اۆتوكولىكتەردىڭ دەرەكتەرىن قازاقستاندا ساقتاۋ جانە باقىلاۋ قاجەت
بۇگىن ءماجىلىس ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداقتىڭ تەحنيكالىق رەگلامەنتتەرى تالاپتارىنىڭ ساقتالۋىنا مەملەكەتتىك باقىلاۋدى جۇزەگە اسىرۋدىڭ قاعيداتتارى مەن تاسىلدەرى تۋرالى كەلىسىمگە وزگەرىستەر ەنگىزەتىن حاتتامانى راتيفيكاتسيالادى.
2024 جىلعى 8 مامىردا ماسكەۋدە قول قويىلعان حاتتاما ەاەو قۇقىعى مەن وداققا مۇشە مەملەكەتتەردىڭ ۇلتتىق زاڭناماسى اراسىنداعى قايشىلىقتاردى جويۋعا، سونداي-اق كاسىپكەرلەر ءۇشىن بەدەلدىك سىن-قاتەرلەردىڭ ىقتيمالدىعىن ازايتۋعا باعىتتالعان. قۇجات كەلىسىمنىڭ تۇجىرىمدامالارىن ناقتىلايدى. اتاپ ايتقاندا، بۇكىل ماتىندەگى «قاۋىپتى ءونىم تۋرالى» دەگەن ءسوز «وداقتىڭ تەحنيكالىق رەگلامەنتتەرىنىڭ تالاپتارىنا سايكەس كەلمەيتىن ءونىم تۋرالى» دەگەن سوزبەن الماستىرىلادى.
وسىعان بايلانىستى «AMANAT» پارتياسى فراكتسياسىنىڭ مۇشەسى ءابۋتالىپ ءمۇتالى پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى – جاساندى ينتەللەكت جانە تسيفرلىق دامۋ ءمينيسترى جاسلان ماديەۆكە ەلەكتروندى قۇرىلعىلاردى پايدالانۋدى قۇقىقتىق تۇرعىدان رەتتەۋ تۋرالى دەپۋتاتتىق ساۋال جولدادى.
ءابۇتالىپ ءمۋتالى:
دەپۋتاتتىق ساۋال
قۇرمەتتى جاسلان حاسەنۇلى!
بۇگىندە ەلىمىزدە تەحنيكالىق قۇرىلعىلار نارىعى ءىس جۇزىندە رەتتەلمەگەن جانە باقىلاۋسىز قالىپتاسقان. GPS ترەكەرلەرى، GSM ماياكتارى، ميني-كامەرالار، داۋىس جازعىشتار جانە ونلاين پلاتفورمالار ارقىلى ليتسەنزياسىز نەمەسە سەرتيفيكاتسىز ساتىلاتىن ەلەكتروندىق قۇرىلعىلار نارىقتا قولجەتىمدى.
وسى قۇرىلعىلار ارقىلى ەل ازاماتتارىن زاڭسىز باقىلاۋعا الۋ مۇمكىندىگى بار. بۇل ازاماتتاردىڭ جەكە ءومىرى مەن وتباسىلىق قۇپياسىن قورعاۋ قۇقىعىنا قاۋىپ ءتوندىرىپ قانا قويماي، جەكە دەرەكتەردى زاڭسىز جيناۋ، بوپسالاۋ، قىسىم كورسەتۋ جانە كورپوراتيۆتىك تىڭشىلىق سياقتى تاۋەكەلدەردى ارتتىرادى.
قازىر بانكتىك كارتا جانە ينتەرنەتكە قولجەتىمدىلىگى بار كەز كەلگەن ادام اقپاراتتى جاسىرىن الۋ ءۇشىن تەحنيكالىق قۇرالدى ساتىپ الا الادى. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ قىلمىستىق كودەكسىنىڭ 399-بابى مۇنداي قۇرىلعىنى وندىرۋگە، ساتىپ الۋعا، ساتۋعا جانە پايدالانۋعا تىيىم سالعانىمەن، ولاردىڭ جاپپاي اينالىمى كەشەندى قۇقىقتىق رەتتەۋدەن تىس قالىپ وتىر.
قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى رەيدتىك جۇمىستار باراسىندا داۋىس جازعىشى بار قالامدار، تۇرمىستىق زاتقا جاسىرىلعان بەينەكامەرالار، كوزىلدىرىك جانە فلەشكا سياقتى قۇرىلعىلاردىڭ ساتىلۋىن انىقتادى. الماتى، تەمىرتاۋ جانە باسقا دا ايماقتاردا ميني-كامەرالار مەن GSM جۇيەلەرى تاركىلەندى، كەيبىر ساتۋشىلار قىلمىستىق جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلدى. الايدا بۇل شارالار جۇيەلى ەمەس، تەك جەكە جاعدايعا قاتىستى. نارىق ەش كەدەرگىسىز جۇمىسىن جالعاستىرىپ، اۋقىمىن كەڭەيتۋدە.
