Jwma, 3 Säuir 2020
COVID-19 QAZAQSTANDA. Jwqtırğandar — 453. Jazılğandar — 29. Qaytıs bolğandar — 3
Ekonomika 5794 0 pikir 17 Qırküyek, 2014 sağat 09:59

LOGISTIKA... NEMESE AQŞANIÑ «KÖKESİ» QAYDA?

 

Logistika salasınıñ mañızı men mäni zor. Europa, Qıtay jäne Reseydiñ arasındağı transporttıq däliz Qazaqstandı kesip ötedi. «Sondıqtan, bwl salanıñ bolaşağına büginnen-aq män beru kerek» deydi mamandar. Al elimizdiñ wzaqmerzimdi strategiyalıq damuında,  jük tasımalın ondağan million tonnağa köbeytu tayğa basqan tañbaday körsetilgen. Bwl üşin aldımen işki narıqtıñ normaların retke keltirgen jön. Qazaqstandağı eñ iri AILPgroup logistikalıq kompaniyasınıñ basşısı Nikolay Kaşirin osınday pikirde.

Surette: AILPgroup logistikalıq kompaniyasınıñ basşısı Nikolay Kaşirin 

 

–Nikolay mırza, Qazaqstandağı logistika salasına käsipkerlerdiñ qızığuşılığı qanday? Bwl sala qanşalıqtı igerilip otır?

Dağdarıs bizneske edäuir soqqı boldı. Äsirese, bankten nesie alğan käsipkerler qısılıp qaldı. Biz sol uaqıtta, elimizdegi logistikalıq jobalardı sauıqtıratın kompaniya retinde aşıldıq. Jäne jwmısımız jemissiz bolğan joq. Qwrılğalı bergi tört jılda kompaniya qwnı 30 mlrd. teñgeni qwratın logistikalıq jobalarğa «jan bitirdi». Ärine, mwnda memlekettiñ kömegi boldı. Bastısı baylanıs üzilgen joq. Qazir bizdiñ kompaniya Global Ecological Group Almaty (GEGA) logistika ortalığın sauıqtırumen aynalısıp jatır (ortalıqtıñ 49 payız ülesi Almatı qalalıq äkimdiginiñ ülesinde). Bwl Üdemeli industriyalıq innovaciya bağdarlamasına qaraytın halıqaralıq keşen. Ortalıq twtasoñtüstik astananı azıq-tülikpen qamtamasız etedi. Halıqaralıq deuimniñ sebebi, däl mwnday keşen Orta Aziyada joq. Keşendi bıltırğı jılı Industrializaciya künine oray ötkizilgen teleköpirde Elbasınıñ özi  iske qosqan bolatın.

– Biraq, soñğı kezderiGEGA-nıñ bası dauğa qalıp jür. Biluimizşe, sizder «Qazaqstannıñ investiciyalıq qorımen» sottasıp jatırsızdar. Osı mäseleniñ aq-qarasın ajıratıp aytıp berseñiz?

Mäsele mınada...Kezinde GEGA-nıñ janındağı nısandar «Qazaqstan qağazı» kompaniyasına tiesili bolatın. Keyinnen bwl kompaniyanıñ alayaqtıqpen aynalısqanı belgili bolıp, biıl logistika biznesinen birjolata ketti. «Qazaqstan Damu bankinen» alğan qomaqtı qarajattı (nesieni) qaytara almağan «Qazaqstan qağazı» bizdiñ irgemizde ornalasqan «A» sanatındağı transporttıq logistikalıq keşendi damu institutına beruge mäjbür boldı. Keyin keşen «Qazaqstaninvesticiyalıq qorınıñ» qaramağına ötti. Al qorğa öz kezeginde keşendi sauıqtıru mindeti jüktelgen twğın. Biz, bwl process zañdı, yağni aşıq türde jürerine senip, Qormen äriptesip jwmıs istedik. Alayda, bıltırğı jıldıñ ayağında astırtın jedel konkurs ötkizilip,  qor konkurs jeñimpazın tañdap ülgerdi. Sonıñ nätijesinde  biz, yağni logistika salasında wzaq jılğı täjiribesi bar adamdar mülde bilmeytin «ALG Company» JŞS «Qazaqstan Qağazınan» qalğan keşenniñ iesi atanıp şığa keldi. Keyinnen,bwl bayqaudıñ köptegen zañbwzuşılıqpen ötkenin anıqtadıq. Sayıp kelgende, atı aşıq tender dep atalğan bayqau zañsız ötkizildi. Bwl jayında biraz aytıldı da...

