اۋديت اشقان جۇيەلىك ولقىلىقتار جانە ءبىلىم رەفورماسىنىڭ جاڭا كەزەڭىىن ومىرگە اكەلىپ، جوو-عا ۇبت-سىز ءتۇسۋدىڭ «جولى» كەسىلەدى: اۋديتورلار جۇيەدەگى شيكىلىكتى اشكەرەلەدى.

ۇبت-سىز جوعارى وقۋ ورنىنا ءتۇسۋ:

قازاقستاننىڭ جوعارى ءبىلىم جۇيەسىندە ۇلتتىق بىرىڭعاي تەستىلەۋ (ۇبت) ۇزاق جىلدان بەرى ۋنيۆەرسيتەتكە قابىلداۋدىڭ باستى سۇزگىسى سانالىپ كەلەدى. الايدا جوعارى اۋديتورلىق پالاتانىڭ سوڭعى مالىمدەمەسى بۇل جۇيەدە ەلەۋلى ولقىلىقتاردىڭ بار ەكەنىن كورسەتتى. اۋديتورلار كەيبىر تالاپكەرلەردىڭ شەتەلدىك جوعارى وقۋ ورىندارىنا فورمالدى تۇردە ءتۇسىپ، كەيىن قازاقستان ۋنيۆەرسيتەتتەرىنە اۋىسۋ ارقىلى ۇبت تالاپتارىن اينالىپ وتكەنىن جاريالادى. بۇل ماسەلە ەلدەگى ءبىلىم ساپاسى مەن قابىلداۋ تارتىبىنە قاتىستى ماڭىزدى سۇراقتاردى قايتا كۇن تارتىبىنە شىعاردى.

ۇبت-نى اينالىپ ءوتۋدىڭ سحەماسى قالاي جۇمىس ىستەگەن؟

جوعارى اۋديتورلىق پالاتا مۇشەسى تلەگەن قاسكيننىڭ ايتۋىنشا، باقىلاۋ تەتىكتەرىنىڭ السىزدىگى سالدارىنان كەيبىر ستۋدەنتتەر شەتەلدىك ۋنيۆەرسيتەتتەردەن قازاقستاندىق وقۋ ورىندارىنا اۋىسۋ جولىمەن وقۋعا قابىلدانعان. ياعني تالاپكەر ۇبت تاپسىرماي-اق، الدىمەن شەتەلدەگى جوو-عا قۇجات وتكىزىپ، كەيىن ترانسفەر ءراسىمى ارقىلى ەل ىشىندەگى ۋنيۆەرسيتەتكە كەلگەن.

بۇل ءتاسىل زاڭنامالىق ۆاكۋم مەن تسيفرلىق باقىلاۋدىڭ جەتكىلىكسىزدىگىن پايدالانعان سحەما رەتىندە باعالانۋدا. ەگەر شەتەلدىك ديپلومدار مەن اكادەميالىق ترانسكريپتتەردى تەكسەرۋ جۇيەسى ءالسىز بولسا، مۇنداي جولدار كوبەيە بەرەدى.

نەگىزگى ماسەلە – باقىلاۋ جۇيەسىنىڭ ەسكىرۋى

اۋديتورلاردىڭ ەسەبىندە تەك ترانسفەر ماسەلەسى ەمەس، جوعارى ءبىلىم سالاسىنداعى بىرنەشە جۇيەلىك پروبلەما اتالدى:

* ستۋدەنتتەر كونتينگەنتى تۋرالى مالىمەتتەردىڭ قولمەن ەنگىزىلۋى;

* گرانتتار مەن كرەديتتەر ەسەبىنىڭ تولىق تسيفرلانباۋى;

* ستۋدەنت مارتەبەسىن قاداعالاۋ جۇيەسىنىڭ السىزدىگى;

* وقۋ ساپاسىن باعالايتىن جوسپارلى تەكسەرىستەردىڭ سيرەك وتكىزىلۋى;

* كاسىبي قۇزىرەتتەردى باعالاۋدىڭ جەتكىلىكسىزدىگى.

بۇل فاكتىلەر قازاقستانداعى جوعارى ءبىلىم سالاسىندا باسقارۋ مەن مونيتورينگتىڭ زامان تالابىنا ساي ەمەس ەكەنىن اڭعارتادى.