ەرەكشە الاڭداۋشىلىق تۋدىراتىن جايت – سىرتتان قاراعاندا زاڭدى، كەڭ تارالعان ءارى سانگە اينالعان جاڭا بۋىن قۇرىلعىنىڭ اقپاراتتى جاسىرىن تىركەۋ مۇمكىندىگىنە يە بولۋى.
بۇل قۇرىلعىلاردىڭ قاۋىپىن تەك سىرتقى بەلگىسىنە قاراپ باعالاۋ قاتە بولىپ تابىلادى. شەشۋشى ءرول قۇرىلعىنىڭ ءپىشىنى ەمەس، باعدارلامالىق قامتاماسىز ەتىلۋى مەن قولدانىلۋ تاسىلىمەن انىقتالادى.
سونىمەن قاتار جاڭا بۋىنداعى اۆتوموبيلدەر، سونىڭ ىشىندە اسا ۇلكەن سۇرانىسقا يە قىتاي اۆتوموبيلدەرى، شەتەلدىك سەرۆەرلەر مەن پايدالانۋشى اككاۋنتتارى ارقىلى جۇمىس ىستەيدى. بۇل ەلىمىزدىڭ ازاماتتارىنا قاتىستى دەرەكتەردىڭ، سونىڭ ىشىندە قوزعالىس مارشرۋتتارى مەن پايدالانۋشىلىق اقپاراتتىڭ، شەتەلدىك يۋريسديكتسيالاردا وڭدەلۋىنە اكەلەدى. قاراپايىم تىلمەن ايتقاندا، شەتەلدىك كومپانيالار ءبىزدىڭ ازاماتتارىمىزدىڭ بارلىق قوزعالىستارى مەن باسقا دا ارەكەتتەرىن باقىلاپ، تالداي الادى.
مۇنداي اۆتوموبيلدەردىڭ فۋنكتسيالارىنىڭ قاشىقتىقتان شەكتەلۋى نەمەسە اجىراتىلۋى فاكتىلەرى بار.
حالىقارالىق تاجىريبەدە مۇنداي ەلەكترونيكا «قاتاڭ باقىلاۋعا الىنعان» ساناتقا جاتادى. وعان مىندەتتى سەرتيفيكاتتاۋ مەن ليتسەنزيالاۋ تالابى قويىلىپ، ازاماتتىق ماقساتتاعى قۇرىلعىلار مەن ارنايى تەحنيكانىڭ ارا-جىگى ناقتى اجىراتىلادى. بۇل ءتاسىل ازاماتتاردىڭ جەكە ومىرىنە جاسىرىن قول سۇعىلۋىنان قورعايدى جانە تەرىس ماقساتتا پايدالانۋدىڭ الدىن الادى.
قالىپتاسقان احۋال الاڭداتپاي قويمايدى. ويتكەنى كەز كەلگەن ازامات جاسىرىن باقىلاۋعا الىنۋى مۇمكىن. الايدا ازاماتتاردى مۇنداي جاعدايدا قورعاۋ مەحانيزمدەرى ءالى تولىق جەتىلمەگەن.
سوندىقتان، قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇكىمەتىنەن:
- ازاماتتاردىڭ جەكە ءومىرى مەن جەكە جانە وتباسىلىق قۇپياعا كونستيتۋتسيالىق قۇقىعىن قورعاۋدى قامتاماسىز ەتۋ;
- جاسىرىن باقىلاۋعا ارنالعان قۇرىلعىلاردى ساتۋدى سەرتيفيكاتتاۋ جانە ليتسەنزيالاۋدى مىندەتتەۋ;
- ىشكى ىستەر مينيسترلىگى، جاساندى ينتەللەكت جانە تسيفرلىق دامۋ مينيسترلىگى، باس پروكۋراتۋرانىڭ قاتىسۋىمەن قۇرىلعىلار اينالىمىن باقىلاۋ شاراسىن بەلگىلەۋ;
- ەلىمىزدىڭ اۋماعىندا ساتىلاتىن جانە پايدالانىلاتىن جاڭا بۋىنداعى اۆتوموبيلدەر بويىنشا پايدالانۋشى اككاۋنتتارى مەن دەرەكتەردى وڭدەۋ سەرۆەرلەرىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اۋماعىندا ورنالاستىرۋدى جانە ولاردىڭ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ قولدانىستاعى زاڭناماسىنا سايكەس جۇمىس ىستەۋىن قامتاماسىز ەتۋ ماسەلەسىن قاراستىرۋدى;
- وسى قۇرىلعىلاردىڭ اينالىمىن رەتتەۋ ءۇشىن كەشەندى قۇقىقتىق جانە باقىلاۋ تەتىگىن ازىرلەپ، شۇعىل تۇردە شارا قابىلداۋدى سۇرايمىن.
Abai.kz
