Қазақстан банктерінің пайдасы азайды
Осы фода халыққа несие беру көлемі өсуін тоқтатар емес, ал шілде айында тұтынушылық заемдар бойынша орташа сыйақы ставкасы 22,5%-ға дейін көтерілді.
2026 жылдың басынан бері Қазақстанның екінші деңгейлі банктері 1,396 трлн теңге таза пайда тапты. Бұл өткен жылдың ұқсас кезеңімен салыстырғанда 14,9%-ға аз. Сонымен бірге, ҚР Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігінің (ҚНРДА) мәліметінше, 1 тамыздағы жағдай бойынша банк секторының активтері 75,6 трлн теңгеге дейін өскен.
Жеке тұлғаларға берілетін несиелер өсуде Банктердің жалпы несие портфелі 42,1 трлн теңгеге жетті. Тек шілде айында бұл көрсеткіш 0,4%-ға, ал жыл басынан бері 4,8%-ға ұлғайды. Өсімнің басты драйвері — халыққа берілген заемдар.
-
Жеке тұлғалар несиесі: Бір айда 1,2%-ға өсіп, 26,1 трлн теңгені құрады.
-
Тұтынушылық заемдар: Негізінен кепілсіз несиелендіру есебінен 0,7%-ға артып, 17,4 трлн теңгеге жетті.
-
Ипотека портфелі: 2,4%-ға ұлғайып, 7,6 трлн теңге болды.
Бұған қоса, халық үшін несие қымбаттай түсті. Теңгелік заемдар бойынша орташа сараланған ставка шілдеде 20,3%-ға дейін (маусымда 19,5% болған) өсті. Ал тұтынушылық несиелер бойынша ставка бірден 1,5 пайыздық тармаққа өсіп, 22,5%-ды құрады.
Бизнес қарызының бір бөлігін өтеді Бизнеске берілген несиелер портфелі шілдеде 0,7%-ға төмендеп, 16 трлн теңге болды. Ірі бизнеске арналған заемдар 1,6%-ға (4,9 трлн теңгеге дейін), ал шағын және орта бизнеске арналған несиелер 1%-ға (7,7 трлн теңгеге дейін) азайған.
ҚНРДА бұл төмендеуді теңгенің нығайуы аясында валюталық несиелердің қайта бағалануымен және ірі мерзімнен бұрын өтеулермен байланыстырады. Сонымен бірге, шілдеде бизнеске 2,1 трлн теңге көлемінде жаңа несие берілді, бұл өткен жылғы көрсеткіштен 23,6%-ға артық (ірі компанияларға берілген заемдар 40,8%-ға өскен).
Мерзімі өткен қарыздар үлесі 4,1% деңгейінде сақталды Банк секторы бойынша 90 күннен астам мерзімі өткен несиелердің (NPL) үлесі өзгеріссіз қалып, 4,1%-ды (1,9 трлн теңге) құрады.
-
Халық арасында: Көрсеткіш 4,8%-дан 4,7%-ға дейін төмендеді (1,2 трлн теңге).
-
Бизнес арасында: Керісінше, 0,1 пайыздық тармаққа өсіп, 3,9%-ға жетті (625 млрд теңге).
Қазақстандықтар банктерде 28,4 трлн теңге сақтауда Жеке тұлғалардың депозиттері шілдеде 1,3%-ға өсіп, 28,4 трлн теңгеге жетті. Компаниялардың салымдары 1,8%-ға артып, 22,5 трлн теңгені құрады.
Резиденттердің жалпы депозиттері 50,9 трлн теңгеге жетті. Бұл ретте валюталық салымдардың үлесі (долларлану деңгейі) маусымдағы 19,7%-дан 1 тамызда 19,1%-ға дейін төмендеді.
Банк секторының жалпы жағдайы 1 тамыздағы мәлімет бойынша Қазақстанда 23 екінші деңгейлі банк жұмыс істейді (оның ішінде 10 еншілес банк және мемлекеттің 100% қатысуы бар 1 банк).
Сектор активтері шілдеде 1,9%-ға өсіп, 75,6 трлн теңгеге жетті. Жоғары өтімді активтер 23,2 трлн теңгені немесе барлық активтердің 30,7%-ын құрады. Банк активтерінің рентабельділігі (ROA) 3,7%-дан 3,5%-ға, ал капитал рентабельділігі (ROE) 24,1%-дан 23,2%-ға төмендеді.
Abai.kz