Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev Qazaqstannyng 2050 jylgha deyingi atom salasyn damytu strategiyasyn bekitti. 2026 jylghy 15 sәuirde qol qoyylghan búl tarihy qújat elimizding energetikalyq tәuelsizdigin nyghaytyp, «beybit atomdy» iygeruding jana kezenine jol ashpaq.

Energetikalyq qauipsizdik — basty basymdyq

Strategiyanyng negizgi maqsaty — eldegi elektr energiyasynyng tapshylyghyn jong jәne generasiya kózderin әrtaraptandyru. Boljam boyynsha, 2032 jylgha qaray Qazaqstangha qosymsha 2,6 GVt quat qajet bolady. Búl qajettilik әsirese halyq tyghyz qonysqan ontýstik jәne óndiristik batys aimaqtarda qatty sezilmek.

Ýsh stansiya — ýsh qadam

Qújatqa sәikes, 2050 jylgha qaray elimizde keminde ýsh atom elektr stansiyasy iske qosyluy tiyis:

Birinshi AES: Almaty oblysynyng Jambyl audanynda boy kóteredi. Qazirgi uaqytta jobany jýzege asyru júmystary bastalyp ketti. Múnda qauipsizdik standarttary óte joghary III+ buynyndaghy reaktorlar qoldanylady.

Ekinshi AES: Jobasy qarastyrylu satysynda.

Ýshinshi nysan: Múnda shaghyn modulidik reaktorlardy (ShMR) qoldanu mýmkindigi zerttelude. Búl tehnologiya әsirese shalghay aimaqtar men iri ónerkәsip ortalyqtaryn energiyamen qamtu ýshin tiyimdi.

«Búl strategiya tek qana elektr jaryghyn alu emes, búl — joghary tehnologiyalar, ghylym men bilikti kadrlar mektebin qalyptastyru joly», — deydi QR Atom energiyasy jónindegi agenttigining baspasóz qyzmeti.

Uran óndiruden — dayyn otyngha deyin

Qazaqstan әlemdegi eng iri uran óndirushi mәrtebesin saqtap qana qoymay, endi shiykizatty tereng óndeuge kóshedi. Strategiya ayasynda:

Yadrolyq otyn óndirisin jolgha qoi;

Elimizde qosymsha qún ýlesin arttyru;

Atom ónerkәsibining infraqúrylymyn (elektr jelileri, qosalqy stansiyalar) janghyrtu kózdelgen.

Ghylym men qauipsizdik

Jana qújatta radiasiyalyq qauipsizdikti kýsheytu men kadrlar dayarlau mәselesine erekshe kónil bólingen. Atom salasynyng damuy otandyq ghylymnyng serpilisine, jana zertteu instituttarynyng ashyluyna jәne myndaghan joghary bilikti mamannyng dayarlanuyna mýmkindik beredi.

Týiin: 2050 jylgha deyingi strategiya — Qazaqstannyng jahandyq energetikalyq kartadaghy ornyn nyqtap, ekonomikanyng túraqty ósuin qamtamasyz etetin manyzdy qadam. Beybit atom — bolashaqtyng energiyasy.

Abai.kz