QR Parlamenti Senaty Tóraghasynyng orynbasary Jaqyp Asanov Konstitusiyalyq reforma jónindegi komissiyanyng alghashqy otyrysynda jeke derekterdi qorghau mәselesine erekshe toqtaldy. Onyng aituynsha, býgingi sifrlyq әlemde azamattardyng qúqyghy qaghaz jýzinde ghana emes, naqty әri tiyimdi qorghaluy tiyis.

Asanov atap ótkendey, «kóshe qylmysy» songhy 10 jylda toghyz ese tómendegenimen, mýlikti tonau sifrlyq kenistikke kóshken. Sóz basyn ol mysal retinde juyrda Aqmola oblysynda bolghan oqighadan bastady. 

«Ómirden bir keys. Juyrda Aqmola oblysynda 25 adamnan túratyn úiymdasqan qylmystyq top ústaldy. Sonda ne istedi? 348 azamattyng jeke derekterin úrlap, solardyng atynan 4 mlrd tengedey kredit aldy. Sóitip sonshama adam bankke barmay, esh qújatqa qol qoymay, oilamaghan jerde qarjylyq túzaqqa týsip, qaryzgha batty...Biz shynayy ómirmen qatar sifrlyq әlemde de kýn sayyn ómir sýrip jýrmiz. Biraq sol ómirde qanday qauipter bar – sony bile bermeymiz», – dedi Konstitusiyalyq reforma jónindegi komissiyanyng mýshesi Jaqyp Asanov.

Spiyker sifrlyq dәuirde jeke ómirdi qorghau búrynghyday qaghazdaghy qújattar men kóshedegi qauipsizdikpen shektelmeytinin aitty. Smartfon men internetke tәueldi ómirimizde azamattardyng derekteri alayaqtardyng qolyna týsip, zansyz әreketterding nysanyna ainalyp otyr. Konstitusiyalyq kepildik tek qaghazda qalmauy tiyis - ol sifrlyq kenistikte de tolyq saqtaluy qajet. Memleket ýshin búl - halyqqa degen senimdi saqtau jәne shynayy qauipsizdikti qamtamasyz etu mindeti.

«Osy tústa zandy súraq tuady: azamattarymyzdyng qúqyghyn sifrlyq әlemde qalay qorghaymyz? Internettegi qylmyskerlerden qalay saqtanamyz? Konstitusiyada jeke ómirge qol súqpau turaly 18-shi bap bar. Biraq ol qabyldanghan kezde sifrlyq әlem qazirgidey damymaghan-túghyn. Internette býgingidey ómir sýrgen joqpyz. Tek shynayy әlemde jýrip jattyq. Qújattarymyz da, aqshamyz da qaghaz týrinde qaltamyzda jýretin. Al býgin ómirimizding biraz bóligin jelide ótkizemiz. Telefon degen ómirimizding ajyramas bóligine ainaldy. Biraq dәl osy kenistikte biz qatty osalmyz. Ýide de, kóshede de jýrgende zang qorghasa, al smartfonda onday dengeydegi qorghanys joq. Jeke derek qoldan qolgha ótip, azamat alayaqtyng jemi bolyp jatqanyn kýnde kóremiz. Ár adam qayda jýrse de - kóshe bolsyn, internet bolsyn, ózining qorghalghanyn sezinui tiyis. Búl memleketting tura mindeti»,- dedi QR Parlamenti Senaty Tóraghasynyng orynbasary Jaqyp Asanov.

Asanov sóz sonynda Konstitusiyalyq reforma ayasynda jeke derekterdi qorghaudy arnayy qarastyru qajettigin atap, búl halyqtyng memleketke degen senimine tikeley әser etetinin jetkizdi.

Abai.kz