Beysenbi, 2 Shilde 2026
Jaghymdy janalyq 268 0 pikir 2 Shilde, 2026 saghat 14:30

Reuters: Qazaqstan ekonomikasyn nyghaytuda!

Suret: eurasia.travel saytynan alyndy.

Qazaqstan ekonomikasy tek múnaygha tәueldi emes: sheteldik sarapshylar investisiya kólemi men ónerkәsipting óskenin atap ótti. 

Qazaqstan halyqaralyq dengeyde shiykizattyq ekonomika retinde ghana emes, birtindep ósuding neghúrlym ornyqty modelin qalyptastyryp kele jatqan memleket retinde qarastyryla bastady. Múnday qorytyndy Reuters saytynda jariyalanghan World Impact Media Organization analitikalyq esebinde keltirilgen.

Avtorlar Qazaqstannyng kýrdeli syrtqy jaghdaylargha qaramastan túraqty damu dinamikasyn kórsetip otyrghanyna nazar audarady. Álemdik ekonomika bayaulap, naryqtar qúbylmaly sipat alyp, investisiya ýshin bәsekelestik kýsheyip otyrghan kezende Qazaqstan ósimdi saqtap qana qoymay, onyng kózderin ónerkәsip, qúrylys, kólik, auyl sharuashylyghy, qyzmet kórsetu salalary jәne kapital aghyny esebinen keneytude.

Sheteldik sholudyng negizgi týiini – Qazaqstan ekonomikasynyng bir ghana shiykizat sektoryna tәueldiligi azayyp keledi. Búryn Qazaqstan kóbine múnay men tabighy resurstar arqyly baghalansa, býginde búl kózqaras ózgerude: investisiyalyq jobalar, óndeu ónerkәsibi, logistika, energetikalyq infraqúrylym jәne zamanauy servisterding róli artyp otyr.

Keltirilgen derekter osy ýrdisti rastaydy. 2025 jyly Qazaqstannyng jalpy ishki ónimi 6,5%-gha ósti, al 2026 jyldyng alghashqy bes aiynda taghy 3,7%-dyq ósim tirkeldi. Búl rette ósim bir ghana salanyng esebinen qamtamasyz etilmegen. Qúrylys salasy 13,4%-gha, óndeu ónerkәsibi 9%-gha, kólik jәne qoymalau 8,4%-gha, sauda 5,6%-gha artty. Naqty sektor 4%-gha, qyzmet kórsetu salasy 3,6%-gha ósti.

Sheteldik sarapshylar investisiyalargha erekshe kónil bóledi. 2025 jyly Qazaqstangha tikeley sheteldik investisiya kólemi $20,5 mlrd-qa jetip, bir jyl ishinde 14,4%-gha artqan. Sonymen qatar UNESCAP mәlimetteri boyynsha, Qazaqstan $19 mlrd kóleminde greenfield investisiyalar tartty, búl – Ortalyq Aziyadaghy osynday investisiyalardyng jalpy kólemining shamamen 89%-yn qúraydy. Shyn mәninde, el ónirding negizgi investisiyalyq haby retindegi óz pozisiyasyn nyghaytyp keledi.

Investisiyalar ósuding qosymsha kózine ghana emes, ekonomikalyq transformasiyanyng negizgi qozghaushy kýshine ainalyp keledi. 2026 jyldyng alghashqy bes aiynda kapitaldy salymdar 7%-gha, al jeke investisiyalar 17,4%-gha ósti. Eng qarqyndy ósu energetika, ónerkәsip, auyl sharuashylyghy, kólik jәne aqparattyq-kommunikasiyalyq tehnologiyalarda bayqalyp otyr.

World Impact Media Organization-nyng bas redaktory Jasmin Abdul búl ahualdy aiqyn ózgeris dep atady: Qazaqstan shiykizat tauarlary esebinen ghana emes, investisiya, ónerkәsip jәne zamanauy qyzmetter esebinen de ósip keledi. Múnday bagha әsirese jahandyq bayaulau jaghdayynda asa manyzdy, óitkeni kóptegen elder joghary inflyasiya, qymbatyraq qarajat jәne iskerlik belsendilikting tómendeui tendensiyasyna tap bolyp otyr.

Sholuda, sonday-aq, investisiyalyq ortany týsinikti jәne boljamdy etetin reformalargha nazar audarylghan. Olardyng ishinde 2030 jylgha deyingi investisiyalyq sayasattyng janartylghan tújyrymdamasy, Investisiyalyq shtabtyng júmysy, últtyq sifrlyq investisiyalyq platformany iske qosu, sonymen birge basym sektorlardaghy iri jobalargha arnalghan investisiyalyq kelisimderding tetikteri bar.

Múnday qúraldar investorlar ýshin tәuekelderdi azaytugha, memlekettik organdarmen ózara is-qimyldy jenildetuge jәne rәsimderding ashyqtyghyn arttyrugha mýmkindik beredi. Arnayy ekonomikalyq jәne industriyalyq aimaqtar, sonday-aq aghylshyn qúqyghy qaghidattary boyynsha júmys isteytin jәne daulardy tәuelsiz sheshudi úsynatyn «Astana» halyqaralyq qarjy ortalyghynyng mýmkindikteri qosymsha ról atqarady.

Sheteldik sarapshylar Qazaqstannyng negizgi seriktesterimen Investisiyalardy ózara qorghau turaly halyqaralyq kelisimder auqymyn keneyte týskenin atap ótti. Olardyng arasynda Singapur, Qatar, Qytay jәne Saud Arabiyasyn da bar. Biznes ýshin búl manyzdy signal: memleket týsinikti oiyn erejelerin bekituge jәne syrtqy investorlardyng senimin nyghaytugha úmtyluda.

Nәtiyjesinde halyqaralyq sholular Qazaqstandy janartudyng manyzdy kezeninen ótip jatqan ekonomika retinde kórsetip otyr. Múndaghy әngime endigi jerde shiykizatty óndiru jәne eksporttau turaly ghana bolmaq emes. Birinshi oryngha investisiyalar, óndiris, logistika, agroónerkәsip kesheni, energetika jәne zamanauy qyzmetter shyqty. Dәl osy jayt әlemdik túraqsyz ekonomika jaghdayynda ósimdә anaghúrlym tendestirilgen әri túraqty ete týsedi.

Abai.kz

0 pikir