قازاقستان نارەستەلەر ءولىمىن قالاي تومەندەتتى؟
قازاقستان نارەستەلەر ءولىمىن ازايتۋ بويىنشا ورتالىق ازيا وڭىرىندە ەڭ ۇزدىك ناتيجە كورسەتتى. دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگىنىڭ مالىمەتىنشە، ەلدەگى جاڭا تۋعان نارەستەلەردىڭ ءولىمى ءتىرى تۋعان 1 000 بالاعا شاققاندا 3 جاعدايعا دەيىن تومەندەگەن.
بۇل كورسەتكىش ارقىلى قازاقستان بۇۇ-نىڭ تۇراقتى دامۋ ماقساتتارىنىڭ (تدم/سدر) بالالار ءولىمىن ازايتۋ جونىندەگى تاپسىرماسىن مەرزىمىنەن بۇرىن ورىندادى.
ورتالىق ازيا ەلدەرىندەگى جالپى انا مەن بالا دەنساۋلىعىنىڭ جاعدايى قانداي، قازاقستان مۇنداي ناتيجەگە قالاي جەتتى جانە بۇل سالانىڭ بولاشاقتاعى مەجەلەرى قانداي؟
ورتالىق ازيا ەلدەرىمەن سالىستىرمالى تالداۋ
ورتالىق ازيا وڭىرىندە انا مەن بالا دەنساۋلىعىن قورعاۋ دەڭگەيى جانە مەديتسينالىق ينفراقۇرىلىمنىڭ ساپاسى بىركەلكى ەمەس. حالىقارالىق ۇيىمداردىڭ (بۇۇ، دۇنيەجۇزىلىك بانك، يۋنيسەف) جانە ايماقتىق ستاتيستيكالىق ورگانداردىڭ دەرەكتەرىنە سۇيەنسەك، جاعداي تومەندەگىدەي:
قازاقستان نارەستەلەر ءولىمى (1 000 ءتىرى تۋعاندارعا)* 3,0; نەگىزگى سەبەپتەرى مەن ەرەكشەلىكتەرى: پەريناتالدىق ورتالىقتاردىڭ جابدىقتالۋى، «انالار ساۋلىعى» باعدارلاماسى، سكرينينگتەر.
وزبەكستان نارەستەلەر ءولىمى (1 000 ءتىرى تۋعاندارعا)* ~8 – 11; نەگىزگى سەبەپتەرى مەن ەرەكشەلىكتەرى: حالىق سانىنىڭ جەدەل ءوسۋى، اۋىلدىق جەرلەردەگى مەديتسينالىق مامانداردىڭ تاپشىلىعى.
قىرعىزستان نارەستەلەر ءولىمى (1 000 ءتىرى تۋعاندارعا)* ~10 – 13; نەگىزگى سەبەپتەرى مەن ەرەكشەلىكتەرى: بيىك تاۋلى وڭىرلەردەگى مەديتسينالىق قولجەتىمسىزدىك، زاماناۋي جابدىقتاردىڭ جەتىسپەۋى.
تاجىكستان نارەستەلەر ءولىمى (1 000 ءتىرى تۋعاندارعا)* ~13 – 16; نەگىزگى سەبەپتەرى مەن ەرەكشەلىكتەرى: ينفراسترۋكتۋرانىڭ توزۋى، اۋىلدىق مەديتسينانىڭ ناشارلىعى، كارديو جانە نەوناتالدىق حيرۋرگيانىڭ ازدىعى.
تۇرىكمەنستان نارەستەلەر ءولىمى (1 000 ءتىرى تۋعاندارعا)* ~15 – 19; نەگىزگى سەبەپتەرى مەن ەرەكشەلىكتەرى: دەرەكتەردىڭ جابىقتىعى، مەديتسينالىق ساپانىڭ تومەندىگى جانە مامانداردىڭ جەتىسپەۋشىلىگى.
(ەسكەرتۋ: كورشىلەس ەلدەردىڭ كورسەتكىشتەرى حالىقارالىق ۇيىمدار مەن ۇلتتىق ستاتيستيكانىڭ ورتاشا باعالاۋى بويىنشا بەرىلگەن).
