Senbi, 19 Qırküyek 2020
COVID-19 QAZAQSTANDA. Jwqtırğandar — 107134. Jazılğandar — 101610. Qaytıs bolğandar — 1671
Alasapıran 3844 6 pikir 9 Qazan, 2018 sağat 09:44

Qazaqstan kimdi jaqtaydı, AQŞ-tı ma, Reseydi me, Qıtaydı ma?

Biz «älemdik» degende eñ aldımen: AQŞ, Qıtay, Resey, Angliya jäne Eurodaq memleketterin aytamız. Bwlardıñ işindegi älemdik sayasatqa eleuli  özgerister äkeluge qauqarlıları – AQŞ, Qıtay jäne Resey der edim.

AQŞ – bügingi tañdağı äskeri äl-auqatı, ekonomikası, yağni, küşi jağınan birinşi orında twrsa, al, adam sanımen, äskeri quatımen emes, äskerler sanınıñ köptigimen Qıtay kün ötken sayın AQŞ-qa kädimgidey bäsekeles boluğa jarap qaldı. Resey – öziniñ tüsiniksiz sayasatımen, atom qaruımen AQŞ-pen bäsekeles bolğısı keletini belgili. Biraq, Qıtay da, Resey de AQŞ-qa aşıq qarsı şığa alatınday küyde emes.

AQŞ-tıñ qazirgi prezidenti D.Tramp – özi taqqa otırğan künnen bastap, Qıtayğa aşıq ses körsete bastadı, olardı ekonomikalıq jağınan qıspaqqa aluda. Osı Tramp Resey prezidenti Putinge bir büyregi qanşa jerden bwrıp twrsa da, amalsızdan boluı mümkin, äyteuir Reseyge aluan türli ekonomikalıq sankciyalar salıp, olardıñ ekonomikasın älsiretuge tırısuda. Jasıratını joq, Resey amalsızdan AQŞ-tıñ aytqanına könuge mäjbür bolıp otır. Äytpese, juan jwdırıq orıstardıñ mümkindik bolsa, eşteñeden de tayınatın türi joq.

Soñğı aqparattarğa qarağanda: Qıtay da, Resey de - AQŞ qarulı küşterine qarsı su astı soğısına dayındalıp jatqanı belgili bolıp otır. Qıtayda da, Reseyde de AQŞ-pen aşıq küresetin därmen joq pa, älde basqa jol bar ma, biz ol jağın tap basıp ayta almaymız...

Büginderi Qazaqstannıñ büyirinde otırğan mına alıp Qıtay – Qazaqstan baylığına erkin qol salıp, bizdiñ aludı jaqsı köretinderimizdiñ auzın maylap, wlt baylığınıñ qızığın körip jatqanı ötirik emes.

Al, sol Qıtaydıñ Şinjañında twrıp jatqan bizdiñ qandas bauırlarımız qazaqtardı jazıqsız jappay qudalap, sottap, jer audarıp, eñbekpen tüzeu lagerlerine aydap, quğındap, oylarına kelgenin istep jatsa da, bizdiñ qazaqstandıq bilik «aş bäleden qaş bäle» degendey «körmes, tüyeni de körmes» minez tanıtuda. Bwğan ayqın dälel, şekara bwzıp kelip, bir bäleden aman qalğanday bolğan, «4-qazan küni Qazaqstan biligi Sayragül Sauıtbayğa «Bosqın» märtebesin beruden bas tarttı» (www.abai.kz). Jazıqsız japa şegip otırğan qandastarımızğa qol wşın soza almasaq, bwl kimniñ sorlılığı bolmaq?..

Al, AQŞ tarapınan sankciyadan keyin sankciyadan köz aşa almay otırğan Resey bwrın bodanında bolğan Qazaqstan siyaqtı täuelsiz memleketterdiñ täuelsizdigin müldem moyındamaytınday sıñay tanıtıp, olardı «Euraziyalıq ekonomikalıq odaq» degenmen şır köbelek aynaldırıp otırğanı, al, bizdiñ joğarıdağılardıñ sol «orıs dosına» birdeñe dep öz pikirin aşıq aytuğa da jaramay älsizdik tanıtıp otırğanı tağı bar.

Qwday onıñ betin arı qılsın, erteñ ana üş alpauıt memleketterdiñ arasınan ot şığa qalsa, Qazaqstan -  kimdi jaqtar edi: AQŞ-tı ma, Reseydi me, joq, Qıtaydı ma?..

Jwmaş Kökböri

Abai.kz

6 pikir