ОПЕК+ құрамына кіретін сегіз ел 5 сәуірдегі кездесуде мамыр айынан бастап мұнай өндіру квотасын тәулігіне 206 мың баррельге арттыруға уағдаласты. Дегенмен, Reuters агенттігінің хабарлауынша, бұл шешім негізінен формалды сипатқа ие және әзірге нарыққа жеткізілімнің айтарлықтай өсуіне әкелмейді.

Бұған басты себеп — Таяу Шығыстағы қақтығыс салдарынан Ормуз бұғазы арқылы өту мүмкіндігінің шектелуі. Әлемдік мұнайдың едәуір бөлігі осы бағыт арқылы тасымалданады, ал кеме қатынасындағы іркілістер экспортты тежеп отыр.

Осы жағдайда квоталардың ұлғаюы нарықтан шығып қалған көлемнің 2%-дан азын ғана жабады. Бұл мардымсыз өсім негізінен қағаз жүзінде қала бермек, өйткені ОПЕК-тің негізгі мүшелері бұғаздың жабылуына байланысты өндірісті іс жүзінде арттыра алмайды. Бұл шешімді нарыққа берілген белгі деп атауға болады: елдер Ормуз бұғазы толық ашылып, логистика қалпына келген бойда өндірісті ұлғайтуға дайын.

Энергетикалық инфрақұрылымның зақымдануы да қосымша фактор болып отыр. Парсы шығанағы елдеріндегі мұнай саласының нысандары зымыран соққылары мен дрон шабуылдарынан зардап шекті. Сарапшылардың бағалауынша, соғыс аяқталғаннан кейін де қуаттарды қалпына келтіріп, бұрынғы өндіріс көлеміне оралу үшін айлар қажет болуы мүмкін.

Өндірісті арттыруда келісімнің басқа қатысушыларында да қиындықтар бар. Соның ішінде, Ресей санкцияларға және БҰҰ (БПЛА) шабуылдары кезіндегі инфрақұрылымның зақымдануына байланысты шектеулерге тап болуда.

Бұған қоса, ОПЕК+ мониторингі жөніндегі бірлескен министрлік комитеті энергетикалық нысандарға жасалған шабуылдарға алаңдаушылық білдірді. Ұйым қалпына келтіру жұмыстары үлкен шығындар мен уақытты талап ететінін, бұл жеткізілім көлеміне тікелей әсер ететінін атап өтті.

Соғыс салдарынан мұнай бағасы өте құбылмалы болып тұр. Бұл әлемдік экономикаға қысымды күшейтіп, жанармай бағасының өсуіне әкелуде.

Наурыз айының соңында Иран Ормуз бұғазы арқылы өту шектеулерін ішінара жеңілдетіп, бірқатар елдерге, соның ішінде Ресей, Қытай, Үндістан, Ирак және Пәкістанға кеме қатынасына рұқсат берді. Алайда, жеткізілімді толыққанды қалпына келтіру мәселесі әлі де күмәнді.

Abai.kz