Jeksenbi, 19 Qañtar 2020
Ädebiet 4861 14 pikir 6 Jeltoqsan, 2019 sağat 12:15

Omar Hayyam: «Ğwmırım ötti, bwzıp tiım salğandı»

(Rubayattar)

Käriligim  meniñ tolı  künäğa,

Mağan  keşirim joq!  Osı meni ayap kerek pe?!

Men esuaspın,  qwdaydıñ tilin almağan,

Ğwmırım ötti, bwzıp  tiım salğandı.

******

Jaratqan iem,  qayğıdan men qajıdım,

Tük  şıqpaytın  jwbanışqa tolı  ümitten.

 Jaratuşı  bolsañ, sıylaşı  mağan basqa ömir, 

Mümkin  ol jaqsıraq  şığar mınadan. 

******

Biz quırşaqpız,  tağdırımız onıñ qolında,

Bwl  sözimniñ   rastığında kümän bar ma?!

Biraz aunatıp, oynatıp, ötken soñ ärkim  merzimi,

Sandığınıñ  tübine tığadı da tastaydı. 

 

İşimdegi sırımdı ayttım  sağan jasırıp:

Adamnıñ  qayğısına   miı onıñ jetpeydi,

Qwday  bärimizdi  qasıret balşıqtan ilep jasağan :

Bir  tünekten şığıp,  ekinşi tünekte joğalsın dep! 

******

Künäsiz kelip  – künäğa batıp  jüremiz,  

Külip  kelip –   qayğı jep ömir keşemiz.

Küydirip  jürek, közden  jastı tögemiz,

Külde  aunap, ömirdi bosqa  jağamız.

******

Mahabbat ta,  jauızdıq ta -

Adamğa tua bitken, biri qalmay.

Jaqsı da, jaman da bolarsıñ,

Jaratsa  Qwday solay adamdı.   

******

Aytar sözim: Qwday özi berip, özi aladı, 

Nege solay,  qwpiya   bolıp qaladı.

Däm – twzımdı,  işkenimdi közben ölşep,

Tübinde toltırıp  qwymay tınadı.                             

******

 Bwl dünie şır- şır  wşqan köp torğay,

 Alıstan estiledi   ayqaylağan janayqay. 

 Bwl dünieniñ  esigi joq – döñgelek tor,

 Qamalıp  men de otırmın bir  torğay. 

******

Jüregim meniñ, izdeme bosqa sen  - izgilik,

Ötirik küşti,  izdeme bosqa sen -  şındıq,

Jalğanğa  qarsı eşkimde em tapqan joq.

Dwrısı  köngen, izdeme bosqa däri  joq.

******

 Molağa süyegimdi meniñ kömiñder,

 Qwtqarmas endi  söz ben eşkim köz jası,

 Säl kütiñder topıraq bolıp ketkenşe,

 Sodan keyin qwmıra  jasap qoyıñdar.

******

 Jüz jıl  kül bolıp, otta  bıqsıyın,

 Qorıqpaymın  tüsime kirgen tozaqtan.

 Qorqamın men qayırımı  joqtardan,

 Ölgen artıq olarmen dünie sürgenşe.                                             

 ******                                   

 Estimen tüssem  jwmaqqa,

 Tozaqta künimdi körip ketermin,

 Qwdayım  saqta qayğıdan, 

 Aqımaqpen tüsirme   jwmaqqa.

******

Besikte – säbi,  tabıtta – süyek,

Bile  bilseñ: tağdır  mine osınday. 

Tübinde qaldırmay jwt, swrama sen:

Qojası  qwlına qwpiyasın aşpaydı.

******

 Adamğa jaqın jür,  jäyli bol!

 Jarala ma aqılıñmen sen onı, 

 Sende batıl bol! Tağdırıñmen arpalıs.

 Sertiñdi ber, jäbirle me adamdı!

******

Jaqsılarmen  jaqın jür – söziñdi bil,

Jamandardan  aulaq wsta –  jöniñdi bil,

Aramza  emin berse  – tögip tasta,

Adal u qwysa – tökpey wrtta.

******

Qwdayım - au, äyelge  keremet anar keude berdiñ, 

Swlu erin  berdiñ, al qızıl şärbät şırınday, 

Osıdan keyin   bwyırasıñ bwrılma  dep olarğa,

Suğa süñgip, bılğanba  mağan deysiñ be?! 

******

Dosıñ  az bolsın, şwbırtpa köp,

Este saqta: alıstağı dos jaqın.

Qasıñdağı  jaqın dosıñ,

Bir küni  qasıñ bolıp şığadı.   

******

Jaqsılar   qadırın bilip,  qwrmetteydi özderin, 

Qiındıqta  janıñnan tabıladı  jan wrıp,  

Jaqsı  köretin  öziñdi -  körgiñ kelse  aynadan,   

Künşil bolma  - küniñ şığar  jarqırap!

 ******

Ömir keyde  bezbüyrek,

Degenmen  ol ğanibet, 

Qara nan jegen  eş emes,

Nietiñ  qara bolmasa! 

******

Senbe  böspe aytqan sözge, 

Olar  oynaqı,  ötirikşi keledi.

Adamğa sen,  ünsiz twrıp,

Adamğa  bolsa eken dep jüretin.

******

 Äuelden zeyin  mağan jat bolmaytın,

 Dünieniñ  jwmbaq sırın  birge aşqan.

 Sergitip,   men de astım  jetpis jastan,  

 Bilgenim tükte  emes, ne deyin men!        

******

Adal  ömir sür,  qanağat qıl  barına,

Erkin  jür, joğaltpay,   saqta arıñdı.

Anau  bay eken  dep, qapalanba,  qızğanıp,   

Kedeyler  bar senen de  sorlı sanausız. 

******

Qatal tağdır,  öltiredi, ayamaydı eşkimdi,

Bir küni täniñ ölip, janıñ şığıp  ketedi. 

Otır, asıqpa, kök  şalğınnıñ üstinde,

Qalar täniñ  şalğın şöptiñ astında.

******

Bilemin: Wrlıq -üstem, qaptap jürgen  wrı.

Aqıldı  - qaşanda   jemi aqımaqtıñ,

Arsız -     adaldı qorlap künde  jüredi.

Baqıt -     batqan, ökiniş tereñ  suğa .  

******

Köylegiñ jırtıq bolmasa boldı,

Künä emes,  erteñgi kündi oylasañ! 

Ömir -  qımbat! Qalğanı  bos äure! 

Äşeyin  - baylıq  jäne qwrmette!   

   ******

 Jerde  wzaq jürdim, gülge  tolı,

 İsterim   örlemedi tau  biikke,

 Täubä  ömir, ökindirgen  talay meni,

 Künderim  janğa jaylı twratın. 

******

Ömir  qısqa, ötedi de ketedi,

Qızığın körip, küniñdi  künde bağala, 

Qalay ömir sürseñ, ömiriñ  solay ötedi,

Ömir tuındıñ, onı bir kün wmıtpa.

Orıs tilinen audarğan: Salauat Kärim 

Abai.kz

14 pikir