الماتى قالاسىنىڭ تۇركسىب اۋدانىندا پوليتسەيلەر جالدامالى ءۇيدىڭ ىشىندە ەرەكشە فيتولابوراتوريا ۇيىمداستىرعان 28 جاستاعى ازاماتتى ۇستادى.

ءتىنتۋ كەزىندە ءۇيدىڭ نەگىزگى بولمەسىنەن قارا سوراعا ۇقسايتىن 93 ءتۇپ وسىمدىك پەن ەسىرتكى زاتتارى بار پاكەت تاركىلەنگەن. كۇدىكتىلەردىڭ وزدەرى نەگىزگى ۇيدە ەمەس، ارنايى جابدىقتالعان ۋاقىتشا تۇرعىن جايدا («ۆرەميانكادا») تۇرعانى بەلگىلى بولدى. بۇل وقيعا قازاقستانداعى جانە جالپى ورتالىق ازيا ايماعىنداعى ەسىرتكى ءوندىرۋدىڭ سيپاتى مەن تاسىلدەرى قانشالىقتى وزگەرگەنىن تاعى دا ءبىر مارتە كورسەتىپ وتىر.

سوڭعى جىلدارى ءوڭىر ەلدەرىندە (قازاقستان، وزبەكستان، قىرعىزستان) ەسىرتكىنى اشىق القاپتاردا نەمەسە شەكارا ارقىلى تاسىمالداۋ ادىسىنەن جابىق ءۇي-جايلاردا زاماناۋي جابدىقتاردىڭ (فيتوشامدار، اۆتوماتتى سۋعارۋ جۇيەلەرى، كليمات-باقىلاۋ) كومەگىمەن وسىرۋگە كوشۋ ءۇردىسى ارتا ءتۇستى.

الماتى، استانا جانە باسقا دا ءىرى مەگاپوليستەردە جالدامالى كوتتەدج مەن پاتەرلەردى جاسىرىن تۇردە ەسىرتكى ءوسىرۋ ورنىنا اينالدىرۋ دەرەكتەرى جيىلەپ كەتتى. قىلمىسكەرلەر نازار اۋدارماۋ ءۇشىن تۇرعىن اۋدانداردى تاڭداپ، ۇيلەردى ارنايى تەرموپالاتكالارمەن، قۋاتتى جەلدەتكىشتەرمەن جابدىقتايدى. بيىل ناۋرىز ايىندا دا الماتىدا وسىنداي جاسىرىن زەرتحانا اشكەرەلەنىپ، ەكى كۇدىكتى ۇستالعان ەدى.

وزبەكستان قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى دا قالا ماڭىنداعى ۇيلەردە نەمەسە انگارلاردا ەسىرتكى وسىرەتىن جاسىرىن لابوراتوريالاردى ءجيى انىقتاي باستادى. ەسىرتكى تاسىمالداۋدىڭ قاتاڭ شەكارالىق باقىلاۋىنا بايلانىستى ناركوديلەرلەر بولشەك ساۋدا مەن ءوندىرىستى ەل ىشىندەگى تۇرعىن ۇيلەرگە كوشىرۋگە ءماجبۇر بولدى.

قىرعىزستاندا شۋ القابى سياقتى تابيعي وسەتىن جەرلەردەن بولەك، زاماناۋي جابىق پريبورلار ارقىلى كاننابيس ءتۇرىن كوبەيتۋ ارەكەتتەرى تىركەلۋدە. بۇل اسىرەسە ساپاسى جوعارى جانە باعاسى قىمبات «گيبريدتى» سورتتاردى ءوسىرىپ، قارا نارىقتا جوعارى باعامەن ساتۋعا باعىتتالعان قادام.

نەلىكتەن قىلمىسكەرلەر بۇل ءادىستى تاڭدايدى؟

سىرت كوزدەن تاسا، قالا ىشىندە نەمەسە قالا ماڭىنداعى كوتتەدجدەردە ورنالاسقاندىقتان، پوليتسيا نازارىنا ىلىگۋ قاۋپى ازىراق دەپ ەسەپتەلەدى.

جابىق جاعدايدا وسىرىلگەن وسىمدىكتەر جىل بويى بىرنەشە رەت ءونىم بەرىپ، قارا نارىقتا ەرەكشە قىمبات باعامەن ساتىلادى.

كەز كەلگەن ادام ينتەرنەت ارقىلى جارىقتاندىرۋ، اۋا الماستىرۋ جانە تىڭايتقىش قۇرالدارىن ەش قيىندىقسىز ساتىپ الا الادى.

دەگەنمەن، قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ تسيفرلىق مونيتورينگى، ەلەكتر ەنەرگياسىن تۇتىنۋداعى كۇدىكتى كورسەتكىشتەردى باقىلاۋ جۇيەلەرى جانە جەدەل-ىزدەستىرۋ شارالارى بۇل جاسىرىن پلانتاتسيالاردىڭ ۇزاق جۇمىس ىستەۋىنە مۇمكىندىك بەرمەيتىنىن كورسەتىپ وتىر. قازىرگى ۋاقىتتا الماتىداعى ۇستالعان كۇدىكتىگە قاتىستى قىلمىستىق ءىس قوزعالىپ، ونىڭ سىبايلاستارى مەن ءونىمدى وتكىزۋ ارنالارى جان-جاقتى تەكسەرىلىپ جاتىر.

Abai.kz