قازاقستاننىڭ تابىس سىرى: مەديتسينادا قانداي رەفورمالار جاسالدى؟
قازاقستاننىڭ كورشىلەس ەلدەرگە قاراعاندا ايتارلىقتاي ىلگەرى شىعۋىنا كەشەندى مەملەكەتتىك قولداۋ مەن تەحنولوگيالىق جاڭارتۋلار سەبەپ بولدى:
ىشتەگى ۇرىقتى دياگنوستيكالاۋ («انالار ساۋلىعى» باعدارلاماسى): رەسپۋبليكا بويىنشا 22 ۇرىق قورعاۋ ورتالىعىندا «ءبىر كۇن كلينيكاسى» فورماتى ەنگىزىلدى. ناتيجەسىندە، ىشتەگى تۋا بىتكەن اۋىتقۋلاردى انىقتاۋ كورسەتكىشى 12%-عا ارتتى، ال وسى سەبەپتەن بولاتىن نارەستە ءولىمى 15%-عا ازايدى.
ەكسترەمالدى تومەن سالماقپەن تۋعان نارەستەلەردى امان الىپ قالۋ: قازىرگى تاڭدا سالماعى اسا تومەن (500 گرامنان باستالاتىن) شالا تۋعان نارەستەلەردىڭ امان قالۋ كورسەتكىشى 57%-عا جەتتى. بۇل – جوعارى تەحنولوگيالىق نەوناتولوگيا مەن رەانيماتسيالىق ينفراقۇرىلىمنىڭ دامۋىنىڭ ناتيجەسى.
ينفراسترۋكتۋرالىق ينۆەستيتسيا: مەملەكەت بۇل جەتىستىكپەن شەكتەلمەي، الداعى ۋاقىتتا تاعى 16 جاڭا بالالار اۋرۋحاناسى مەن پەريناتالدىق ورتالىق سالۋدى جوسپارلاپ وتىر.
ءالى دە بولسا شەشىمىن كۇتكەن تۇيتكىلدەر
قازاقستاننىڭ وڭىردەگى كورسەتكىشى جوعارى بولعانىمەن، دامىعان ەىدۇ (وەسر) ەلدەرىنىڭ دەڭگەيىنە ء(تىرى تۋعان 1 000 بالاعا 1,5–2,5 ءولىم) تولىق جەتۋ ءۇشىن بىرقاتار ماسەلەلەردى شەشۋ قاجەت:
وڭىرلىك الشاقتىق: استانا مەن الماتى سياقتى مەگاپوليستەردەگى جوعارى تەحنولوگيالىق مەديتسينا دەڭگەيى مەن شالعايداعى اۋىلدىق وڭىرلەر اراسىنداعى الشاقتىقتى ازايتۋ.
كادرلار ساپاسى: زاماناۋي قۇرال-جابدىقتارمەن جۇمىس ىستەي الاتىن تار بەيىندى نەوناتولوگتار، اكۋشەر-گينەكولوگتار مەن بالالار حيرۋرگتارىنىڭ تاپشىلىعىن جويۋ.
ءسوز ءتۇيىنى: قازاقستاننىڭ نارەستەلەر ءولىمىن 1 000 بالاعا 3 جاعدايعا دەيىن تومەندەتۋى – ەلدىڭ دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنداعى ەڭ ۇلكەن ستراتەگيلىق جەڭىستەرىنىڭ ءبىرى. بۇل تەك مەديتسينالىق دامۋدىڭ ەمەس، سونىمەن بىرگە ادامي كاپيتالعا سالىنعان ينۆەستيتسيانىڭ قايتارىمى.
ورتالىق ازيا ەلدەرى ءۇشىن قازاقستاننىڭ نەوناتالدىق قىزمەتتى تسيفرلاندىرۋ جانە ۇرىقتى ىشتە جاتىپ ەمدەۋ (ۆنۋتريۋتروبنوە لەچەنيە) تاجىريبەسى ايماقتىق مودەلگە اينالا الادى. ەندىگى باستى مىندەت – سالىناتىن 16 جاڭا پەريناتالدىق ورتالىق ارقىلى بۇل ساپانى ەلدىڭ ەڭ شالعاي اۋداندارىنا دەيىن جەتكىزۋ بولىپ تابىلادى.
Abai.kz