Batys BAQ-tarynyng jazuynsha, Birikken Últtar Úiymynyng (BÚÚ) kezekti Bas hatshysyn saylau nauqany kýrdeli sayasy tyghyryqqa tirelgen. 

Bas hatshylyqqa ýmitkerlerdi irikteuding alghashqy kezenderi nәtiyjesiz ayaqtalghannan keyin, halyqaralyq sarapshylar men basylymdar ózderinshe boljam jasap, jana kandidattardyng esimderin talqylay bastaghan. Solardyng arasynda Qazaqstan preziydenti Qasym-Jomart Toqaevtyng da aty-jóni atalyp otyr.

Úlybritaniyalyq Guardian ne jazdy?

Britandyq bedeldi Guardian basylymynyng 21 qyrkýiektegi maqalasynda jazylghan boyynsha: BÚÚ Qauipsizdik Kenesinde ótken ýsh jabyq dauys beruding nәtiyjesinde aiqyn jenimpaz anyqtalmaghan. Bastapqy ýsh birdey kandidatta da tendey mýmkindik bolghanymen, úiym ishindegi teketires balama túlghalardy izdeuge mәjbýrlegen...

Suret: Sayt skriyni.

Al beyresmy tizimderde Qazaqstan preziydenti Qasym-Jomart Toqaevpen qatar, Birikken Arab Ámirlikterining Syrtqy ister ministri Lana Nuseybening jәne Vengriyanyng búrynghy premier-ministri Viktor Orbannyng da esimderi atala bastaghan. Degenmen, búl túlghalardyng eshqaysysy resmy týrde kandidat retinde ótinish bermegen.

Suret: Sayt skriyni.

Kýrdeli prosedura jәne geosayasy qayshylyqtar

BÚÚ Bas hatshysyn saylau erejesi óte qatan:

1) Ýmitkerdi Qauipsizdik Kenesine mýshe 15 elding keminde 9-y qoldauy tiyis.

2) Túraqty bes mýshe - AQSh, Úlybritaniya, Fransiya, Resey jәne Qytaydyng tarapynan birde-bir veto (qarsylyq) bolmauy kerek.

«Qazirgi tanda әlemdegi geosayasy teketiresting ushyghuyna baylanysty osy uaghdalasushy bes elding ortaq ymyragha kelui búryn-sondy bolmaghan dengeyde qiyndap otyr», - deydi Batys basylymdary.

El ishinde de «Toqaev BÚÚ Bas hatshylyghyna kandidat boluy mýmkin» degen gu-gu әngimening tarap jýrgenine de biraz boldy. Búdan bólek, 13 nauryzda Reuters agenttigi diplomatiyalyq ortadaghy derekkózderge sýienip, Qasym-Jomart Toqaevtyng búl lauazymgha óz kandidaturasyn úsynu mýmkindigin qarastyryp jatqanyn habarlaghan bolatyn.

Toqaevtyng óz ústanymy qanday?

Qazaqstan Preziydenti halyqaralyq jәne otandyq basylymdardyng búl boljamdaryn birneshe ret joqqa shyghardy:

«Úsynystargha qaramastan, Birikken Últtar Úiymyndaghy júmysqa qayta oralatyn niyetim joq», - degen Qasym-Jomart Toqaev («Týrkistan» gazetine bergen súhbatynda)

Sonday-aq, 2025 jylghy 3 qantarda «Ana tili» gazetine bergen jauabynda da Memleket basshysy: «Jenevadaghy tәjiriybem maghan jetedi», - dep qysqa qayyrghan bolatyn. Al biylghy tamyz aiynda Toqaev aldaghy preziydent saylauyna qatysu-qatyspau mәselesine qatysty naqty sheshimin 2027 jyly ashyq aitatynyn mәlimdedi.

Qalay bolghanda da, BÚÚ ishindegi daghdarys әlemdik sayasatta beytarap әri diplomatiyalyq salmaghy bar túlghalargha degen súranystyng joghary ekenin kórsetip otyr. Alayda, búl boljamdardyng qanshalyqty shyndyqqa ainalatyny aldaghy uaqytta Qauipsizdik Kenesining kelissózderine baylanysty bolmaq.

Abai.kz