Búl turaly Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev Qyzylorda qalasynda ótip jatqan Últtyq qúryltaydyng V otyrysynda mәlimdedi.

Preziydentting aituynsha, jiyn barysynda jana Parlamentting qanday bolatyny, onyng qúrylymy, deputattar sany jәne júmys isteu tәrtibi jóninde negizgi pikirtalas órbigen.

– Negizgi pikirtalas jana Parlament qanday bolady, neshe deputattan túrady, qúrylymy qanday bolady jәne qalay júmys isteydi degen saualdar tónireginde órbidi. Búl – tereng zerdelep, jan-jaqty saraptap, ólshep, bayyppen týpkilikti sheshim qabyldaytyn asa manyzdy, tipti sheshushi mәsele. Qazir men Últtyq qúryltaydyng tórinen sizderge júmys tobynda talqylanghan negizgi úsynystardy tanystyrghym keledi, – dedi Preziydent.

Memleket basshysy jana Parlamentke «Qúryltay» atauyn beru jóninde úsynys bildirdi.

– Eng aldymen bolashaq Parlamentting atauy boyynsha pikirimdi aitsam. Qysqasha aitqanda, «Qúryltay» degen ataudy beru kerek dep senemin. Azamattarymyz osy mәselege qatysty óz pikirin bildirip, úsynystaryn joldady. Júmys toby kelip týsken úsynystardy zerdelep, barlyq jaghynan qarastyrdy. Óte manyzdy júmys atqaryldy. Búl baghyttaghy sharuanyng bәrin ózim tikeley baqylauda ústadym, – deydi Qasym-Jomart Toqaev.

Preziydentting sózinshe, byltyr qazan aiynyng ortasynda júmys tobynyng alghashqy otyrysy ótken, al jana jyldan beri júmys tobynyng mýsheleri ýsh ret bas qosqan.

Memleket basshysy «Qúryltay» atauynyng tarihy ayasy men maghynasy halqymyzgha týsinikti әri jaqyn ekenin atap ótti.

– Qúryltay otyrysyn janghyrtu bastamasyn men ózim 2022 jyly kóterdim, – dedi Preziydent.

Jana Parlamentting mandat sany 145 boluy mýmkin

Últtyq qúryltayda sóz sóilegen Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev jana Parlamentting qúramy men qúrylymyna qatysty júmys toby talqylaghan negizgi úsynystardy tanystyrdy.

Preziydentting aituynsha, júmys toby ayasynda búl mәselege baylanysty birneshe ústanym qarastyrylghan. Atap aitqanda, birinshi tarap halyq sanyna qaray proporsionaldy ókildik berudi úsynsa, ekinshi tarap deputattar sanyn 500-ge deyin arttyru qajet degen pikir bildirgen.

– Deputat sanyn kóbeytuding esh qajeti joq. Mәsele sanda emes, sapada. Eng bastysy, Parlamentte naghyz otanshyl azamattar men bilikti mamandar otyruy tiyis. Júmys toby azamattardyng úsynystaryn qyzu talqylady. Aqyry sonynda Parlamentting mandat sany 145 boluy qajet degen baylamgha keldi, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.

Sonday-aq Memleket basshysy jana Parlamentting ishki qúrylymyna qatysty da birqatar naqty úsynysty aitty. Preziydentting sózinshe, jana Parlamentte Tóraghanyng ýsh orynbasary boluy mýmkin, al komiytetter sany 8-den aspauy tiyis.

Búdan bólek, Memleket basshysy jana Parlamentte Qazaqstan halqy Assambleyasynyng kvotasy bolmaytynyn mәlimdedi.

– Deputattar proporsionaldy jýie qaghidatymen saylanady – Toqaev

Últtyq qúryltaydyng V otyrysynda sóz sóilegen Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev jana Parlamentti jasaqtau tәrtibine qatysty úsynystardy tanystyrdy,

Deputattar proporsionaldy jýie qaghidatymen saylanady

Preziydentting aituynsha, úsynystardyng ýshinshi bóligi deputattardy saylau jýiesine qatysty bolghan.

– Deputattar endi proporsionaldy jýie qaghidatymen saylanady. Múnday tәsil sayasy partiyalardyng institusionaldyq rólin kýsheytedi, sonday-aq olardyng qogham aldyndaghy jauapkershiligin arttyrady, – dedi Memleket basshysy.

Qasym-Jomart Toqaev keybir sayasy partiyalar Parlamentpen qatar barlyq dengeydegi mәslihattardy da proporsionaldy jýie arqyly qalyptastyrudy úsynghanyn atap ótti.

– Biraq aimaqtarda majoritarlyq jýieni saqtap qalu kerek dep oilaymyn, – dedi Preziydent.

Jana Parlament 5 jylgha saylanady

Últtyq qúryltaydyng V otyrysynda Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev zang shygharushy organnyng júmys tәrtibi men rәsimderine qatysty úsynystardyng tórtinshi bóligine toqtaldy

Preziydentting sózinshe, jana Parlamentte deputattardy bes jyl merzimge saylau kózdelip otyr. Sonymen qatar zang shygharu prosesin jetildiru maqsatynda zang qabyldaudyng ýsh kezennen túratyn jana prosedurasy úsynylghan.

– Deputattar birinshi kezende zang jobasyn jalpy maqúldaydy. Odan keyin ózgeristerdi maqúldaydy, sonynda zandy qabyldaydy. Osylaysha, biz Parlament qyzmetin týbegeyli qayta qúru arqyly osyghan deyin jýzege asyrylghan sayasy reformalardy odan әri jalghastyramyz, – dedi Memleket basshysy.

Qasym-Jomart Toqaev búl ózgerister memleketting institusionaldyq túghyryn nyghaytugha baghyttalghanyn atap ótti.

– Biz "Kýshti Preziydent – yqpaldy Parlament – esep beretin Ýkimet» qaghidatyna sәikes ornyqty sayasy jýie qalyptastyramyz. Basty maqsatymyz da – osy, – deydi Preziydent.

Abai.kz