Алматы қаласының Түрксіб ауданында полицейлер жалдамалы үйдің ішінде ерекше фитолаборатория ұйымдастырған 28 жастағы азаматты ұстады.

Тінту кезінде үйдің негізгі бөлмесінен қара сораға ұқсайтын 93 түп өсімдік пен есірткі заттары бар пакет тәркіленген. Күдіктілердің өздері негізгі үйде емес, арнайы жабдықталған уақытша тұрғын жайда («времянкада») тұрғаны белгілі болды. Бұл оқиға Қазақстандағы және жалпы Орталық Азия аймағындағы есірткі өндірудің сипаты мен тәсілдері қаншалықты өзгергенін тағы да бір мәрте көрсетіп отыр.

Соңғы жылдары өңір елдерінде (Қазақстан, Өзбекстан, Қырғызстан) есірткіні ашық алқаптарда немесе шекара арқылы тасымалдау әдісінен жабық үй-жайларда заманауи жабдықтардың (фитошамдар, автоматты суғару жүйелері, климат-бақылау) көмегімен өсіруге көшу үрдісі арта түсті.

Алматы, Астана және басқа да ірі мегаполистерде жалдамалы коттедж мен пәтерлерді жасырын түрде есірткі өсіру орнына айналдыру деректері жиілеп кетті. Қылмыскерлер назар аудармау үшін тұрғын аудандарды таңдап, үйлерді арнайы термопалаткалармен, қуатты желдеткіштермен жабдықтайды. Биыл наурыз айында да Алматыда осындай жасырын зертхана әшкереленіп, екі күдікті ұсталған еді.

Өзбекстан құқық қорғау органдары да қала маңындағы үйлерде немесе ангарларда есірткі өсіретін жасырын лабораторияларды жиі анықтай бастады. Есірткі тасымалдаудың қатаң шекаралық бақылауына байланысты наркодилерлер бөлшек сауда мен өндірісті ел ішіндегі тұрғын үйлерге көшіруге мәжбүр болды.

Қырғызстанда Шу алқабы сияқты табиғи өсетін жерлерден бөлек, заманауи жабық приборлар арқылы каннабис түрін көбейту әрекеттері тіркелуде. Бұл әсіресе сапасы жоғары және бағасы қымбат «гибридті» сорттарды өсіріп, қара нарықта жоғары бағамен сатуға бағытталған қадам.

Неліктен қылмыскерлер бұл әдісті таңдайды?

Сырт көзден таса, қала ішінде немесе қала маңындағы коттедждерде орналасқандықтан, полиция назарына ілігу қаупі азырақ деп есептеледі.

Жабық жағдайда өсірілген өсімдіктер жыл бойы бірнеше рет өнім беріп, қара нарықта ерекше қымбат бағамен сатылады.

Кез келген адам интернет арқылы жарықтандыру, ауа алмастыру және тыңайтқыш құралдарын еш қиындықсыз сатып ала алады.

Дегенмен, құқық қорғау органдарының цифрлық мониторингі, электр энергиясын тұтынудағы күдікті көрсеткіштерді бақылау жүйелері және жедел-іздестіру шаралары бұл жасырын плантациялардың ұзақ жұмыс істеуіне мүмкіндік бермейтінін көрсетіп отыр. Қазіргі уақытта Алматыдағы ұсталған күдіктіге қатысты қылмыстық іс қозғалып, оның сыбайластары мен өнімді өткізу арналары жан-жақты тексеріліп жатыр.

Abai.kz