Düysenbi, 16 Qırküyek 2019
Bizdiñ şeneunik 4401 13 pikir 11 Şilde, 2018 sağat 10:32

Zeynetker deputattar: erikkender men zerikkender

«Obşagtıñ» jinağan aqşasımen dayındalğan dastarhannıñ eñ qadirli qonağı - deputattar

Qazaqstanda negizgi zañ şığaruşı organ – Mäjilis. Onda 107 deputat jwmıs jasaydı. Altınşı şaqırılımdağı osı sessiyanı qalğıp-mülgip, ilinip-salınıp jürip ötkergen deputattar qazir demalısqa şıqqan. Äl-därmeni jetkender el-eldi aralap jürgen körinedi. Qaysı bir qarıq qılıp jür deysiz?.. «Deputat kele jatır» degendi esti sala dedek qağıp dayındalğan jergilikti basşılar wyımdastırğan formal'di kezdesuler erteñ esep beruge kerek. Formatı da jattandı.  Äueli, käsiporın, zauıttı aralaydı. Sosın bir mekteptiñ akt-zalında nemese Mädeniet üyiniñ zalında jıldar boyı jinalıstan qalmaytın "sayasi ömirde öte belsendi" jüzi tanıs jwrtpen kezdesedi. Zalğa kelgen jwrt ta täjirbeli ğoy, bası artıq swraqpen köp mazalamaydı. Söytip, «obşag» jinağan aqşağa dayındalğan dastarhannıñ eñ qadirli qonağı boladı. Bwl bwğan deyin jıldar boyı qalıptasqan format. Ägäräki, bwlay bolmağan bolsa, tağı käne?!

Demalsın, ärine. Osı jolı 91 zañdı jäne zañ jobasın qarap, talqılap, tüzetip, bekitip Senattıñ qarauına jibergen eken. Mäjilis deputattarınıñ bastamaşılıq etuimen qaralğan qwjat sanı – 8. Prezidenttiñ bastamaşılıq etuimen qaralğan qwjat sanı – 2. Sondıqtan da, "qattı şarşağan" olardıñ demalısı da zañdı.

Endi azdan soñ,  üş aylıq wzaq demalısın bitirip, oquşılar altın-wya mektebine oraldı. Qwdaya täube, ötken oqu mausımında besinşi sınıp oqığandar altınşı sınıpqa köşedi, altınşı oqığandar jetige jıljidı. Sol oquşılarmen jağalasa bizdiñ deputattarımız da jazğı demalıstan qaytadı. Biraq, sınıbı oquşılarday öspeydi. Bayağıday qajet kezde qol köterip, äytpese dımbilmes oquşıday auzın buıp otırğanı. Osılay "öz partalarına" qonjiyadı. Sol partadağılardıñ, yağni osı 107 kisiniñ işinde zeynet jasınan asıp ketkenderi köp eken.  Endi sol jaylı jazayıq.

40-qa tolmağan nebäri jeti-aq deptutat bar 

Naqtı fakti – 40-qa tolmağan, qızu jwmısqa qazir-aq dayın twrğan deputattardıñ sanı nebäri 7 eken. Eñ jas deputat - Gennadiy Şipovskih. Biıl 29 jasta.

Al 40-tan asıp, 50-ge tayağandardan 15 adam. 50-den asqan 45 adam bolsa, 60-tan asqan 6 deputat bar eken.

Olardıñ kim ekenimen jiti tanısamın degenge mine, tizimi:

40 jasqa deyingiler:

Gennadiy Şipovskih – 29 jasta

Äliya Saparova – 34 jasta

Narine Mikaelyan – 35 jasta

Serik Säpiev – 35 jasta

Snejanna Imaşeva – 37 jasta

Maqtiyar Mäken – 37 jasta

Baqıtgül Hamenova – 37 jasta

40-50 jas aralığında:

Mwrat Temirjanov – 41 jasta

Berik Ospanov – 42 jasta

Artur Platonov – 44 jasta

Sergey Simonov – 45 jasta

Ayqın Qoñırov – 46 jasta

Magerram Magerramov – 47 jasta

Petr Şarapaev – 47 jasta

Ivan Klimenko – 48 jasta

Ayzada Qwrmanova – 48 jasta

Asılbek Smağwlov – 48 jasta

Gülnar Bijanova – 49 jasta

Anar Jayılğanova – 49 jasta

Gleb Şegel'skiy – 49 jasta

Ol'ga Şişigina – 50 jasta

Saparhan Omarov – 50 jasta

50-60 jas aralığında:

