Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың Қазақстан халқына арнаған Жолдауы жарияланған күннің өзінде-ақ кадрлық шешімдер қабылдана бастады.

Стратегиялық маңызы бар «Самрұк-Энерго» АҚ компаниясының басқарма төрағасы Қайрат Мақсұтов қызметінен босатылды. Бұл шешім Президенттің елдегі энергетикалық тапшылық пен жаңа қуат көздерін іске қосу мерзімінің созылуын қатаң сынға алуымен тікелей тұспа-тұс келді.

Қазақ баспасөзі, бұл қадам — жаңа Жолдауда қойылған талаптардың орындалуына қатысты мемлекеттік аппараттың жедел реакциясының алғашқы белгісі деп топталайды.

«Самрұк-Қазына» қорының басқармасы қабылдаған бұл шешімге бірнеше салмақты факторлар түрткі болды:

Инвестициялық жобалардың баяулауы: Стратегиялық маңызы бар жобаларды жүзеге асыру қарқыны қанағаттанғысыз деп танылды. Жаңа генерациялық қуаттарды құрылысы мен пайдалануға беру мерзімдеріне бақылаудың әлсіздігі басты себеп болды.

Президенттің қатаң сынағы: Жолдауда мемлекет басшысы Қазақстанның жыл сайын электр энергиясы тапшылығымен бетпе-бет келетінін ашық айтты. Қыста көрші елдерден қымбат бағаға қуат сатып алып, жазда арзан бағамен қайтару — елдің экономикалық қауіпсіздігіне нұқсан келтіретін жағдай.

Аймақтардағы сәтсіздіктер: Президент Түркістан, Қызылорда, Алматы (Алматы ЖЭЦ-3 жобасы) және Екібастуз қалаларында жаңа станциялар мен қуат көздерін іске қосу мерзімдері кешіктіріліп жатқанын қатаң сынға алған еді. Премьер-министр Олжас Бектенов бұған дейін де Мақсұтовқа жеке жауапкершілік туралы ескерткен болатын.

Қазақстан алдында тұрған басты міндет — 2029 жылға қарай тұрақты энергопрофицитке (артық қуат көзіне) қол жеткізу.

Бұл мақсатқа жету үшін тек ескі станцияларды жаңғыртып қою жеткіліксіз, жаңа электр станцияларын салып, электр желілерін толықтай жаңарту қажет. Энергетика саласы еліміздің экономикалық дамуының «тамыры» болғандықтан, мұндағы кез келген кедергі мен салғырттық мемлекет тарапынан қатаң жазаланатыны көрсетілді.

Қайрат Мақсұтовтың қызметінен кетуі — биліктің энергетикалық кризске төзбейтінінің айқын көрінісі. Алайда, бір басшыны ауыстырумен мәселе шешілмейді.

Егер жаңа басшылық бюрократиялық кедергілерді жойып, тендерлер мен құрылыс жұмыстарын жеделдетпесе, алдағы қыс маусымдарында да тапшылық проблемасы өзекті бола береді. Басты сын — мерзімінен кешіккен стратегиялық жобаларды қысқа мерзімде іске қосудың жүзеге асу не аспауы болып табылады.

Abai.kz