جاپونياعا ساپار بارىسىندا الىستان اسقاق كورىنگەن فۋدزياما تاۋىن العاش كورگەن ساتتە ەرەكشە اسەرگە بولەندىم. “قۇداي مەكەندەيتىن” كيەلى تاۋ سانالاتىن فۋدزي شىڭىن ۇنەمى بۇلت كومكەرىپ تۇرادى. الاقانداعىداي مۇنداي ادەمى كورىنىس وتە سيرەك ەكەن. فۋدزياما – جاي عانا بيىك تاۋ ەمەس. بۇل – تۇتاس ءبىر حالىقتىڭ رۋحاني بولمىسى، ۇلتتىق مىنەزى مەن تاريحي جادىن بويىنا سىڭىرگەن تابيعاتتىڭ عاجايىپ تۋىندىسى.

كەيدە بەلگىلى ءبىر ەلدى تانىتۋ ءۇشىن ۇزاق ءتۇسىندىرۋدىڭ قاجەتى جوق. ءبىر عانا سيمۆول جەتكىلىكتى. فرانتسيانى – ەيفەل مۇناراسى، مىسىردى – پيراميدالار، قازاقستاندى – ۇلى دالا مەن قاسيەتتى تۇركىستان تانىتسا، جاپونيانى الەمگە ايگىلەپ تۇرعان ەڭ ۇلى بەلگىلەردىڭ ءبىرى – فۋدزياما.

بيىكتىگى 3776 مەتر بولاتىن بۇل تاۋ مىڭداعان جىلدار بويى جاپون حالقىنىڭ مادەنيەتىندە، ادەبيەتىندە، سۋرەت ونەرىندە جانە دۇنيەتانىمىندا ەرەكشە ورىن الىپ كەلەدى. ونىڭ بەينەسى ميلليونداعان سۋرەتتە، جۇزدەگەن پوەمادا، مىڭداعان فوتوسۋرەتتە كورىنىس تاپقان. بىراق فۋدزيامانىڭ قۇدىرەتى ونىڭ سىرتقى كەلبەتىندە عانا ەمەس.

مەن ءۇشىن فۋدزياما – تۇراقتىلىقتىڭ سيمۆولى. جاپونيا جەر سىلكىنىسى ءجيى بولاتىن، تايفۋن سوعاتىن، تابيعي سىناقتار كوپ كەزدەسەتىن مەملەكەت. سوعان قاراماستان بۇل ەل الەمدەگى ەڭ دامىعان مەملەكەتتەردىڭ قاتارىنا كوتەرىلدى. ونىڭ سىرى نەدە؟

جاۋابىن فۋدزياماعا قاراپ سەزىندىم. تاۋ مىڭداعان جىل بويى ورنىنان قوزعالماي تۇر. ونىڭ اينالاسىندا ۇرپاقتار اۋىستى، يمپەراتورلار وزگەردى، سوعىستار ءوتتى، قالالار بوي كوتەردى. بىراق تاۋ ءوز بيىگىن ساقتاپ قالدى.

مەملەكەت تە ءدال سولاي بولۋى كەرەك شىعار. دامۋ دەگەنىمىز – تامىردان اجىراۋ ەمەس. كەرىسىنشە، ۇلتتىق نەگىزدى ساقتاي وتىرىپ جاڭارۋ. جاپوندار تەحنولوگيالىق پروگرەستى دە، جاساندى ينتەللەكتىنى دە، تسيفرلاندىرۋدى دا ۇلتتىق بولمىسىمەن ۇشتاستىرا ءبىلدى. ولار الەمنىڭ ەڭ زاماناۋي ەلدەرىنىڭ ءبىرى بولا تۇرا، ءوز ءداستۇرىن جوعالتقان جوق.

بۇل ءبىز ءۇشىن دە ماڭىزدى ساباق. قازاقستان دا بۇگىن ۇلكەن تاريحي جاڭعىرۋ كەزەڭىن باستان وتكەرۋدە. كونستيتۋتسيالىق رەفورمالار جۇزەگە اسىرىلۋدا. مەملەكەتتىك باسقارۋدىڭ جاڭا ۇلگىسى قالىپتاسىپ كەلەدى. قوعامدىق ديالوگتىڭ جاڭا ينستيتۋتتارى پايدا بولدى. بىراق وسى وزگەرىستەردىڭ بارلىعى ۇلتتىق قۇندىلىقتارىمىزعا سۇيەنگەندە عانا باياندى بولماق.

فۋدزياما ماعان تاعى ءبىر اقيقاتتى ەسكە سالدى. ناعىز بيىكتىك – سىرتقى سالتاناتتا ەمەس، ىشكى مازمۇندا.

جاپون حالقى تابيعاتتى باعىندىرۋعا ەمەس، ونىمەن ۇندەس ءومىر سۇرۋگە ۇمتىلعان. سوندىقتان فۋدزي ولاردىڭ مادەنيەتىندە كۇشتىڭ ەمەس، ۇيلەسىمنىڭ بەلگىسى رەتىندە قابىلدانادى.

بۇگىنگى الەمگە ءدال وسىنداي ۇستانىم جەتىسپەيتىندەي كورىنەدى. تەحنولوگيا دامىعان سايىن ادامزاتتىڭ رۋحاني جاۋاپكەرشىلىگى دە ارتۋى ءتيىس. ەكونوميكالىق ءوسىم تابيعاتقا قامقورلىقپەن، يننوۆاتسيا ۇلتتىق مادەنيەتپەن، جاھاندانۋ ۇلتتىق ەرەكشەلىكپەن قاتار ءجۇرۋى قاجەت.

فۋدزياما شىڭىنا قاراعان سايىن ادامنىڭ كوزى بيىكتىككە ۇمتىلادى. ال جۇرەگى تەرەڭدىك تۋرالى ويلانادى.

سوندىقتان بۇل تاۋ ماعان تابيعات ەسكەرتكىشى رەتىندە عانا ەمەس، ءومىردىڭ وزىنەن سىر شەرتەتىن ءۇنسىز ۇستازداي اسەر ەتتى. بالكىم، حالىقتاردىڭ ۇلىلىعى دا ءدال وسىنداي بولار. ءوزىڭدى وزگەدەن جوعارى قويۋ ەمەس، ءوز بيىگىڭدى ساقتاپ قالۋ، وتكەنىڭدى ۇمىتپاي، بولاشاققا قادام باسۋ، تامىرىڭدى تەرەڭگە جىبەرىپ، شىڭىڭدى كوككە كوتەرۋ ۇلت ۇلىلىعىنىڭ كورسەتىكىشى مە دەرسىڭ. فۋدزياما ماعان وسىنداي وي سالدى.

ال قازاقستاننىڭ دا ءوز فۋدزياماسى بار. ول – حالقىمىزدىڭ رۋحى.

بيبىگۇل جەكسەنباي، سەناتور

Abai.kz