Äbdirov Nwrlan  – 57 jasta

Absatirov Keñes – 59 jasta

Jambıl Ahmetbekov – 57 jasta

Sapar Ahmetov – 53 jasta

Erlan Barlıbaev – 51 jasta

Äbdimanap Bektwrğanov – 60 jasta

Marat Bopazov – 55 jasta

Amangeldi Däurenbaev – 51 jasta

Nwrlan Dulatbekov – 56 jasta

Abzal Eraliev – 58 jasta

Qwdaybergen Erjan – 59 jasta

Mwhtar Erman – 55 jasta

Daniya Espaeva – 57 jasta

Qojahan Jabağiev – 58 jasta

Amanjan Jamalov – 58 jasta

Natal'ya Jwmadäldaeva – 53 jasta

Sergey Zvol'skiy – 55 jasta

Pavel Kazancev – 58 jasta

Balayım Kesebaeva – 52 jasta

Evgeniy Kozlov – 58 jasta

Meruert Qazbekova – 57 jasta

Uälihan Qaynazarov – 59 jasta

Säken Qanıbekov – 52 jasta

Fahriddin Qarataev – 55 jasta

Arman Qojahmetov – 51 jasta

Serik Qwsayınov – 54 jasta

Beybit Mamraev – 61 jasta

Manswrhan Mahambetov – 53 jasta

Qanat Musin – 52 jasta

Käribay Mwsırman – 61 jasta

Darhan Mıñbay – 56 jasta

Aygül Nwrkina – 52 jasta

Jämila Nwrmanbetova – 54 jasta

Nwrlan Nığmatulin – 56 jasta

Vasili Oleynik – 62 jasta

Janat Omarbekova – 57 jasta

Säken Ötebaev – 52 jasta

Şavkat Ötemisov – 55 jasta

Azat Peruaşev – 51 jasta

Meyram Pişembaev – 59 jasta

Al'bert Rau – 58 jasta

Nwrtay Sabil'yanov – 56 jasta

Serik Seydumanov – 61 jasta

Baqıtbek Smağwl – 58 jasta

Aleksandr Suslov – 58 jasta

YUriy Timoşenko – 56 jasta

Bekbolat Tileuhan – 52 jasta

Irina Unjakova – 54 jasta

Şakir Hahazov – 60 jasta

Taras Hituov – 54 jasta

Galina Baymahanova – 54 jasta

 

Mäjilistegi zeynetkerler:

Roman Kim – 63 jasta

Mihail Çirikov – 64 jasta

Omarhan Öksikbaev – 64 jasta

Asqar Bazarbaev – 64 jasta

Erswltan Bektwrğanov – 66 jasta

Baqıtjan Ertaev – 66 jasta

Baydildä Jılqışiev – 66 jasta

Sauıtbek Äbdirahmanov – 67 jasta

Janat Jaras – 67 jasta

Ahmet Mwradov – 67 jasta

Abay Tasbolatov – 67 jasta

Jeksenbay Düysebaev – 68 jasta

Şaymardan Nwrımov – 68 jasta

Serik Ümbetov – 68 jasta

Vladimir Bojko – 69 jasta

Qabibolla Jaqıpov – 69 jasta

Baqtıqoja İzmwhambetov – 70 jasta

Twrğın Sızdıqov – 71 jasta

Quanış Swltanov – 73 jasta

Vladislav Kosarev – 81 jasta

Özderi jazatın Zañğa özderi bağınbay ma?

Äyelder 58 jasta zeynetke şığuı tiis. Osı uaqıtqa deyin erler 63-ke tolğanda, äyelder 58 jasında zeynetke şığıp jürse, qazir analarımızdıñ zeynet jası jıl sayın altı ayğa wzarıp otıratın boldı. Söytip 2027 jılı erler men äyelderdiñ zeynetke şığu jası teñesedi.

Irina Smirnova – 58 jasta

Zäureş Amanjolova – 60 jasta

Qwralay Qareken – 60 jasta

Tat'yana YAkovleva – 60 jasta

Zağipa Balieva – 60 jasta

Gülnar Iksanova – 60 jasta

Irina Aronova – 61 jasta

Gülmira Isimbaeva – 61 jasta

Svetlana Bıçkova – 61 jasta

Aysina Mayra – 62 jasta

Ekaterina Nikitinskaya – 63 jasta

Güljan Qaraqwsova – 68 jasta

Qazaqstanda Zañ bar. «Qazaqstan Respublikasında zeynetaqımen qamsızdandıru turalı» zañ. 2013 jılğı 21-mausımdağı № 105-V Zañ. Onda QR Azamattarınıñ zeynetke şığu jası jäne tärtibi tayğa tañba basqanday anıq jazılğan.

Erler üşin zeynetkerlik jas 63 jas, äyelder üşin – 58 jas 6 ay. "Qazaqstan Respublikasında zeynetaqımen qamsızdandıru turalı" QR Zañınıñ 11 babına säykes äyelder üşin zeynetkerlik jası 2027 jılğa deyin 10 jıl işinde jıl sayın 6 ayğa köteriledi.