ۇبت رەفورماسى نە ءۇشىن قاجەت بولدى؟

ۇكىمەت 2027 جىلدان باستاپ ۇبت فورماتىن وزگەرتۋدى جوسپارلاپ وتىر. جاڭا مودەل بويىنشا:

* تالاپكەر ۇبت-نى تەك ءبىر رەت تاپسىرادى;

* گرانتقا ۇمىتكەرلەر ءۇشىن العاشقى ناتيجە تۇپكىلىكتى سانالادى;

* سىناما تەستىلەۋلەر ساقتالادى;

* حالىقارالىق ستاندارتتاعى جاڭا تەست ەنگىزىلەدى (ETS كومپانياسىمەن بىرلەسكەن جوبا).

بۇل وزگەرىستەر بىرنەشە ماقساتتى كوزدەيدى:

ءادىل باسەكەنى كۇشەيتۋ

قايتا-قايتا تاپسىرىپ، ناتيجەنى كوتەرۋ تاجىريبەسى قىسقارادى.

اكادەميالىق ادالدىقتى نىعايتۋ

ۇبت اينالاسىنداعى كولەڭكەلى دايىندىق يندۋسترياسى مەن ايلا-شارعىلار ازايۋى مۇمكىن.

حالىقارالىق مويىندالۋ

ETS سەكىلدى حالىقارالىق ۇيىممەن جۇمىس ىستەۋ قازاقستاندىق تەستىلەۋدىڭ ساپاسىن ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

بىراق ءبىر رەتتىك تەست تاۋەكەلى دە بار

ساراپشىلاردىڭ ءبىر بولىگى ۇبت-نى ءبىر رەت قانا تاپسىرۋ جۇيەسى اۋىلدىق وڭىرلەردەگى نەمەسە الەۋمەتتىك جاعدايى تومەن تالاپكەرلەرگە اۋىر سوعۋى مۇمكىن دەپ ەسەپتەيدى. سەبەبى دايىندىق دەڭگەيى بىركەلكى ەمەس.

سوندىقتان رەفورما مىناداي قوسىمشا شارالارمەن قاتار ءجۇرۋى ءتيىس:

* تەگىن دايىندىق پلاتفورمالارى;

* اۋىل مەكتەپتەرىنە ارنايى دايىندىق باعدارلامالارى;

* پسيحولوگيالىق قولداۋ;

* گرانت ءبولۋ كەزىندە وڭىرلىك تەڭگەرىم.

پەداگوگ ماماندىقتارىنا اۋىزشا ەمتيحان: دۇرىس شەشىم بە؟

ۆيتسە-پرەمەر ايدا بالاەۆا پەداگوگيكالىق ماماندىقتارعا اۋىزشا ەمتيحان ەنگىزىلەتىنىن ايتتى. بۇل باستاما ورىندى كورىنەدى. سەبەبى مۇعالىم تەك ءپان بىلەتىن مامان ەمەس، ول:

* بالالارمەن ءتىل تابىسا الۋى كەرەك;

* ويىن انىق جەتكىزە ءبىلۋى قاجەت;

* سىني ويلاۋى جوعارى بولۋى ءتيىس;

* ەموتسيونالدىق ينتەللەكتى دامىعان بولۋى كەرەك.

ياعني بولاشاق مۇعالىمدى تەك تەستپەن باعالاۋ جەتكىلىكسىز.

قورىتىندى: ۇبت-نى اينالىپ وتۋگە مۇمكىندىك بەرگەن لازەيكا – جەكە وقيعا ەمەس، جۇيەلىك باسقارۋ ماسەلەسىنىڭ بەلگىسى. ەگەر تسيفرلىق ينتەگراتسيا ءالسىز، باقىلاۋ فورمالدى بولسا، كەز كەلگەن ەمتيحان جۇيەسى ادىلەتسىزدىككە ۇشىرايدى.

2027 جىلعى رەفورما قازاقستان ءۇشىن جاڭا مۇمكىندىك بولماق. بىراق ناقتى ناتيجە تەست فورماتىن وزگەرتۋگە ەمەس، ءبىلىم سالاسىنداعى اشىقتىققا، تەڭ مۇمكىندىككە جانە باقىلاۋ ساپاسىنا بايلانىستى بولادى.

ۇبت-نىڭ بولاشاعى – تەك بالل جيناۋ جۇيەسىندە ەمەس، سەنىم قالىپتاستىرۋ جۇيەسىندە.

Abai.kz