Afrikadan kelgen ken, Stepnogorsk dalasy jәne Avstraliyalyq milliondar...

Siyrek kezdesetin metaldar tóniregindegi ghalamdyq dengeydegi tarysta Qazaqstan taghy bir sensasiya jasauda...

Álem geosayasat pen «jasyl energiya» ýshin siyrek kezdesetin metaldargha (redkozemelinye metally) talasyp jatqanda, Qazaqstan ónirinde óte qyzyqty әri kýtpegen iri mәmile jasaldy!

Stepnogorsktegi toqyraugha úshyraghan zauytty Avstraliya investorlary nege shúghyl satyp alyp jatyr?

Búl mәseleni terenirek taldasaq, oqigha jelisi detektivtik filimnen kem týspeydi:

Mәmile auqymy: Avstraliyalyq «Lindian Resources» kompaniyasy Astanada tirkelgen «Silkway Metals» enshiles kәsiporny arqyly Aqmola oblysy, Stepnogorsk qalasyndaghy «SARECO» (Summit Atom Rare Earth Company) óndiristik keshenin satyp aluda. Mәmile qúny — 20 million AQSh dollaryna juyq!

Afrikadan — Saryarqagha: Eng qyzyghy — búl zauytta Afrikanyng Malavy memleketindegi Kangankunde ken ornynan jetkiziletin monasit konsentraty óndeledi! Jylyna 12,5 myng tonna afrikalyq shiykizat Stepnogorskke tasymaldanyp, múnda qosylghan qúny joghary siyrek kezdesetin metaldardyng aralas karbonaty shygharylmaq. Oghan qosa, investorlar jergilikti shiykizat pen qorlardy da paydalanudy kózdep otyr.

Zauyttyng shytyrman tarihy: 2010 jyly «Qazatomónerkәsip» pen japondyq «Sumitomo» qúrghan búl zauyt keyin «Tau-Ken Samúryqqa», 2019 jyly reseylik «ATEK» kompaniyasyna ótip ketken edi. Al 2024 jyly tabysy 15 esege qúldyrap, 57,6 mln tenge shyghynmen toqyraudyng az-aq aldynda túrghan bolatyn. Endi, mine, avstraliyalyq kapital zauytqa jana dem bergeli otyr! Óndiristi 2026 jyldyng 4-toqsanynda iske qosu josparlanghan.

Búl bizge ne beredi?

Siyrek kezdesetin metaldar — qazirgi elektromobilider, mikroshemalar, joghary tehnologiyalar men әskery ónerkәsipting «altyny». Qazaqstannyng әzirlengen ónerkәsiptik infraqúrylymy, temirjoly men qoljetimdi resurstary әlemdik alyptar ýshin óte tiyimdi óndeu habyna ainalyp otyr. Búl — jay ghana zauyt satu emes, Qazaqstannyng jahandyq jetkizilim tizbegindegi strategiyalyq ornyn kýsheytetin manyzdy qadam.

Qazaqstannyng siyrek kezdesetin metaldardy óndeu boyynsha aimaqtyq habqa ainalu mýmkindigi qanshalyqty joghary?

Abai.kz