ەكس-دەپۋتات نۇرتورە ءجۇسىپ قازاق قوعامىنداعى امانداسۋ مادەنيەتى تۋرالى پىكىر ءبىلدىرىپ، كەيىنگى جىلدارى قالىپتاسقان كەيبىر ارەكەتتەردى قازاقتىڭ ءتول ءداستۇرى رەتىندە قابىلداۋعا بولمايتىنىن ايتتى.

ونىڭ ايتۋىنشا، بۇگىنگى كۇنى كەڭ تارالعان مىندەتتى تۇردە قول الىسۋ نەمەسە بەتتەن ءسۇيىپ امانداسۋ قازاق حالقىنىڭ ەجەلگى سالتى ەمەس. اسىرەسە ايەل ادامنىڭ ءبىرىنشى بولىپ ەر ادامعا قول سوزۋى نەمەسە بەتتەن ءسۇيىپ امانداسۋى ۇلتتىق ءداستۇردىڭ اجىراماس بولىگى رەتىندە قاراستىرىلماۋى ءتيىس.

«مىندەتتى تۇردە قول الۋ، سوسىن مىندەتتى تۇردە بەتتەن شىعۋ دەگەن نارسەلەر ارتىق دەپ ويلايمىن. ايەل ادامنىڭ ەر ادامعا ءبىرىنشى بولىپ قول سوزۋى – قازاقتىڭ بۇرىننان كەلە جاتقان ادەتى ەمەس»،- دەدى نۇرتورە ءجۇسىپ.

دەپۋتاتتىڭ ايتۋىنشا، بۇگىندە ەر ادامداردىڭ ءبىر-بىرىمەن بەتتەن ءسۇيىپ امانداسىپ جاتقانىن دا ءجيى كورۋگە بولادى. الايدا مۇنداي ارەكەتتەردى دە قازاقتىڭ ءداستۇرلى ادەبىمەن بايلانىستىرۋ دۇرىس ەمەس. ونىڭ پىكىرىنشە، قازاق قوعامىندا امانداسۋدىڭ ءوز ورنى، ءوز ءتارتىبى بولعان جانە ول ەڭ الدىمەن ادەپكە نەگىزدەلگەن.

نۇرتورە ءجۇسىپ داستارحان باسىنداعى قارىم-قاتىناس مادەنيەتىنە دە ەرەكشەتوقتالدى. ول قازاق داستۇرىندە اس ۇستىندە وتىرعان ادامداردىڭ سىرتتان كەلگەنكىسىمەن قول الىسىپ امانداسۋى بولماعانىن ايتتى. كەرىسىنشە, داستارحان باسىنداوتىرعان ادامنىڭ استان تۇرىپ, قول الىسىپ شىعۋى نەمەسە بارلىعىنىڭ اس ۇستىندەجاپپاي امانداسۋى كەيىن قالىپتاسقان داعدى ەكەنىن جەتكىزدى.

«جۇرتتىڭ داستارحان ىشىندە جاپپاي قول الىسقانىن ءوز باسىم قۇپتامايمىن. بۇل – قازاقتىڭ بۇرىننان كەلە جاتقان ءداستۇرى ەمەس»،- دەدى سەناتور.

ونىڭ پىكىرىنشە, ۇلتتىق سالت-داستۇرگە قاتىستى ماسەلەدە كەيىن پايدا بولعانادەتتەر مەن قازاقتىڭ ءتول مادەنيەتىن اجىراتا ءبىلۋ ماڭىزدى. امانداسۋ مادەنيەتىدە ەڭ الدىمەن ادەپكە, ورىن مەن جاعدايعا نەگىزدەلۋى كەرەك. سوندىقتان قازىرگىقوعامدا كەڭ تارالعان كەيبىر ارەكەتتەردى قازاقتىڭ ەجەلدەن كەلە جاتقان سالتىرەتىندە كورسەتۋ دۇرىس ەمەس.

Abai.kz