Jwma, 22 Qaraşa 2019
Alaşorda 2330 10 pikir 28 Qazan, 2019 sağat 13:13

Alaş gimni turalı

...Keyingi jıldarı osı «Alaş gimni» tabıldı degen habarğa qwlağımız eleñ ete qalğan edi! Onıñ biraz nwsqaların da (Türkie qazaqtarınıñ; Taldıqorğandıq ölketanuşı J. Tolımbekovtıñ mälimeti boyınşa, üş ret repressiyağa wşırağan, Aqsulıq qart - Dulatbek Tolımbekwlı (1898-1968) aydalıp barıp, äygili «Belomor kanalın» qazu kezinde, Kareliya ASSR-i, Slovecskide, Mirjaqıppen birge bolğan eken. Köptegen öleñderin jatqa aytqan körinedi, sonıñ biri osı gimn. Bwnı jetkizuşi aqsaqaldıñ qız-kelinderi bolğan apalar; Jolaman Qajımanovtıñ dombırağa qosıla orındauı t.b.) kezdestirdik.  Negizi, bwlar, sol gimnniñ nwsqaları ma, naqtı avtorı (M. Dulat degenge köbirek sayadı) kim... anığın zertteuşiler ayta jatar!

Men öz tarapımnan biraz eskirgen sözderdi qazirgi zamanğa säykestendirip, öñdeuge talpındım jäne äueni de öñdelse degen niettemin! Tağı bir talabım avtorları retinde Alaş arıstarın bölip jarmay birge körsetsek! 

PS: Tömende mağan kezdesken birneşe nwsqalardı qosa keltirip otırmın. Bwl wsınısıma «Alaş» ideyasın nasihattap jürgen «Aq Jol» partiyasınıñ kösemderi ne der eken (Mümkin, konkurs ötkizip, belgili kompozitorlarımızdıñ birine änin öñdetse...)  

Alaş gimni

(Sözi men äni: Ä. Bökeyhan, M. Dulat, A. Baytwrsın)

Arğı atam er Türik, biz qazaq elimiz,

Asqar tau, şalqar köl, keñ baytaq, jerimiz.

Ejelden en jaylap, sayrandap, jayrañdap,

Erke ösken dalanıñ, erkesi, serimiz.

 

Wrpağı Alaştıñ, babalar kemeñger, 

Egeske el bermes, şın tuğan eren er.

Bwğaudan bosanğan, biz dolı arıstan,

Azatpız bwl künde, qalmasın işte şer!

 

At minsek suıldap, jel bolıp şabamız,

Lap etsek, ot bolıp, duıldap janamız.

Alaştıñ aq tuın, qolğa alıp, köterip,

Elime jau kelse, şın oyran salamız.

 

Er Türki ejelden, oq tesken etimiz,

Qaymığıp eş jaudan, qaytpağan betimiz.

Jausın oq, aqsın qan, şıqsın jan, qorqu joq,

Alaştıñ jolında, jan qimaq nietimiz.

 

Bizderge söz be eken, jauıñnıñ köp azı,

Ölsek haq şeyitpiz, öltirsek biz qazı.

Alaştıñ aruağı, jebesin, qoldasın,

Jasağan saqtay kör, Alaştıñ Ordasın.

Qayırması: 

Azattıq elime,

Bwyırsın mäñgilik!

Alaştıñ wranı,

Öşpesin jañğırıp!

(Osı zamanğa say, sözin säl öñdegen Azken Altay. Jetisulıq. Äni:?) 

..........................................

 Mağan kezdesken bwrınğı mätinder:

Arğı atam er türik, biz qazaq elimiz,

Samal tau, Şalqar köl, Sarı-Arqa jerimiz.

Say saylap, mal aydap, sayrandap, el jaylap,

Erke öske Arqanıñ, erkesi, serimiz

 

Biz jürgen Alaştıñ, şın kemeñgerimiz,

Egeske el bermes, eñiregen erimiz,

Bwğaudan bosanğan, biz dolı arıstan,

Doldansa bolmaytın, jaña däu perimiz.

 

At minsek suıldap, jel bolıp şabamız,

Lap etsek, ot bolıp duıldap janamız.

Alaştıñ aq tuın qolğa alıp,

Aqırıp, wrandap şapqanda, Jauğa oyran salamız.

 

Er Türki ejelden oq tesken etimiz,

Qaymığıp eş jaudan qaytpağan betimiz.

Jausın oq, aqsın qan, Şıqsın jan, qorqu joq,

Alaştıñ jolında jan qimaq nietimiz.

 

Bizderge söz be eken, jauıñnıñ köp azı.

Ölsek haq şeyitpiz, öltirsek biz qazı.

Alaştıñ aruağı jebesin, qoldasın,

Aqsaqal tiley kör, sapardı oñdasın.

Jasağan saqtay kör, Alaştıñ ordasın,

*************************

Arğı atam er türik – Biz qazaq elimiz!

Şalqar köl, samal tau – Sarıarqa jerimiz!

Toy toylap, mal aydap,

Erke ösken Alaştıñ, El qorğar erimiz!

 

Qayırması:

Qolday gör jasağan!

Alaşpız qauımnan –

Qorıqpaymız jauıñnan!

 

Biz – Qali Arıstan, Doldansa qoymaytın.

Alğa wmtıl, er Alaş, Eliñ bar qorğaytın!

Älihan, Älihan – Alaştıñ serkesi,

El qamın oylaytın!

************************

Arğı atam er türik, Biz qazaq elimiz.
Samal tau, şalqar köl, Sarıarqa jerimiz.

Say saylap, mal aydap, Sayrandap, ien jaylap,
Erke ösken Arqanıñ, Erkesi serimiz.

 

Biz jürgen alaştıñ, Şın kemeñgerimiz!
Egessek el bermes, Eñiregen erimiz.

Bwğaudan bosağan, Biz dolı arıstan.
Doldansa bolmaytın, Jaña däu perimiz!

 

At minsek, jel bolıp, Suıldap şabamız.
«Lap!» desek erlenip, Duıldap janamız.

Alaştıñ aq tuın, Qolğa alıp, aqırıp,
«Alaş!» dep şapqanda, Jauğa oyran salamız!

 

Er türik ejelden, Oq tesken etimiz!
Qaymığıp eş jaudan, Qaytpağan betimiz.

Jausın oq, aqsın qan, Şıqsın jan, qorqu joq.
Alaştıñ jolında, Jan qimaq - nietimiz.

 

Bizderge söz be eken, Jauıñnıñ köp, azı!?
Ölsek haq şahitpiz, Öltirse biz qazı.

Jol bolıp jau şauıp. Sau qaytsaq bolamız,
Qazaqtıñ şın wlı, Qaharman sabazı!

 

Alaştıñ äruağı, Jebesin, qoldasın!
Aqsaqal tiley gör, Sapardı oñdasın!

Jasağan jar bolıp, Qazaqtıñ eline
Jasatsın, saqtasın, Alaştıñ ordasın!

Azken Altay 

Abai.kz

10 pikir