Орталық Азиядағы санкциялық дауыл...
Бішкек неге шұғыл «тазалау» жүргізіп жатыр?
Сыртқы экономикалық қысым күшейген шақта көршілес Қырғызстан қаржылық жүйесін қорғап қалу үшін түбегейлі әрі батыл қадамдарға көшті. Санкциялық тәуекелдерді азайту мақсатында ел билігі 19 ірі компанияны мәжбүрлі түрде жабу процедурасын бастады.
Бұл — жай ғана әкімшілік шешім емес, Орталық Азиядағы геосаяси мен экономикалық қайшылықтардың айқын көрінісі.
Не болды? Мәселенің мәнісі неде?
1. 40-қа жуық компания бақылауда: Маусым айының соңынан бері АҚШ, Еуропа Одағы және Ұлыбритания салған халықаралық шектеулерді айналып өту қаупі бар деген күдікпен 40-тан астам коммерциялық құрылым арнайы тексерістен өтті.
2. 19 компания бірден жабылады: Арнайы ведомствоаралық топ 19 заңды тұлғаның қызметін толығымен тоқтату ел экономикасын «қара тізімнен» аман алып қалудың жалғыз жолы деген шешімге келді.
3. Банк секторындағы «үлкен тазалау»: Мемлекеттік «Элдік банк» пен «Абанк» шектеуге ілігу қаупі бар 140-тан астам компаниямен іскерлік қарым-қатынасты үзіп, олардың шоттарын бұғаттауда.
Талдау: Бұл нені білдіреді?
Батыс елдері Орталық Азия арқылы өтетін параллельді импорт пен қаржылық ағындарды бақылауды барынша қатаңдатты. Қырғызстанның банктері мен компаниялары бұған дейін бірнеше рет санкциялық тізімдерге ілігіп үлгерген еді. Енді Бішкек өз қаржы секторын оқшаулаудан және халықаралық оқшаулаудан (изоляциядан) аман алып қалу үшін өз ішіндегі қауіпті субъектілерден шұғыл түрде арылуға мәжбүр.
Бұл үрдіс өңірдегі басқа елдерге де, соның ішінде Орталық Азиядағы сауда-саттық пен транзит тізбегіне де тікелей әсер етпек.
Қатаң кешенді бақылау Орталық Азия экономикасын қорғай ала ма, әлде бұл өңірлік бизнеске жасалған үлкен соққы ма?
Abai.kz