Qazir älgi «ALG Companu» JŞS-nıñ basşılığı auısıp jatır. Bwrınğı aqtöbelik menedjerlerdiñ ornına basqa top kelip jatır eken. YAğni, aktivterge ielik etu birtindep solardıñ qolına ötude...Jaña basşılıq jwmısşı sanı qısqarıp, önimdiligi azayğan keşenniñ tamırına qan jügirte ala ma? Neğaybıl. Keşenniñ köz aldında qwldırap bara jatqanın körip otırğan jwmısşılardıñ köpşiligi sotqa şağımdanıp jür.

– Söziñiz auzıñızda. Biraq, qordıñ bwl taraptağı qıruar aqparatın oqısaq ta, siz aytqan dünieni közimiz şalğan joq. Qor basşılığı«memleketke tiesili 5,9 mlrd. teñge qarjını qazınağa qaytardıq» dep jatır ğoy? 

Olar bwl mäseleni jılı jaba salğısı keledi. Keşendi qwrtıp tınğandarın joğarıdan jasırıp otır. Sizge bir derek aytayın.  Biz: «Eger, keşenge ielik eter bolsaq, memleketke toqsan sayın 270 mln. teñge töleuge äzirmiz» degen bolatınbız. Bwl ALG Company töleytin qarjıdan eki ese köp. Bwdan sırt, keşendi basqaru qwqığına ie bolğan jağdayda aynalımnan tüsken tabıstıñ 1,5 payızın ğana wstap qaluğa uäde berdik. Al bwl körsetkiş ALG Company-da baqanday 15payızdı qwraydı!

Insayderlik derekterge qarağanda, qazir keşendi satıp alğısı keletin qaltalı qojayın tabılıptı. Biraq, mäsele mwnda emes. Älgi qojayın narıqtağı qwnı 10 mlrd. teñge twratın keşendi (logistiska mamandarınıñ dereginşe),  3,7 milliardqa satıp almaq eken. Öz basım Qazaqstan investiciyalıq qorı jäne Qazaqstannıñ Damu banki mwnday masqarağa barmaydı dep oylaymın. Biraq, tapsırıs beruşi tağatsızdanıp otırğan körinedi. Bwl soraqı jağdaydı joğarı jaqtağılar bilmeui mümkin emes. Al bilmegen bolsa, käsipkerler qauımı osı mäseleniñ aq-qarasın aşıp körsetetin döñgelek üstel wyımdastırudı wsınıp otır. Jiınğa bilik ökilderi, halıq qalaulıları, Ükimettik emes wyımdar men jurnalister qatısadı. Körelik jiınğa Qazaqstan investiciyalıq qorı jäne Qazaqstannıñ Damu bankiniñ ökilderi keledi me eken?..

Qordıñ basqa da bılıqtarı jetip artıladı. Atap aytsam, qor GEGA-nı temirjol torabınan ayırıp tındı. Biz jıldar boyı bwl mäseleni Jer kodeksine say retteuge tırıstıq, körşilerimizge tiimdi wsınıstar jasadıq. Alaydajaña basşılıq qorğa qarastı keşendi kesip ötetin bizdiñ temirjol jelimizdi «jiliktep» tastadı.  Tipti sotta da ädildik tappadıq. Almatı qalalıq mamandandırılğan audanaralıq ekonomikalıq sotı eki jaqqa tiimdi şeşim şığarudıñ ornına, bizdi jığıp berdi.

– Aytpaqşı, qordıñ saytın şolıp öttik. Joğarı sot «Qazaqstan investiciyalıq qorı men GEGA-nıñ arasındağı aytısqa nükte qoydı», – dep habarlaptı...Sizder jeñilipsizder...

Men bwl swraqqa bılay jauap bereyin. Öz äreketi arqılı Qor bizge ğana emes memleketke, halıqqa ziyan tigizip otır. Sebebi, bizdiñ ortalıqta kedendik beket jäne uaqıtşa saqtau qoymaları ornalasqan. Al temirjol torabınınıñ joqtığınanGEGA üleskeri (Almatı qalalıq äkimdigi),Elbası jobanı iske qosqalı beri jartı jılda josparlanğan 50 mlrd. teñge tabıstı tüsire almadı. Men bwl arada respublikalıq byudjettiñ qanşa qarjıdan qağılğanın aytpay-aq qoyayın.

Al, qor men aradağı aytısqa nükte qoyğan joqpız. Biz ayağına deyin küresuge äzirmiz. Bwl, birinşiden memleket müddesi. Tipti Joğarı sottan jeñilis tapqan künniñ özinde de, odan joğarı deñgeyge,onıñ işinde TMD-nıñ memleketaralıq sotına, Euraziyalıq sotqa şağımdanatın bolamız.

Äñgimelesken, Eset KÖŞEBE

Abai.kz

0 pikir