Týrkistan tórindegi torqaly toy
Keyde ýlken jetistikke jetu ýshin úzaq jyldar qajet bolmaydy. Belgili bir maqsatqa jýieli týrde úmtylghan újym qysqa uaqyttyng ishinde-aq kópshilikting yqylasyna bólenip, óz qoltanbasyn qaldyra alady. Óitkeni jetistik – kezdeysoqtyqtyng emes, tabandylyqtyn, izdenisting jәne manday terding jemisi.
Osy sózding naqty dәleli – Týrkistan tórindegi oblystyq Farab әmbebap ghylymy kitaphanasy. Qayta qúrylghanyna nebәri bes jyl ótse de, onyng atqarghan júmystary men jýzege asyrghan jobalary kópting qúrmetine ie boldy. Ruhaniyatqa qyzmet etudi ómirlik múrat etken újymnyng enbegi kózge kórinip, kónilge quanysh syilaydy.
Kitaphanagha basshylyqqa kelgen Shardarbekova Janat Sәdibekqyzy ózining kitaphana salasynda jinaghan tәjiriybesi men kәsiby bilimin osy qara shanyraqtyng órkendeuine júmsay bildi. Nәtiyjesinde bes jyldyng ishinde kitaphana jana dengeyge kóterilip, tyng iydeyalardyng ortalyghyna ainaldy. Búl – óz mamandyghyn shyn sýigen adamnyng ghana qolynan keletin is.
Kitaphananyng eng sәtti jobalarynyng biri – «Týngi kitaphana». Búl bastama kitaphana qyzmetine jana lep әkelip, oqyrman men qalamger arasyndaghy baylanysty búrynghydan da nyghaytty. Keshki uaqytta ótetin әdeby kezdesulerde aqyn-jazushylardyng shygharmashylyq keshteri, poeziya oqulary, syr-súhbattar men erkin pikir almasular úiymdastyrylady. Osynday taghylymdy jýzdesuler әdebiyetke qyzyghatyn jastardyng qataryn kóbeytip, kitapqa degen yqylasty arttyra týsti.
Býginde «Týngi kitaphana» tek Týrkistannyng ghana emes, elimizdegi erekshe mәdeny jobalardyng birine ainaldy. Onyng әrbir keshin kópshilik asygha kýtedi.
Mening de osy jobanyng qonaghy bolghan sәtim bar. Keshting әserin sóilemge syidyru mýmkin emes. Ádebiyetting әlemi men mәdeniyetting mәiegi úshtasqan erekshe atmosfera kórermendi birden baurap alady. Árbir kórinis jandy terbep, ruhty asqaqtatady. Janat Sәdibekqyzy men onyng újymyn «iydeya óndiretin mashinalar» dep at qoyghan edim. Sebebi olar ózgelerding qiyalyna kele bermeytin tyng jobalardy jýzege asyryp, ýnemi janashyldyghymen tanghaldyrady. Osynday tabystyng negizinde újymnyng kәsiby biliktiligi, shygharmashylyq izdenisi jәne oqyrmangha degen erekshe janashyrlyghy jatyr.
Bes jyl – tarih ólshemimen kóp uaqyt emes. Biraq osy aralyqta jas újym qalyptasyp qana qoymay, ónirdegi eng bedeldi ruhany ortalyqtardyng birine ainalyp ýlgerdi. Býginde kitaphana kitap saqtaytyn oryn ghana emes, bilimnin, mәdeniyettin, shygharmashylyqtyng jәne jana iydeyalardyng mekeni retinde tanylyp otyr.
Qúrylghan kýnnen bastap kitaphana túrghyndardyng kitapqa degen qyzyghushylyghyn arttyrudy, jastardyng ruhany dýniyesin bayytudy jәne últtyq qúndylyqtardy nasihattaudy basty mindet etip keledi. Osy bes jyl ishinde әdeby keshter, kitap kórmeleri, aqyn-jazushylarmen kezdesuler, mәdeny jobalar men tanymdyq bayqaular úiymdastyrylyp, myndaghan oqyrmannyng jýreginen oryn tapty. Eng manyzdysy – kitaphana ózining túraqty әri sapaly oqyrman qauymyn qalyptastyrdy.
Býgingi Farab kitaphanasy – jan-jaqty damugha mýmkindik beretin erekshe mәdeny kenistik. Múnda aghash sheberhanasy, qysh qúmyra jasau sheberhanasy, muzykalyq studiya, retro búryshtar jәne shygharmashylyq alandar júmys isteydi. Zamanauy tehnologiyalardy tiyimdi paydalanu, elektrondy resurstardy damytu jәne jastargha arnalghan tyng jobalardy iske asyru arqyly kitaphana zaman talabyna say qyzmet kórsetip keledi. Sondyqtan múnda kelgen әrbir adam ózine qajetti bilimdi de, shygharmashylyq shabytty da taba alady. Aqyn Qalqaman Sarinnin: «Qoltanbang qalu ýshin tom-tom kitap jazu mindetti emes» degen sózi dәl osy újymgha arnalghanday. Rasynda, jetistik uaqyttyng úzaqtyghymen emes, enbekting sapasymen ólshenedi. Az ghana uaqyttyng ishinde býkil qazaq júrtyna tanylghan Týrkistandaghy Farab әmbebap ghylymy kitaphanasynyng býgingi jetistigi – osynyng aiqyn dәleli. Janat Sәdibekqyzymen әngimelesken sayyn mening kókeyimde bir ghana súraq túrady:
– Sizder taghy nemen tanghaldyrar ekensizder?
Sonda ol kisi qaljyndap:
– Osy sózderiniz ghoy bizdi qinaytyn, - deydi. Osynday sózderdi estigen sayyn búl újymnyng әli talay asulardy baghyndyratynyna senim arta týsedi. Óitkeni olar ózderining qolynan kóp dýnie keletinine senimdi.
Tughan kýning qútty bolsyn, qasiyetti Farab kitaphanasy! Bes jylyng bes ghasyrgha bergisiz tabystargha toly! Kitaphana – adam jany tynyshtyq tabatyn, oiy sergip, ruhy janaratyn qasiyetti meken. Osynday ruhaniyat ordasynyng shamshyraghy әrdayym jarqyray bersin! Jan demalatyn ýiding janashyrlary men túrghyndary kóp bolsyn!
Abai.kz