Jwma, 18 Qazan 2019
Bilgenge marjan 7767 1 pikir 10 Qaraşa, 2018 sağat 12:56

Elektrondı saudanıñ el ömirindegi mañızı

Elimizde onlayn saudanı jetildiru  maqsatında elektrondıq saudanı damıtu jönindegi jol kartası bekitilgenin eske salıp ötti. Jol kartasınıñ 17-şi tarmağına säykes, vedomstvo jergilikti atqaruşı organdarmen birlese «Cifrlıq Qazaqstan» bağdarlaması ayasında halıqtıñ cifrlıq sauattılığın arttıru şaraların qarastırıp otır.

Memleket basşısı «Qazaqstannıñ üşinşi jañğıruı: jahandıq bäsekege qabilettilik» attı Joldauında pers­pektivalıq sala – elektrondı (onlayn) saudanı jüzege asıruğa nazar audardı.

Boljam boyınşa, eldiñ elektrondıq kommerciya narığınıñ kölemi 2017 jılı 189 mlrd teñgeni qwradı. Bwl jalpı bölşek sauda köleminiñ 2,6%-ın jäne eldegi İJÖ-niñ 0,51%-ın qwraydı. Salada 900-den astam kompaniya jwmıs isteydi. Elektrondı sauda salasında 68 mıñğa juıq adam, al onımen baylanıstı salalarda 677 mıñ adam jwmıspen qamtılğan. 2017 jılı boljamdıq derekter boyınşa, 74 mln tapsırıs jasalıp, 21,9 mln sälemdeme jetkizilgen. Elektrondı kommerciyanı qoldau jäne damıtu üşin bizdiñ tarapımızdan tiisti instituttıq baza qwrıldı. 2017 jılı Prem'er-Mi­nistr­diñ orınbasarı A.Jw­ma­ğaliev 2018-2020 jıldarğa arnalğan elektrondı saudanı damıtu jönindegi jol kartasın bekitti. Jaña Salıq kodeksinde 2018 jıldıñ 1 qañtarınan bastap elektrondı sauda salasında alınğan tabıstardıñ KTS jäne JTS mölşerlemesin 0%-ğa deyin 2023 jılğı merzimge azaytu boyınşa jeñildikter közdelgen. Elektrondı sauda sub'ek­ti­leri osı jeñildikterdi alu üşin mınaday şarttardı saqtauı tiis:

– tauarlardı satu boyınşa mämilelerdi tirkeu elektrondı türde jüzege asırıladı;
– tauarlarğa aqı töleu qolma-qol tölemsiz jüzege asırıladı;
– satıp aluşınıñ (aluşı­nıñ) öz tauar jetkizu qızmetiniñ boluı nemese jük tasımaldau qızmetimen, kur'erlikpen jäne (nemese) poşta qızmetimen ay­na­lısatın twlğalarmen şart­tarınıñ boluı.

Tauarlardıñ elektrondı saudası salasındağı qızmetti jüzege asıratın salıq töleuşi­ler qızmettiñ jekelegen tür­lerin jüzege asıratın salıq töleuşi retinde tirkeu esebine qoyuğa jatadı. Sonımen qatar qızmettiñ jekelegen türlerin – tauarlardıñ elektrondı saudasın jüzege asıratın salıq töleuşi retinde tirkeu esebine qoyu qızmettiñ jekelegen türlerin jüzege asıratın salıq töleuşi retindegi qızmettiñ bastaluı nemese toqtatıluı turalı habarlama negizinde orındaladı.

Bwl habarlama salıq organına qızmettiñ jekelegen türiniñ jüzege asırıluı bastalğanğa deyin üş jwmıs küninen keşik­tirilmey wsınıladı. Osığan baylanıstı, Wlt­tıq ekonomika jäne Qarjı ministr­leriniñ elektrondı sau­da qızmetiniñ bastaluı, twl­ğalardıñ tauarlardı jet­kizu, KTS jäne JTS töleu­den bosa­tu turalı salıq zañna­ması­nıñ normaların paydalanu, jürgizilgen banktik operaciyalar jäne şottardağı aqşa qozğalısı turalı mälimetterdi wsınuı jönindegi bwyrıqtarı jariyalandı.

Elektrondı saudadağı twtı­nu­şılardıñ qwqıqtarın qorğau maqsatında twtınuşılarğa internet-resurstar arqılı tauar turalı aqparat beru, sonday-aq twtınuşılarğa tauarlardıñ sapası, qasietteri, töleu, qaytaru şarttarı jäne sipattamaları turalı şınayı aqparat berudi qamtamasız etu boyınşa satuşılar men deldaldar üşin mindettemelerdi, sonday-aq «elektrondı kommerciya», «internet-düken» wğımın qarastıratın «Sauda qızmetin retteu turalı» Qazaqstan Respublikasınıñ zañına tüzetuler äzirlendi. Instituttıq ortadan basqa, biz käsipkerlerdiñ cifrlı sauat­tılığın arttıru üşin elektrondı saudağa qızmet körsetudi damıtudamız.

