Астанада Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымы сарапшыларының семіздікке қарсы жедел іс-қимыл жоспарын іске асыруға арналған миссиясы басталды. Бұл туралы Денсаулық сақтау министрлігі хабарлады.

Іс-шара ұлттық «Жол картасын» қалыптастыруға бағытталған. Ол артық дене салмағының профилактикасы мен емдеудің заманауи әдістерін медициналық-санитариялық алғашқы көмек (МСАК) жүйесіне біріктіруге мүмкіндік береді.

Күн тәртібінің өзектілігі алаңдатарлық статистикаға байланысты: STEPS 2024 зерттеуінің деректері бойынша Қазақстанның ересек тұрғындарының 58%-ы (18+) артық дене салмағымен өмір сүреді. Бұл ретте семіздіктің клиникалық түрі азаматтардың 22,4%-да тіркелген.

Бұл жағдайда балалар ортасында бірдей ауыр жағдай байқалады: COSI (2020) зерттеуіне сәйкес артық дене салмағы 6-9 жас аралығындағы балалардың 20,6%-да, ал семіздік 6,6%-да байқалады. Бұл көрсеткіштер мемлекеттік деңгейде шешуші шаралар қабылдау қажеттілігін көрсетеді.

Жұмыс Үкімет басшысының семіздіктің таралуын азайтуға және салауатты тамақ ортасын қалыптастыруға бағытталған кешенді жоспар әзірлеу жөніндегі тапсырмасын орындау үшін жүргізіліп жатыр.

Бұл мәселені жүйелі түрде шешу барлық бейінді ведомстволардың күш-жігерін шоғырландыруды және теориялық тұжырымдамалардан практикалық құралдарды іске асыруға көшуді талап етеді.

Іс-шараны ашқан ҚР Денсаулық сақтау вице-министрі Әлия Рүстемова қабылданатын шешімдердің стратегиялық маңыздылығын атап өтті.

– Семіздік – медициналық мәселе ғана емес, сонымен қатар ұлттық жедел әрекет ету саясатын қажет ететін қоғамдық денсаулық пен экономикаға жаһандық сынақ. Біздің міндетіміз – халықтың дұрыс тамақтануына, салық саясатына және медициналық және профилактикалық көмектің қолжетімділігіне назар аудара отырып, дәлелденген халықаралық құралдарды біздің басымдықтарымызға бейімдеу, - деді вице-министр.

Халықаралық сарапшылар осы бастамаларды іске асыруда Қазақстанды қолдауға дайын екенін растайды.

– Қазақстанда біз әріптестермен бірге тәтті сусындардың қолжетімділігін төмендету және балаларды агрессивті маркетингтен қорғау шараларынан бастап дәрігерлерді оқытуға және емдеудің заманауи әдістерін енгізуге дейін жан-жақты тәсіл құрып жатырмыз. Біздің ортақ мақсатымыз - семіздік және онымен байланысты аурулардың таралуын айтарлықтай азайту, - деп атап өтті ДДҰ-ның Қазақстандағы өкілі Скендер Сыла.

Алға қойылған мақсаттарға қол жеткізу үшін Қазақстан салауатты тамақтану әдеттерін нормативтік реттеу мен ілгерілетуді қамтитын шаралар кешенін енгізуді жоспарлап отыр. Негізгі бағыттардың құрамында қант бар сусындарға салық салу, балаларға бағытталған зиянды өнімдердің маркетингін шектеу, сондай-ақ тұтынушыларды хабардар ету үшін қаптамаларда фронтальды таңбалауды енгізу болады.

Сонымен қатар бастапқы буын деңгейінде медициналық көмекті ауқымды жаңғырту жүргізілетін болады.

Жалпы практика дәрігерлері «қысқа араласу» әдістемелеріне оқытудан өтеді. Бұл семіздік қаупін ерте кезеңдерде анықтауға және пациенттерді кешенді мультидисциплинарлық басқаруды қамтамасыз етуге мүмкіндік береді.

Үш күндік миссияның қорытындысы нақты іске асыру мерзімдері және бекітілген жауапкершілік аймақтары бар практикалық «Жол картасын» бекіту болады. Жоспарды 2030 жылға дейін іске асыру ел халқының денсаулығын нығайтуға бағытталған тұрақты тамақ ортасын және профилактиканың тиімді жүйесін қалыптастыруға мүмкіндік береді деп жоспарланған.

Айта кетейік, тиімді шаралар қабылданбаса, 2040 жылға қарай әлемде 220 миллионнан астам бала семіздікке шалдығуы мүмкін. Бұл ескерту Дүниежүзілік семіздік федерациясының есебінде келтірілген.

Abai.kz