اۆتوردان: مەن سولتۇستىك قازاقستان وبلىندا، قىزىلجاردا تۇرامىن. ماماندىعىم اعىلشىن ءتىلى مۇعالىمى. وتىز جىلدان اسا جۋرناليسيكا سالاسىندا قىزمەت ەتىپ زەينەتكە شىقتىم. قازىر اۋدارمامەن اينالىسىپ ءجۇرمىن. سىزدەرگە اتاقتى اعىلشىن اقىنى راديارد كيپلينگتىڭ «If… /ەگەر...» دەگەن ولەڭىنىڭ اۋدارماسىن جىبەرىپ وتىرمىن. كيپلينگتىڭ ءوز ۇلىنا ارناعان بۇل ۇلاعاتى قازاقى ۇرپاق تاربيەسىمەن ۇندەس كورىندى، ماعان. 

ەگەر

شىدامىڭدى ساقتاساڭ جۇرت اينالاڭدا
كىنا تاعىپ جاپقاندا ساعان جالا،
ءبارى ساعان سەنبەگەندە وزىڭە سەنسەڭ،
سەنبەگەن دوستارىڭدى كەشىرە بىلسەڭ،
شارشاماي كۇتە بىلسەڭ تۇسپەي ەڭسەڭ.
وسەكشىگە ەرمەسەڭ سويلەپ جالعان،
ءوزىڭدى جەك كورگەندەرمەن جاۋلاسپاساڭ،
جاقسى بولىپ كورىنەم دەپ جۇرتتان اسقان،
ءسوز ۇقپايتىن توبىرمەن داۋلاسپاساڭ،
ارمان قۋساڭ بوس قيالعا بوي الدىرماي ،
ويشىل بولساڭ، الدىڭا قويىپ ماقسات،
ۇستامدى بولساڭ، تىم قۋانباي، تىم قايعىرماي،
جەڭىستە دە، جەڭىلىستە دە سابىر ساقتاپ.
اقىلمەن جەڭسەڭ  پاسىقتاردى تۇزاق قۇرعان،
سوزدەرىڭدى ارام ويمەن بۇرمالاعان.
كۇيرەگەندە بار جوسپارىڭ ومىردەگى
ءبارىن قايتا باستاساڭ ءتۇرىپ جەڭدى،
سىن ساعاتتا جۇرەكسىنبەي تاۋەكەلدەن،
باسكە تىكسەڭ بار بايلىقتى جيعان-تەرگەن،
جىعىلساڭ دا قايتا كىرىپ قان مايدانعا
نامىسىڭدى بەرمەسەڭ ءتىرى جانعا،
قۇلاۋعا شاق قالعاندا تالىپ دەنەڭ
جىگەرىڭە باعىنساڭ “شىدا!” دەگەن.
پاتشامەن قاتار ءجۇرىپ، تومەندەمەي
سىيلى بولساڭ حالىقتان قولىڭدى ۇزبەي،
سىر اشپاساڭ كوزىڭ جەتپەي دوس، دۇشپانعا،
ماقتاسا ەل، ماس بولماساڭ قۇر ماقتانعا.
سىرعىپ جاتقان ۋاقىتقا كەتپەسە ەسەڭ
ءار كۇنىڭدى وتكىزسەڭ ءماندى ىسپەن،
سوندا، ۇلىم، باس يەدى ساعان عالام
ەڭ باستىسى، بولعانىڭ ناعىز ادام!

*** 

If…

Rudyard Kipling

If you can keep your head when all about you
Are losing theirs and blaming it on you,
If you can trust yourself when all men doubt you,
But make allowance for their doubting too;
If you can wait and not be tired by waiting,
Or being lied about, don’t deal in lies,
Or being hated, don’t give way to hating,
And yet don’t look too good, nor talk too wise:
If you can dream—and not make dreams your master;
If you can think—and not make thoughts your aim;
If you can meet with Triumph and Disaster
And treat those two impostors just the same;
If you can bear to hear the truth you’ve spoken
Twisted by knaves to make a trap for fools,
Or watch the things you gave your life to, broken,
And stoop and build ’em up with worn-out tools:
If you can make one heap of all your winnings
And risk it on one turn of pitch-and-toss,
And lose, and start again at your beginnings
And never breathe a word about your loss;
If you can force your heart and nerve and sinew
To serve your turn long after they are gone,
And so hold on when there is nothing in you
Except the Will which says to them: ‘Hold on!’
If you can talk with crowds and keep your virtue,
Or walk with Kings—nor lose the common touch,
If neither foes nor loving friends can hurt you,
If all men count with you, but none too much;
If you can fill the unforgiving minute
With sixty seconds’ worth of distance run,
Yours is the Earth and everything that’s in it,
And—which is more—you’ll be a Man, my son!

اعىلشىن تىلىنەن اۋدارعان مارات ەرمۇقانوۆ

Abai.kz