Jwma, 14 Tamız 2020
COVID-19 QAZAQSTANDA. Jwqtırğandar — 101848. Jazılğandar — 78633. Qaytıs bolğandar — 1269
Kübirtke 3252 17 pikir 29 Mamır, 2018 sağat 09:52

Bwl - balanı intellektualdı mügedek etudiñ töte jolı

Şımkentten Marat Borıqbay dos mağan bılay dep hat jazıptı: "Üş til demekşi, bizdegi bir superaqılı baqşada büldirşinder tilderdi sayrap üyrenip jatır eken. Bir ädisker telearnada swhbat berip, "bir jarım jasar büldirşinderdiñ tili ağılşınşa şığıp jatır» - depti, quanışı qwşağına simay... Tilşiniñ "Ol dwrıs pa?" - degen saualına: -"Iä, dwrıs dep oylaymın" - dep jauap beripti" deydi ...

Ne aytuğa boladı?

Jaman aytsaq: bwl - balanı intellektualdı mügedek etudiñ töte jolı. Sebebi, tili ağılşınşa şıqqan bala özge tildik ortada qala berse  (qazaq ne orıstildi delik) -  öse kele "tilin qayta şığaruğa" mäjbür boladı. Al bwl balanıñ psihologiyalıq-tanımdıq damuın sonşama jılğa şegeredi. Pedagogika ilimi mwnı äldeqaşan däleldep qoyğan!

Sondıqtan, balanı "ruhani mügedek" etip almau üşin, onı, yağni - tili ağılşınşa şıqqan balanı - tez arada ağılşın tildi ortağa jetkizu qajet. Meyli ol AQŞ pa, älde Angliya ma - bäribir, mañızdı emes...

Bolmasa bala şekteledi. Al,  özderiñizge belgili, büldirşinniñ damu qarqını bılay −  balanıñ ər küni - ayğa, ayı - jılğa teñ! Osını eskere kele, bwl şaranı şwğıl jüzege asıru qajet!

Onı qalay jüzege asıramız?

Ol üşin, jaqsı aytar bolsaq: balanı qwtqaru maqsatında onıñ "tilin şığarğan" pedagog-tärbieşiler men «şığartqızğan» şeneunikter jäne tağı basqalar «bala jäne ata-ana jolına» dep öz qaltalarınan, bala kämeletke tolğanşa sol jaqta twruı üşin aqşa jinap bergenderi jön.  Eger olar nağız pedagogtar bolsa, onda  bala tağdırınan eşqaşan teris aynalıp kete qoymas... Olay ete almaydı dep sanaymız.

Al, Bilim jäne ğılım ministrligi, öz tarapınan, osı mäsele boyınşa qaulı şığarıp, byudjetten qomaqtı aqşa qarastırıp −  şwğıl türde ol elderdegi bala qabıldaytın mekemelermen ne otbasılarmen kelisim jasay bastauları qajet! Halıqaralıq zañdarğa say, säbidiñ ata-analarına da jatın orın berilip,  audarmaşı tağayındalsın.

Eskere keteyik, bizdiñ bala baqşa qızmetkerleri de, ministrlik qızmetkerleri de jalaqı alıp otır! Endeşe, kredit alsa da, bwl olardıñ qoldarınan keler tirlik!

Olar bala üşin eñbegi men aqşasın ayamaydı dep seneyik!

Olar äruaqıtta "balanıñ densaulığı jəne bolaşağı bärinen joğarı twruı tiis!" dep sanaydı, oğan eş kümandanbayıq!!!

Qwrmetpen

Äbdiraşit Bäkirwlı,

zeynetker ata, Almatı qalası

Abai.kz

17 pikir