey túrghanmen de, memleket pen dinning arajigin ajyratu kerek. «Neke – er men әielding memleket zangha sәikes tirkegen erikti jәne teng qúqyqty odaghy» degen normany engizdik. Áyelderding qúqyqtaryn qorghau da ózekti mәselege ainaldy. Jana Konstitusiyada búghan qatysty da naqty normalar qamtylghan. Mine, songhy jyldary payda bolghan osynday súranystardy qalayda eskeru qajettiligi tuyndady», – dedi Memlekettik kenesshi.

Suret: Jalpyúlttyq koalisiyadan alyndy.

Osy orayda Erlan Qarin qoghamda jii talqylanatyn mәsele – «Jana Konstitusiya tek biylikting ghana mýddesin kózdep otyrghan joq pa? Qarapayym adamdardyng mýddesi eskerusiz qalghan joq pa?» degen saualgha naqty jauap berdi.

«Búl súraqqa da senimdi týrde jauap bere alamyz. Jana Konstitusiya eng aldymen adamdardyng mýddesi, qúqyqtary men bostandyqtaryn birinshi oryngha qoyady. 1995 jyly qabyldanghan qoldanystaghy Konstitusiya negizinen memleket mýddesi men ókilettigin qamtyghan bolsa, jana Ata Zang el damuynyng adamy ólshemin engizdi. Sol ýshin adam qúqyqtary negizgi basymdyq retinde aiqyndaldy. Jana Ata zanda «adam» degen sóz qazirgi Konstitusiyamen salystyrghanda 1,5 ese kóp qoldanylghan, yaghni, 76 ret atalghan. Búl da jaydan jay emes. Mәsele qayta-qayta ataluynda emes, mәsele – kóptegen normalarda adamnyng mýddesi, adamnyng qúqyqtary qamtamasyz etilgen», – dedi Memlekettik kenesshi.

Búl jәit jana Konstitusiyanyng qarapayym adamdardyng mýddesine baghyttalghanyn kórsetedi. Sebebi, memleketting basty qazynasy da, tiregi de – onyng azamattary, dep týiindedi Erlan Qariyn.

Abai.kz