Jwma, 21 Aqpan 2020
Jañalıqtar 2392 0 pikir 28 Aqpan, 2014 sağat 04:50

Beysen Ahmetwlı. Abay bol! Ala tu...

Orıstıñ ala tuı jelkemizde jelbiremesin desek, halıqtıñ tabiği ösimin arttıruğa qolaylı jağday jasap, qazaq köşiniñ betin beri qaray qaytadan bwruımız kerek!  Halıqtıñ köbeyui – memlkettiñ damuın alğa jeteleytin  öndirgiş küş. Al wlttıq basımdılıq – wlttıq qauipsizdiktiñ kepili.  Mine bwl tarih däleldegen şındıq.  Adam kapitalı satıp aluğa bolmaytın investiciya, wlttıq qauipsizdikke sayatın mañızdı tüyin.

Orıstıñ ala tuı jelkemizde jelbiremesin desek, halıqtıñ tabiği ösimin arttıruğa qolaylı jağday jasap, qazaq köşiniñ betin beri qaray qaytadan bwruımız kerek!  Halıqtıñ köbeyui – memlkettiñ damuın alğa jeteleytin  öndirgiş küş. Al wlttıq basımdılıq – wlttıq qauipsizdiktiñ kepili.  Mine bwl tarih däleldegen şındıq.  Adam kapitalı satıp aluğa bolmaytın investiciya, wlttıq qauipsizdikke sayatın mañızdı tüyin.

Ukrainada soñğı oqiğalar Ukraina eliniñ toz-tozın şığaruda. Sayasi sanası tayaz oppoziciya men äsire europaşıldıq, wltşıldıq Ukrainanı üşke böldi. Al orıs tildi halıq basım twratın şığıs oblıstar da ukrainderdiñ bwl alauzdığın keşirmeude. Onsızda Reseydiñ ıqpalımen keudesine nan pisken orıs wltşıldarı Ukarina biligine aşıq qarsılıqqa şıqtı, oğan Ukrainanıñ jaña biligine qarsılar men «Euromaydandı» qoldamaytın toptar da qosıldı.  Tipten orıstar Qırım Avtonomiyalı Respublikasınıñ Ükimeti men Wlttıq Keñeske tuların ilip tastadı. Eger  demokratiyanıñ zañdılığına jüginsek, alda bolatın referendumda orıs halqı 58 payızın wstaytın Qırım Ukarinadan täuelsizdik aluı mümkin. Söytip birden Reseydiñ qwramına kirip ketui ıqtimal. Bwl oqiğa orıstar men orıs tildiler älide basım twratın Qazaqstannıñ soltüstik oblıstarın  şarpıp ötui kädik degen oyğa qaldıradı. Öytkeni orıs deputattarı men orıs wltşıldarı Reseyde aşıq mälimdemeler jasap, Qazaqstannıñ soltüstik oblıstarın özderine qosıp aluğa talpınıp jatır. Eger soltüstik obılıstarımızda şoşañ etip bir top orıs köşege jinalıp, ükimettiñ äleumettik mäseleler boyınşa qinap otırğanın sıltau etip ereuilge şığa qalsa boldı, şekaranıñ arjağında añdıp otırğan orıstar eş qiındıqsız qaptap kelip, qoldap, şudı bir-aq şığaradı. Däl solay bola qalsa,  bilik Jañaözendegidey oq atu bılay twrsın, dauıs köterip söyley almaytın boladı. Onday keleñsizdiktiñ aldın alıp, betin qaytarudıñ  jalğız jolı – Elbasımız özi bas bolıp qolğa  alğan «Nwrlı köştiñ bwydasın» soltüstik oblıstarğa aparıp biraq baylau. Qandastar turalı jaña qaulı şığarıp, keşendi türde jwmıs jasau kerek. Osı sözimizge oray birer mısal keltireyik:

Armeniya

Lievon Ayrapetyan esimdi reseylik biznesmen «Qarabaqtıñ halqı 300 mıñnan kem bolmauı kerek» dep, ülken qayırımdılıq şarasın qolğa alıptı. Bwl – jas otbasılarda düniege keletin birinşi balağa - 2 mıñ, ekinşi balağa  - 3 mıñ,   üşinşi balağa - 5 mıñ, törtinşi balağa - 10 mıñ,   altınşısına – 50 mıñ,   jetinşisine  - 100 mıñ AQŞ dollar beretinin jaryalağan äri bastap bere bastağan adam. Osı  märt äri patriot armyan jigiti bizdiñ baylarğa nege ülgi bolmasqa?
  «Jüz mıñ dollar degen bükil bir otbasınıñ ömirine özgeris engize alatın ülken aqşa, sondıqtan, jastar bala sanın jetige jetkizudi şınımen oylastırıp jwr», - deydi bizben äñgimesinde Lusinie. 
(Mwhtar Janwzaqwlınıñ jurnalistikalıq zertteu maqalasınan üzindiler)

Äzerbayjan

2013 jılı 28 jeltoqsanda  Azerbayjan respublikası Wlttıq Mäjilisiniñ wsınısımen  5 bala tapqan äyelderdiñ är bala basına 30 evrodan jalaqı töleudi bekitti.  Bwl zañ 2014 jıldıñ qañtarınan bastap küşine ie boladı. Mine adam kapitalınıñ qwnın tüsingen elder osılayşa jan sanın ösirudiñ qamına kiristi.

Qıtay Halıq Respublikası

Qıtay eli 2013 jılı qaraşa ayında ötken älemdik qıtaylardıñ jinalısında qıtaylardı qıtayğa oralıp, otandı güldendiruge şaqırıdı. Qıtaylardı qoldaudıñ zañ jüzinde jüzege asqanına 50 jıl bolğanın eske alsaq, osı jıldarda 2  millionnan astam  qıtay jası qıtayğa oralıp tegin universitet oqıp ülgirgen. Al qıtayğa oralğandar sanı odan  onneşe ese  köp. Orıstardıñ da bwl jağındağı sayasatı bizden jartı ğasırğa alda ekenin endi tüsinip otırmız.

Mine, bwl oqiğalar men mısaldar Qazaqstannıñ qandastar mäselesin qayta köteruine jetkilikti sebep. Qazaq Ükimeti kvotasın bermey-aq qoysada, azamattıq alu mäselesin birden jeñildetip, barlıq kedergilerdi alıp tastasa boldı, bauırlarımız jan-jaqtan qaptap kep qwyılar edi. Al, qazaq köşi qazir qiır jaylap, şet qonğan qazaqtardı köşirip alıp olarğa qayırmdılıq jasau nemese elimizdegi jansanın arttıru emes, memleketimizdiñ twtastığı men wlttıq qauipsizdikti nığaytu şaralarına wlasıp baradı.

Abai.kz

0 pikir