سەيسەنبى, 21 ءساۋىر 2026
انىق-قانىعى 167 0 پىكىر 21 ءساۋىر, 2026 ساعات 14:13

زاڭسىز ايىپپۇل: قۇقىقتى قالاي قورعايمىز؟

سۋرەت: egemen.kz سايتىنان الىندى.

جول ەرەجەسىن بۇزعانى ءۇشىن كەلەتىن «باقىت حاتتارى» قازاقستاندىق جۇرگىزۋشىلەر ءۇشىن ۇيرەنشىكتى جاعدايعا اينالدى. الايدا، تسيفرلىق جۇيەنىڭ دە قاتەلەسەتىن ساتتەرى از ەمەس. مامانداردىڭ ايتۋىنشا، كەز كەلگەن ايىپپۇل — ۇكىم ەمەس. ەگەر ءسىز ءوزىڭىزدىڭ كىناسىز ەكەنىڭىزگە سەنىمدى بولساڭىز، ونى زاڭ اياسىندا جويۋدىڭ ناقتى تەتىكتەرى بار.

تسيفرلىق قاتەلىك پە الدە زاڭسىزدىق پا؟

قر ىشكى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ مالىمەتىنشە، ايىپپۇلدى داۋلاۋ اكىمشىلىك قۇقىق بۇزۋشىلىق تۋرالى كودەكستىڭ (اقبتك) 44-تاراۋىمەن رەتتەلەدى. كوبىنە جۇرگىزۋشىلەر مىناداي جاعدايلاردا شاعىم تۇسىرەدى:

تەحنيكالىق اقاۋ: كامەرا ۋاقىتتى نەمەسە ورىندى قاتە كورسەتكەندە;

سايكەسسىزدىك: قاۋلىداعى كولىك ءنومىرى نەمەسە ماركاسى باسقا بولسا;

كورىنبەيتىن بەلگىلەر: ەگەر جول بەلگىسى اعاش بۇتاقتارىمەن جابىلسا نەمەسە مۇلدەم بولماسا;

ءماجبۇرلى ارەكەت: مىسالى، جول اپاتىن اينالىپ ءوتۋ كەزىندە سىزىقتى باسۋ.

سوڭعى ۋاقىتتا جول اپاتىنان كەيىن كولىكتى شەتكە شىعارعان جۇرگىزۋشىلەرگە «توقتاۋ ەرەجەسىن بۇزدى» دەگەن ايىپپۇلدار كەلەتىن جاعدايلار جيىلەگەن. ءىىم بۇل رەتتە ناقتى تۇسىنىكتەمە بەردى: ەگەر كولىك پوليتسيا قىزمەتكەرىنىڭ نۇسقاۋىمەن نەمەسە اپاتتى رەسىمدەۋ كەزىندە قوزعالسا، بۇل قۇقىق بۇزۋشىلىق بولىپ سانالمايدى.

شاعىم ءتۇسىرۋدىڭ قادامدىق الگوريتمى

ەگەر ءسىزدىڭ قۇقىعىڭىز بۇزىلسا، كەلەسى قادامداردى ورىنداۋىڭىز قاجەت:

1. ۋاقىتتى باقىلاۋ

ايىپپۇلدى داۋلاۋ ءۇشىن قاۋلىنى العان ساتتەن باستاپ 10 كۇن ۋاقىتىڭىز بار. ەگەر بۇل مەرزىمدى دالەلدى سەبەپپەن (اۋىرىپ قالۋ، ءىسساپار) وتكىزىپ الساڭىز، ونى قالپىنا كەلتىرۋ تۋرالى ءوتىنىش جازۋعا بولادى.

2. قۇجاتتى دايىنداۋ

شاعىمدا مىندەتتى تۇردە مىنالار كورسەتىلۋى ءتيىس:

جەكە دەرەكتەرىڭىز;

قاۋلىنىڭ ءنومىرى مەن كۇنى;

ايىپپۇل سالعان ورگاننىڭ اتاۋى;

دالەلدى ۋاجدەر (فوتو-ۆيدەو ايعاقتار، تىركەگىش جازباسى).

3. ءوتىنىش بەرۋ ارنالارى

قازىرگى تاڭدا مەملەكەتتىك ورگاندارعا بارىپ، ۋاقىت شىعىنداۋدىڭ قاجەتى از. شاعىمدى ونلاين فورماتتا بەرۋدىڭ ەكى ءتيىمدى جولى بار:

Qamqor.gov.kz پورتالى: «زاڭ جانە ءتارتىپ» ءبولىمى ارقىلى ەتسپ-مەن قول قويىپ جولداۋ.

E-ءوتىنىش سەرۆيسى: كەز كەلگەن مەملەكەتتىك ورگانعا رەسمي ساۋال تاستاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

ساراپشى پىكىرى:

زاڭگەرلەردىڭ پايىمداۋىنشا، جۇرگىزۋشىلەردىڭ باستى قاتەلىگى — «ايىپپۇلدىڭ جارتىسىن تولەي سالسام، قۇتىلامىن» دەگەن ۇستانىم. ەگەر ءسىز زاڭسىز ايىپپۇلدى تولەسەڭىز، بۇل ءسىزدىڭ كىناڭىزدى مويىنداعانىڭىزدى بىلدىرەدى. ال زاڭسىز سالىنعان اكىمشىلىك جاۋاپكەرشىلىك كەيىن باسقا دا قۇقىقتىق ماسەلەلەردە (مىسالى، ساقتاندىرۋ قۇنىنىڭ ءوسۋى) كەرى اسەرىن تيگىزۋى مۇمكىن.

ءتۇيىن: جولداعى ءتارتىپ — ورتاق مىندەت. بىراق زاڭنىڭ ءادىل ورىندالۋىن تالاپ ەتۋ — ءاربىر ازاماتتىڭ كونستيتۋتسيالىق قۇقىعى. ەگەر جۇيە قاتەلەسسە، ونى تۇزەتۋگە تالپىنۋ تەك ءسىزدىڭ ءاميانىڭىزدى ەمەس، جالپى قۇقىقتىق مادەنيەتتى قورعايدى.

ءابىل-سەرىك الىاكبار

Abai.kz

0 پىكىر