Býgin Senattyng jalpy otyrysynda «Qazaqstan Respublikasynyng keybir zannamalyq aktilerine turistik salany jәne balalar sportyn qoldau mәseleleri boyynsha ózgerister men tolyqtyrular engizu turaly» Zang maqúldandy.

Zandy qabyldaudyng maqsaty - ekonomikany әrtaraptandyru, ishki jәne kelu turizmin damytu, adamy kapitaldy nyghaytu jәne balalar men jasóspirimder ýshin sporttyng qoljetimdiligin arttyru jónindegi memlekettik basymdyqtardy iske asyru. Osy qújat artqyly Qazaqstan Respublikasynyng 13 Zanyna ózgerister men tolyqtyrular engiziledi.

Senattyng Áleumettik-mәdeny damu jәne ghylym komiytetining mәlimetine qaraghanda, «Auditorlyq qyzmet turaly» Zangha budjettik jәne budjetten tys qarajatty júmsaudyng ashyqtyghyn qamtamasyz etu ýshin sport salasyndaghy budjetten tys qarajatty bólu jónindegi birynghay operatordyng qarjylyq eseptiligining mindetti jyl sayynghy audiyti boyynsha norma engiziledi.

Zanmen «Qazaqstan Respublikasyndaghy turistik qyzmet turaly» Zanyna uәkiletti organnyng turistik ónimge, kelu turizmi salasyndaghy turistik operatorlardyng shyghyndaryn subsidiyalau mólsherine, turisterdi ornalastyru oryndaryn salu men rekonstruksiyalau kezinde kәsipkerlik subektileri shyghyndarynyng bir bóligin óteuge qoyylatyn talaptardy aiqyndau jónindegi qúzyretterin naqtylau bóliginde ózgerister engiziledi.

Búl qújatpen kәsipkerlik subektilerining turisterdi ornalastyru oryndaryn, sanatoriylik-kurorttyq úiymdardy, tanytym ortalyqtaryn, tau shanghysy kurorttary, jol boyyndaghy servis obektileri ýshin jabdyqtar men tehnikany iyelikten shygharmau jәne nysanaly paydalanu monitoringin jýzege asyru, sonday-aq basym turistik aumaqtardyng shekaralaryn aiqyndau jónindegi jergilikti atqarushy organdardyng jana qúzyreti engiziledi.

«Dene shynyqtyru jәne sport turaly» Zangha qosymsha bilim beru úiymdary retinde balalar-jasóspirimder sport mektebi (BJSM) úghymy bekitiledi, BJSM-gha memlekettik tapsyrys, jan basyna shaqqandaghy qarjylandyru normatiyvi, memlekettik tapsyrysty ornalastyrudyng birynghay qaghidalary engiziledi. Sonday-aq derekterdi esepke alu, taldau jәne monitoringteu ýshin dene shynyqtyru men sporttyng sifrlyq platformasy qúrylady. Memlekettik sport úiymdarynyng derekterdi sifrlyq platformagha beru mindeti belgilenedi.

Qazaqstan turistik avtobustardyng shekaradan ótuin jenildetedi

- Zang turizm salasyndaghy qúqyqtyq retteudi jetildiruge, úghymdyq apparatty birizdendiruge, turistik infraqúrylymdy damytudy jәne qoldanystaghy memlekettik qoldau tetikterin rәsimdik túrghydan jýieleuge, sonday-aq balalar men jasóspirimder sportyn qarjylandyru men basqarudyng tiyimdiligin arttyrugha baghyttalghan. Turizm salasyn damytugha qatysty zanmen «giyd», «ekskursiya jýrgizushi», «turizm núsqaushysy», «turistik resurstar» jәne «turizm obektileri» siyaqty negizgi úghymdar naqtylanyp, birizdendiriledi. Gidter men turizm núsqaushylarynyng qyzmeti kәsipkerlik nysanyna baylanysty shektelmeytin bolady, búl qúqyqtyq beytaraptyqty saqtap, bilikti mamandardyng sanyn arttyrugha jol ashady, - dedi senator Amangeldi Esbay.

