Senbi, 22 Aqpan 2020
Bilik 4743 0 pikir 3 Qañtar, 2017 sağat 16:42

2017 JIL. BİLİM SALASI ÜŞ TİLGE KÖŞEDİ

Sonımen mine, 2017 jıldıñ alğaşqı künderi de bastalıp ketti. Resmi küntizbe boyınşa ğasırdıñ tağı bir parağı aşılıp, jwrt jaña jıldı qarsı alıp, tınıs tauıp jatır. Naqtıraq aytsaq, qazaqstandıqtar jappay demalısta. Alayda adamzat qoğamınıñ qarbalas tirligi  toqtap twrğan joq, tipti, qañtardıñ 1-i küni-aq şetin oqiğalardıñ şeti körinip ülgerdi. Bwl, ärine, bölek äñgime. Qazir köpşilikti ağımdağı jıldıñ alda boluı ıqtimal äleumettik-twrmıstıq mäseleleri tolğandırıp otır. Mäselen köptiñ oyındağı swraq: künköris deñgeyin qamtamasız etetin qarajattıñ kölemi qanday boladı? Zeynetaqı, järdemaqı toqtap qalmay ma?, t.b. Osılardıñ bärine şetinen jauap berip körelik. Iä, jañalıqtıñ kökesi taqırıpta twrğan mäselede. Bilim salası biıl üş tilge köşedi...

Eñ tömengi aylıq pen zeynetaqı ösedi. Birden emes, birtindep...

Eñ tömengi eñbekaqı deñgeyin belgilegen «2017 -2019 jıldarğa arnalğan respublikalıq byudjet» turalı zañğa baylanıstı tömengi zeynetaqı 28 148 teñge, tömengi künköris mölşeri 24 459 teñge boladı. Düniege kelgen är säbige beriletin aqşa 20 payızğa öspek, biraq birden emes, birtindep. Zeynetaqı da birden öspeydi. 1 – qañtardan bastap zeynetaqığa 9 payız, şilde ayında 11 payız üsteme qosıladı.

Abaylap jüriñiz, ayıppwl küşeydi

Biıl avtokölik ielerine jol erejesin bwzbay, tärtipti qatañ saqtap jüruge turap kelip twr. Öytkeni ayıppwl aspandamaq. Mäselen, alıp-wşıp asığıp, alqın-jwlqın jüretin jürgizuşi jıldamdıqtı sağatına 10-20 şaqırımğa arttırsa, 22 690 teñge, ayaldamalar men avtotwraqtarda tärtip bwzsa, 11 345 teñge ayıppwl tölemek. Tölemeseñ, MAI qızmetkeri töbeñdi oyadı.

Jıldağıday tağı da kommunaldıq qızmet türleri qımbattaydı

Biıl da jıldağıday  kommunaldıq qızmet türleri qımbattaydı. Atap şığayıq. Elektr quatına töleytin qarajatıñız – 5,9 payızğa, suıq suğa beretiniñiz – 7,2 payızğa, jılu quatına «jıljıtatın» aqıñız – 10,2 payızğa, ıstıq suğa «ısırap» qılatın teñgeñiz – 11,8 payızğa öspek.  

Orıstıñ "arbasına" otıramız

Qımbatşılıq işimdikke äues jandar men şılımqorlardı da aynalıp ötpeytin siyaqtı. Endi eñ arzan temekiniñ özi 300 teñgege satılmaq. Al, bir litr «ottı su»  - 1560, onıñ jartı bötelkesi – 780 teñgege şıqtı. «Ottı sudan» tartıp jiberip, sayasat soğatındar üşin tağı bir äñgime: Euraziya ekonomikalıq odağınıñ ayasınan tıs elden avtokölik aydap kele qalsañız qaltañızdan qağılasız. Nege? Sebebi EAEO şeñberinen şığandap barıp äkelgen köligiñizde dabıl qwrılğı bolmaydı. Ol ne üşin kerek dersiz? 1-qañtardan bastap jolauşılar tasımaldaytın barlıq avtokölik türinde tötenşe şwğıl qızmet ortalığımen baylanısatın avtomattı dabıl qwrılğısı ornatıluı tiis. Ol qwrılğını EVAK jüyesi ğana jasaydı. Demek, ekonomikalıq odaqqa müşe emes elderden maşina satıp aludıñ endige qajeti şamalı. Al bwl odaqqa müşe elder bwdan bılay tek Reseydiñ «arbasına» ğana ayaq artpaq degendi bildirse kerek.     

 Qazaq ädebieti men Qazaqstan tarihı ğana qazaq tilinde oqıtıladı

Osı jılı bilik üştwğırlı til şaruasına şındap kirisetinin körsetip otır. Biıl elimizdegi oqu orındarı – mektepter üş tilge köşedi. Qazaq ädebieti men Qazaqstan tarihı ğana qazaq tilinde oqıtıladı. 2, 5 jäne 7sınıp oquşıları aptasına bes ret oqidı. Soğan baylanıstı bolsa kerek, oquşılar jazğı kanikulğa keşirek şığadı. Joğarı oqu ornına tüskisi keletin talapkerler aldımen mektepte, sodan soñ qalağan oqu ornında emtihan tapsıradı. WBT-nıñ forması özgeredi. Oquşılar äskeri dayındıq sabağında kölik jürgizudi üyrene bastaydı. Söytip 18 jasında kölik jürgizuge jaramdı kuälik alıp şıqpaq.

 «Nwrlı jer» bağdarlaması. Nwrlanatın siyaqtımız!

Biıl äredik aytılıp qalıp jürgen «Nwrlı jer» bağdarlaması iske qosıladı. Atalğan bağdarlama şınımen dwrıs jwmıs istep, jolğa qoyılsa, 2031 jılğa deyin jartı million qazaqstandıq baspanamen qamtamasız etiledi eken. 600 mıñ jer uçaskesi, 35 000 arendalıq baspana jäne 280 000 nesielik baspana da osı bağdarlamanıñ barısında el igiligine jarmaq degen jospar bar. Bwl josparlardıñ jüzege asuına qatıstı kümändansañız da joğarıda atalğan jayttardıñ janıñızdan tabılatınına bas qatırmay-aq qoysañız da boladı.

Abai.kz

0 pikir