«Atameken» WKP ŞOB sub'ektilerin, sonday-aq ha­lıqtı aqparattıq tehno­logiyalarğa qızmet körsetuge, onıñ işinde internette biznes qwru men jürgizu salasında konsul'taciya beretin, 12 mıñğa juıq ŞOB sub'ektisi oqıtılatın «Jwmıs istep jatqan käsipkerlik qızmetti jürgizuge servistik qoldau körsetu» jäne «Biznes-Keñes­şi» jobası qwralı ayasında bazalıq cifrlı dağdılarğa oqıtudı bastadı. Elektrondı kommerciyadağı biznestiñ qwzirettiligin arttıru üşin «Qazpoşta» AQ bazasında Astana qalasında alğaşqı elektrondı kommerciya ortalığı (E-sommerce ortalıqtarı) aşıldı. Onda ŞOB-tıñ onlayn satudı, tölem qwraldarın, logistikanı damıtu jäne dayın internet-dükenderdi qwru boyınşa qwziretin arttıru boyınşa qızmet körsetiledi.

2018 jılğı 20 aqpanda E-commerce ortalığı bazasında 140-tan astam ŞOB ökilderi qatısqan «Öz qazaqstandıq Amazonıñdı qwrğıñ kele me?» taqırıbında oqıtu ötkizildi. Büginde E-commerce orta­lığında 40 iri jäne şağın internet dükenderge qızmet körsetiledi. Olardağı tauarlıq salımı bar jöneltilimderdiñ jalpı kölemi 200 mıñnan astam dananı qwraydı. E-commerce ortalıqtarında käsipkerlik sauattılıqtı arttıru üşin dayın internet-düken aşu boyınşa 1000 qızmet kör­setilip, 150 internet-düken aşı­ladı. 2018 jılı osınday ortalıqtar Almatı jäne Qara­ğandı qalalarında aşıladı. E-commerce ortalıqtarınıñ bazasında AQŞ-tağı Amazon, Qıtaydağı Alibaba jäne basqa jahandıq internet-alañdarda tauar satu üşin käsipkerlerdi dağdılar men processterge oqıtu boyınşa Eksport mektebi wyımdastırılatın boladı. Bwl 5000 ŞOB sub'ektilerin oqıtuğa jäne jıl sayın 1,8 mln dana tauar eksporttauğa mümkindik beredi.

2018 jıldan bastap logis­tikalıq infraqwrılımdı damı­tu üşin kem degende eki logis­tikalıq hab jäne swrıp­tau ortalıqtarın («Fulfillment» ortalıq) qwru jönindegi jw­mıstar bastaldı. Öñdeletin sälem­demeler sanı 5,148 mln-nan 6 mln-ğa deyin 20%-ğa wlğaya­dı dep boljanıp otır. 2017 jılı Qazaqstan boyınşa jetkizu merzimi 15 künnen 6 künge deyin jäne 2018 jılğı 3 kün­ge deyin, sonday-aq 50 bağıt bo­yınşa jedel poşta arqılı 1 künge deyin azaytıladı. Elektrondı saudanı jıljıtu jäne biznesti tartu üşin aqparattıq-imidjdik jwmıs jürgizilude. «El jüregi Astana» bir­ıñğay respublikalıq media-josparı ayasında elektrondı saudanı aqparattıq süyemeldeu men oğan biznesti tartu jönindegi is-şaralardı qamtitın «Tehnologiyalıq jañaru jäne cifrlandıru» jeke taqırıptıq jelisi qaras­tırılğan.

«Qazpoşta» AQ 2018 arnal­ğan elektrondı kommerciyanı engizu, internet-düken aşu algoritmi, onlayn-biznesti damıtu üşin talaptardı aqpa­rattıq süyemeldeu üşin media jospar, 3 aqparattıq beynerolik äzirledi. «Qazaqstan», «Habar», «Habar 24» respublikalıq telearnalarınıñ efirinde «Elektrondı formatta qızmet körsetu turalı» attı beynerolik körsetu wyımdastırıl­dı. Ol 2018 jılğı qañtar­dan bastap öñirlik telearna­larda körsetilude, sonday-aq äkimdikterdiñ qwrılımdıq bölimşeleriniñ sayttarında, äleumettik jelilerdegi JAO resmi paraqşalarında orna­lastırılğan. «Atameken» WKP ağımdağı jılğı 1 toqsannıñ ayağında beynerolik şığarudı josparlauda. Elektrondı saudanı ınta­landırudıñ mañızdı bağıtı tölem jüyelerin damıtu bolıp tabıladı. Wlttıq bank qolma-qol aqşa­sız aynalımdağı komissiyanı azaytu üşin jäne jeñildetilgen jedel mobil'di tölem tetigin engizu üşin jedel tölem jüyesin äzirleude. Jüyeni qanatqaqtı rejimde testileu 2018 jılğı tamızğa josparlanıp otır. Elektrondı sauda salasın­dağı bwl is-şaralar ŞOB sub'ektileriniñ äkimşilik şı­ğın­­darın azaytuğa müm­kindik beredi, tauarlardı, jwmıs­tar­dı jäne qızmetterdi inter­net arqı­lı satuğa degen halıq­tıñ seni­min arttıradı, biznes­tiñ qwziretin küşeytedi, onı elek­trondı sauda salasına tar­tıp, qolma-qol aqşasız tölem­der­degi komissiyalardı tömendetedi.

Osılayşa, 2022 jılğa qaray 22 mıñğa deyin internet düken qwru, 83 mln-ğa deyin onlayn tapsırıstar sanın arttıru, elektrondı sauda jäne onımen baylanıstı salalarda qosımşa 200 mıñ jwmıs ornın qwru jos­parlanuda.

Bauırjan BEKEŞEV,
Wlttıq ekonomika vice-ministri

Abai.kz

1 pikir