Äyelderdiñ zeynetkerlik jasınıñ kezeñ-kezeñmen köterilui:

2018 jılğı 1 qañtardan bastap - 58,5 jasqa tolğanda;

2019 jılğı 1 qañtardan bastap - 59 jasqa tolğanda;

......

2027 jılğı 1 qañtardan bastap - 63 jasqa tolğanda.

Osılayşa, bwl 1960-1964 j. j. tuğan äyelderge qatıstı boladı.

Mine, joğarıda Zañğa süyenip aytayıq. qazir uaqıtşa demalısqa ketken deputattardıñ işinde zeynet jasına şıqsa da, qızmet jasap jürgender bar. Olar sonda Qazaqstan Zañına, yağni özderi jazatın Zañğa bağınbay ma? Endi solardıñ attarın atap, tüsterin tüstep jazayıq.

Äueli erler jaylı aytsaq, 63 jasqa tolıp, äli de deputattıq qızmet jasap jürgen 20 adam bar.

Leninniñ denesin joqtağan - Vlad ata

Mäjilistegi eñ egde deputat Vladislav Kosarev eken. Seksenniñ señgirine şıqtı biıl. Käri süyek kommunist saylaudıñ sanın körgen. Qaysıbir jılı tülen türtti me, joq tüsinde körip, şoşıp oyandı ma, äyteuir eşkim kerek qılmağan kösemniñ qañqa süyegin qazaq jerine äkelu turalı wsınıs aytqan. Qazan töñkerisiniñ 100 jıldığında. Mäskeudiñ Kreml'inde jatqan proletariat kösemi Leninniñ mürdesin äkeleyik degendi osı Vlad ata Mäjiliste kötergen.  Däl sol jılı Duma daurığıp, «Kreml'de jatqan qañqanıñ közin qwrtayıq» dep bastama kötergende, «senderge kerek bolmasa, bizge kerek» dep özeuregen. Keyin Mäskeu Lenindi Kreml'de qaldırdı.

Qazaq Hanı Keñesarınıñ bas süyegin elge qaytaru mäselesinde "läm-mim" demegen, keşegi Keyki batırdıñ basın elge jetkizerde jaq aşpağan Kosarev edi ğoy bwl.

Ayta bersek, 73 jasqa kelgen Quanış Swltanov, 70-ten asqan Baqtıqoja İzmwhambetov pen tağı bir kommunist Twrğın Sızdıqov, olardıñ ökşesin basıp jetken Bojko men Ümbetov, Jaqıpovtar jaylı da är türli äñgime örip jür. Bwlar kezinde edäuir qızmette bolıp, pensiyağa şıqqan soñ köñil jıqpastıqpen tağayındalğandar.

Aytpaqşı, 2015 jılı Twrğın Sızdıqov kommunisterdiñ atınan prezidenttik dodağa tüsken. 145 756 adamnıñ nemese saylauşılardıñ 1,61 payız dauısın alğan. Oğan deyin Twrğın Sızdıqovtıñ esim-soyı elge belgisiz edi. El basqaramın dep ekilengende, eñ qwrığanda tört jılda bir ret töbesin körsetetin Jarmahan Twyaqbay qwrlı dauıs jinay almağan. Ol da fakt.

Al deputattıq kresloda otırğan zeynetker apalardıñ işinde eñ egdesi Qaraqwsova eken. 68 jasta. Zeynetker deputat apalardıñ sanı – 12. Irina Smirnova 58-ge endi toladı. Komunisterdiñ partiyalıq tizimi arqılı 2016 jıldıñ naurızında Mäjiliske kirgen. 1960-jılı 21 şildede qırğızdıñ Istıq kölinde tuğan.  Demek, 21-jeltoqsanğa deyin deputattıq qızmetin jalğastıra beruine eş kedergi joq. Jeltoqsannıñ 21-küni Irina hanım 58,5 jasqa toladı.

Al alpıstan asqan 11 deputat hanımnıñ zañdı belşeden basqanı anıq. Engizilgen özgeriske säykes, alpıstağı apalar deputattıq qızmetti tek 2021 jıldıñ 1-qañtarınan keyin ğana jalğastıra aladı. Ökinişke oray, ol kezde  60-tağı apalar 63-ke toladı. Söytip, 2027-jılğa deyin jwmıs jasau mümkindigine ie boladı. Al Irina Aronova bastağan 61 jastan asqan apalar tolıq zeynet jasına jetkendikten deputattıq kresloların bosatuları kerek boladı. Öytkeni Zañ bärimizge ortaq.

Nwrgeldi Äbdiğaniwlı

Abai.kz

 

 

 

 

 

13 pikir