Halyq sayasy «halturadan» sharshady!
Basqany bilmeymin, kóp bósteki әngimede sharuam da shamaly. Biletinim, osynday sayqymazaq sayasatty toqtatu kerek edi, negizi. Osy taptauryn bolghan «sayasy tehnologiyalaryn» ýkili ýmitpen otyrghan qara halyqqa dym qyzyq bolmay qaldy, tórde otyrghan tóreler. Eger osyny da «tehnologiya» dep oilasandar, onda senderge jedel týrde tehnolog auystyrugha tura keledi. Onsyz endigi jerde algha jyljuyng qiyn: múnyng shyn aty tospa su — tihiy omut! Bilsender, keybireuler teatrdaghy әrtisting tirliginen de tómen әreket jasap otyr.
Últyna әlsin-әlsin shaptýrtki jasap, shydamyn teksergende sender ne tabamyn deysinder, osy? Qazir uaqyt da, dengey de, tanym da, tipti, memleketting ústanghan baghyt-baghdary da ózgergen. IYә, eger aitylyp jatqan uәli sózderi men berilip jatqan uәdeleri shiyki bolmay, ras bolsa, biz — qarapayym halyq, solay dep oilaymyz.
Biz Qazaqstan degen Memlekettin, onyng birinshi túlghasy Preziydentting jýrgizip otyrghan sayasatyna senemiz, sengimiz keledi, sengesin de aldymyzdaghy jaqsylyqtardan ýmit etemiz. Áytpese, halyq halturadan sharshady! Bәlkim bayqamaytyn da shygharsyndar, senderding myna tirliktering jappay ýmitsizdikke alyp kele jatyr. Aytyndarshy, osy bizde — qarapayym hplyqta ne kinә, qanday jazyq bar? Nege osy sender eldi, júrtty tym «tómen» dep oilaugha daghdy aldyryp, әbden meymanalaryng tasyp, egolaryndy ósirip alghansyndar? Senderdi jәne búl qatardaghylardy bilmedim, men biletin maqsat pen mindet bireu: qalay da el boluymyz kerek! Búl — osy baytaqty jasaghan bayyrghy ata-balarymyzdyng asyl armany.
Óz erkimizben bola almaymyz ba, ol kezde múnyng aqyry jaqsy bolmaydy, týpting týbinde qylsha moynyna ajyrghy baylap tynasyn. Biz emes, sony tyndyratyn sender. Ol kezde myna qyzyl tili salaqtaghan qol «búlbúldarynnyn» qay-qaysysy da dalaqtap, dalada qalady. Sonday-aq, eger myna bizdi «nan tanymas nadan» dep nasihattap jatqan «masqarapazdaryn» Qúryltaydyng tórinde otyratyn bolsa, sózim joq, el bola almaysyn, Qazaqiya. Búlay bolghanda biz de Qúryltaygha úmtylatyn edik qoy, eng bolmasa bayaghy «B» korpusyna test tapsyrghan tәjiriybemiz bar, auyzymyzda asyl sóz, kәllamyzda izgi oy hәm últyna, memleketine degen janashyrlyghyn aitpaghanda, toghyz zandy jatqa biletin qabilet-qarymymyz bar boyymyzda. Biz oiladyq qoy, Últtyq dep dәriptelgen, dabyralatqan jerge endi kileng shekesinen miy aghyp túrghan yghay men syghaylar legi keledi eken dep. Mynalaryng bolmady, joldastar! Men óz oiymdy aittym, bas kespek bolsa da, til kespek joq. Bar desender de endigisin ózdering bilersinder. Izime it qosyp, qara mashinamen izdey qalsandar, myna Almaty oblynyng irgesinde jatqan «Irgeli» degen shaghyn auyldan tabarsyndar. Sózimnen jaltaryp qashpaymyn, qara shabadanymdy jinap, dayyn otyramyn. Bolmay ma, Qúryltaydyng tórine, biyik minberge eng qúryghanda biz siyaqtylardy shyghar. Aytamyz, aitu kerek bolghan jerinde, shegelep, jetpey jýrgen jetelerge jetkizip, elge kerek әngimeni, merzim-mólsherimen, býirekten siraq shygharmay-aq. Zanyna da, ishki-syrtqy sayasatyna da aralasamyz, qoldan kelgenshe. Óitkeni, otyz jyl boyy týrli saladan bilim men tәjiriybeni sol ýshin jyidyq. Esesine, «qúda da tiysh, qúdaghy da!» Áytpese, әzirge mynalaryng jaramay túr, tipti, úyat bolghan siyaqty.
Berik Jýsipov
Abai.kz