قاسىرەت قايدان كەلە جاتىر؟
قاسىرەت. ەڭ جامان قاسيەتتەر سىرتقا شىعىپ، اشىق تۇردە بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىندا، ادامدار اراسىنداعى قارىم-قاتىناستا، پودەزدەردە، ليفتىلەردە كورىنىس تابۋدا.
كوشەدە، اۆتوبۋستاردا دا ءدال سولاي — كينو سياقتى، اشىق اگرەسسيۆتى، بوقتىق سوزدەرگە تولى ءتىل كەڭىنەن تارالعان.
ەڭ قورقىنىشتىسى — مۇنىڭ ءبارىنىڭ باستى تۇتىنۋشىسى بالالار: ولار كىشكەنتايىنان باستاپ TikTok پەن Instagram-دا وتىرادى...
قازىرگى ۋاقىتتا ادامنىڭ ەڭ جاقسى قاسيەتتەرى قاجەتسىز بولىپ بارادى. ءتىپتى كەيدە قاۋىپتى دە كورىنەدى. وكىنىشكە قاراي، بۇل ازاماتتار ءۇشىن دە، قوعام ءۇشىن دە، كەيدە ءتىپتى مەملەكەتتەر ءۇشىن دە زيان.
بۇگىندە مەن، كوپتەگەن وزگە جاندار سياقتى، ءوز كۇشىم مەن ءبىلىمىمدى تولىق پايدالانا الماۋىمنان قاتتى ار-ۇجدان ازابىن سەزىنەمىن. مەن مۇنى جەكە ءوزىم وسىلاي قابىلدايمىن.
بىلەسىزدەر مە، مەندە مىناداي ءبىر كوزقاراس بار: ادامداردى ىشكى جاعىنان اۋدارىپ تاستاعانداي - اينالادا بوقتىق ءسوز ايتاتىن ادامدار تىم كوپ!
مەن بۇل تۋرالى تالاي رەت جازدىم جانە جازۋدان جالىقپايمىن. ومىرىمدە مۇنداي كولەمدە جانە مۇنداي دارەجەدە بوقتىق ءسوزدى كورگەن ەمەسپىن.
ءتىپتى بالا كەزىمدە، ءجاسوسپىرىم شاعىمدا، اسكەردە بولعاندا، ۋنيۆەرسيتەتتە وقىعاندا دا مۇنداي اشىق بوقتىققا تاپ بولعان جوقپىن. اسىرەسە كينو مەن تەاتردا، قوعامدىق ورىنداردا، كوشەدە مۇندايدى كورمەگەن ەدىم.
ءتىپتى بۇزاقىلارمەن قاقتىعىستار، توبەلەستەر كەزىندە دە قارسىلاستارىم قاتال سويلەسە دە، سوزدەرىنىڭ 70–80 پايىزى ادامعا ءتان، قالىپتى سوزدەر بولاتىن...
سوڭعى جەتى-سەگىز جىلدا قوعامدى وزگەرتكىم كەلەدى - قولدان كەلەر مە ەكەن؟
تەلەديدار مەن الەۋمەتتىك جەلىلەر ادامداردىڭ ەڭ تومەن قاسيەتتەرىن اشىپ كورسەتۋگە ىقپال ەتىپ وتىر. ار-نامىستى تاپتايتىن، ادەپتىلىك پەن مادەنيەت ورناتقان شەكتەۋلەردى جوياتىن، قازاق جىگىتى مەن قازاق ايەلىنە ءتان ىزگى مىنەز-قۇلىق پەن ءسوز مادەنيەتىن السىرەتەتىن ءۇردىس كەڭ ەتەك الدى.
جاقسىلىق پەن ادامگەرشىلىككە نەگىزدەلگەن مىنەز-قۇلىق پەن كورەكم دە بيازى «ءتىل الەمى» ءىس جۇزىندە جويىلىپ بارا جاتىر.
مەن بۇل ادامدارعا كومەكتەسە المايتىنىمدى تۇسىنەمىن: قوعامداعى ءتىل مادەنيەتىنىڭ تومەندەۋى، مادەنيەتسىز ءدىني بەيبەرەكەتتىك، پاراقورلىق مىنەز-قۇلىقتىڭ كۇشەيۋى مەنى قاتتى الاڭداتادى.
مۇنىڭ ءبارى مەنىڭ كوز الدىمدا، ءدال قازىر، وسى ساتتە — 2026 جىلدىڭ 25 ساۋىرىندە، ساعات 12:05-تە بولىپ جاتىر: قالادا دا، اۋىلداردا دا، ەلدى مەكەندەردە دە ادامداردىڭ مادەنيەتى مەن مىنەز-قۇلقىنىڭ قۇلدىراۋى ءجۇرىپ جاتىر.
قازىر بالالارىم وسى ورتادا ءومىر ءسۇرىپ جاتقانى مەنى الاڭداتادى.
ەگەر بالالارىمىز كىشكەنتايىنان باستاپ الداۋ، ارسىزدىق، ايەلدەر مەن قارتتاردى قورلاۋ، ءداستۇرلى مادەنيەتتى بۇرمالاۋ، پاراقورلىق، جەمقورلىق، دورەكىلىككە كوز جۇما قاراۋ، بيلىك پەن ىقپالدىڭ شەكتەن شىعۋى سياقتى قۇبىلىستاردىڭ ىشىندە وسسە — قازاقستان قانداي بولادى؟
مۇنىڭ ءبارىن ولار وتباسىندا دا، الەۋمەتتىك ورتادا دا بويىنا سىڭىرەدى. ونىڭ ۇستىنە، وسى جەتىلمەگەن، مورالعا جات ادەتتەردى ءوز اكەلەرى — پاراقورلار، ال انالارى — ءبارىن تۇسىنە تۇرا ۇندەمەيتىندەر — قولداپ، قالىپتاستىرىپ وتىر.
مەن وسىلاي جازامىن، مەن مۇنى جۇرەگىممەن سەزىنەمىن. حالىق ءۇشىن تايسالماي كۇرەسەتىن باتىل جازۋشىلار قايدا؟
بالالاردىڭ قۇلاعى مەن كوزىنە ەكراندار مەن اندەر ارقىلى توگىلىپ جاتقان دورەكىلىككە قارسى تۇراتىن شىعارماشىلىق ينتەلليگەنتسيا قايدا؟
قايداسىڭدار، اقىندار مەن تەاتر جانە كينو ارتىستەرى؟
رەجيسسەرلەر مەن اۆتورلارمەن بىرگە ساحنادان قوعامداعى مادەنيەتتىڭ كۇيرەۋى مەن ازابىن جەتكىزۋ — سەندەردىڭ مىندەتتەرىڭ ەمەس پە؟
نەگە ءبىز ءۇنسىز عانا باتپاققا باتىپ بارا جاتىرمىز؟!
نۇرلان ەسمۇحانوۆ
قازاقشالاعان – ءابدىراشيت باكىرۇلى
Abai.kz