Uәkiletti organgha gidter, ekskursiya jýrgizushiler jәne turizm núsqaushylary qyzmetining qaghidalaryn, sonday-aq kәsipkerlik subektilerining shyghyndaryn óteu әri subsidiyalau qaghidalaryn, sharttary men mólsherlerin bekitu jónindegi ókilettikter naqtylanady. Búl rette jana qoldau sharalary engizilmeydi, qoldanystaghy mehanizmder rәsimdik túrghydan naqtylanatyn bolady.

- Memlekettik shekara arqyly ótkizu punktterinde qújattardy kezekten tys resimdeu jәne ótkizu tәrtibin tek túraqty halyqaralyq jolaushylar tasymalyn jýzege asyratyn avtobustargha ghana emes, turistik operatorlar úiymdastyratyn túraqty emes halyqaralyq jolaushylar tasymalyna da qoldanudy kózdeytin týzetu engiziledi. Atalghan norma rәsimdik sipatqa ie jәne turistik avtobustardyng shekaradan ótu uaqytyn qysqartugha baghyttalghan, - dedi deputat.

Sonymen qatar, zanmen elimizding oiyn biznesin ornalastyrugha rúqsat etiletin aumaqtardyng tizbesi keneytiledi.

- Búrynghy Qapshaghay, Burabaydan bólek, endi Manghystau, Jetisu, Almaty jәne Shyghys Qazaqstan oblystarynyng turistik manyzy bar aimaqtarynda jana oiyn zonalarynyng qúryluy ónirlerge investorlar men sheteldik sayahatshylardy tartudyng qosymsha tetigine ainalady. Búl rette zanda manyzdy әleumettik jәne ekonomikalyq tosqauyl qoyylghan: janadan belgilengen aumaqtardaghy oiyn mekemelerine tek sheteldik azamattardyng kiruine rúqsat beriledi. Múnday tәrtip ishki әleumettik tәuekelderdi azayta otyryp, syrtqy turizmdi yntalandyrugha, budjetke týsetin salyq týsimderin arttyrugha jәne halyqaralyq dengeydegi servistik infraqúrylymnyng qalyptasuyna tikeley yqpal etedi. Múnday tәsil halyqaralyq tәjiriybede keninen qoldanylady. Oiyn zonalarynyng shekaralaryn belgileudegi naqtylyq pen ekologiyalyq shekteuler búl salanyng tabighy jәne mәdeny múralargha ziyan keltirmey, jýieli damuyn qamtamasyz etedi, - dedi senator.

Zannyng taghy bir negizgi baghyttarynyng biri - balalar men jasóspirimder sportyn qarjylandyru jýiesin reformalau. Balalar men jasóspirimder sport mektepterinde memlekettik tapsyrys engizilip, qarajat bilim alushylar sanyna qaray jan basyna shaqqandaghy normativ arqyly ashyq jәne әdil bólinedi. Búl balalardyng sportpen shúghyldanuyna qoljetimdilikti arttyryp, budjet qarajatynyng nysanaly júmsaluyn qamtamasyz etedi. Balalar men jasóspirimder sport mektepteri osy sportty damytugha baghyttalghan bilim beru baghdarlamalaryn iske asyratyn qosymsha bilim beru úiymdary retinde zannamalyq týrde bekitiledi.

- Dene shynyqtyru jәne sport salasynda sifrlyq platforma engizilip, memlekettik sport subektileri derekterdi platformagha úsynady. Aqparattyng sapasy, uaqtylyghy jәne dúrystyghy ýshin jauapkershilik engiziledi. Búl basqarudy jetildiruge, qarjylandyrudyng ashyqtyghyn arttyrugha jәne analitikalyq sheshim qabyldaudy qamtamasyz etedi. Taghy toqtalatyn mәsele, budjetten tys qarajattardy bóluding birynghay operatory jyl sayyn auditten ótip, qarjylyq tәrtip kýsheytiledi, - dep naqtylady Amangeldi Esbay.

Búdan búryn habarlanghanday, 2025 jyldyng qorytyndysy boyynsha turizm salasyndaghy negizgi kapitalgha salynghan investisiya kólemi 1,25 trln tengege jetip, aldynghy jylmen salystyrghanda 33%-gha artty.

Abai.kz