دۇنيەجۇزىلىك قاتەرلى ىسىك كۇنى بىزگە ەڭ ماڭىزدى نارسەنى ەسكە سالادى: الدىن الۋ، ۇنەمى تەكسەرۋدەن ءوتۋ جانە ۋاقتىلى ەمدەۋ دەنساۋلىقتى ساقتاۋدىڭ كىلتى بولىپ قالا بەرەدى. بۇگىنگى تاڭدا الماتى ونكولوگيالىق ورتالىعى ەرتە دياگنوستيكاعا، مينيمالدى ءينۆازيۆتى تەحنولوگيالارعا جانە مەديتسينالىق كومەكتىڭ دالدىگى مەن قاۋىپسىزدىگىن جاقسارتاتىن تسيفرلىق شەشىمدەرگە باسا نازار اۋدارىپ وتىر.

2025 جىل ورتالىق ءۇشىن تۇراقتى ءوسۋ مەن تەحنولوگيالىق يننوۆاتسيالار كەزەڭى بولىپ تابىلادى: دياگنوستيكالىق جانە ەمدەۋ مۇمكىندىكتەرى كەڭەيتىلدى، زاماناۋي قۇرالدار ەنگىزىلدى جانە ناۋقاستاردى قامتۋ كولەمى ارتتى.

ورتالىقتىڭ دياگنوستيكالىق مۇمكىندىكتەرى ۇنەمى دامىپ كەلەدى. نەبارى ءبىر جىل ىشىندە ول 57 000-نان استام كومپيۋتەرلىك توموگرافيا جانە مرت سكانەرلەۋىن، 7500-گە جۋىق ەندوسكوپيالىق تەكسەرۋدى جانە 13 000-نان استام يممۋنوگيستوحيميالىق تەكسەرۋدى جۇرگىزدى. بۇل كولەم وتە ءدال دياگنوز قويۋعا جانە جەكە ەمدەۋ ستراتەگيالارىن تاڭداۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

نەگىزگى تەحنولوگيالىق جەتىستىكتەردىڭ ءبىرى Kiro Robotics KiroOncology روبوتتىق حيميوتەراپيالىق دايىنداۋ جۇيەسىن ەنگىزۋ بولدى. الماتى ەلىمىزدە مۇنداي اۆتوماتتاندىرۋدى قولدانعان العاشقى قالا بولدى. روبوت دوزالاردى ءدال ەسەپتەيدى، ءدارى-دارمەكتەردى انىقتايدى، ارالاستىرۋدىڭ ءاربىر كەزەڭىن باقىلايدى جانە ادامي قاتەلىكتەردى ازايتادى، بۇل پاتسيەنتتەر مەن مەديتسينا قىزمەتكەرلەرى ءۇشىن ەمدەۋ قاۋىپسىزدىگىن ارتتىرادى.

ساندىق شەشىمدەر دياگنوستيكادا دا بەلسەندى قولدانىلادى. ساراپشىلىق دەڭگەيدەگى ۋلترادىبىستىق اپپاراتتار جاساندى ينتەللەكت باعدارلامالىق جاساقتاماسىمەن بىرىكتىرىلگەن، بۇل دارىگەرلەرگە پاتولوگيالىق وزگەرىستەردى ەرتە كەزەڭدەردە انىقتاۋعا كومەكتەسەدى. جۇيە كەسكىندەردى ناقتى ۋاقىت رەجيمىندە تالدايدى، تىندەردىڭ قۇرىلىمىن، تىعىزدىعىن جانە زاقىمدانۋلاردىڭ كونتۋرلارىن باعالايدى جانە قاجەت بولعان جاعدايدا ماماندى مۇقيات تەكسەرۋدى قاجەت ەتەتىن ايماقتارعا ورالۋعا شاقىرادى. مۇنداي قوسىمشا باقىلاۋ قاتەرلى ىسىكتەردى وتكىزىپ جىبەرۋ قاۋپىن ازايتادى.

بۇل تەحنولوگيا ءسۇت بەزى مەن قالقانشا بەزىن تەكسەرۋ ءۇشىن قولدانىلادى جانە باۋىر اۋرۋلارىن دياگنوستيكالاۋدا بىرتىندەپ ەنگىزىلۋدە. مايلى گەپاتوزدى انىقتاعان كەزدە باعدارلاما وزگەرىستەردى جازىپ قانا قويمايدى، سونىمەن قاتار ساندىق كورسەتكىشتەردى ساندىق فورماتتا شىعارادى، بۇل زاقىمدانۋ دارەجەسىن وبەكتيۆتى باعالاۋعا جانە ناۋقاستىڭ جاعدايىنىڭ ديناميكاسىن باقىلاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

جاساندى ينتەللەكتتىڭ دۇرىس جۇمىس ىستەۋىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن مەديتسينالىق كەسكىندەردىڭ ۇلكەن دەرەكقورى جاسالۋدا. وڭتۇستىك كورەيادان كەلگەن ارىپتەستەرمەن بىرلەسىپ، مىڭداعان ۋلترادىبىستىق كەسكىندەر جينالىپ، تاڭبالانۋدا. وقىتۋدان كەيىن الگوريتمدەر ەۋروپادا دا قولدانىلاتىن حالىقارالىق ستاندارتتارعا سايكەس كلينيكالىق سىناقتان وتەدى. جوعارى دالدىككە جەتۋ ءۇشىن جۇيەگە 10 000-نان استام تەكسەرۋ قاجەت.

تەك وتكەن جىلى عانا وسى تەحنولوگيانى قولدانۋ ارقىلى 6000-نان استام ءسۇت بەزىن تەكسەرۋ جانە 100-دەن استام قالقانشا بەزىن تەكسەرۋ جۇرگىزىلدى. ءسۇت بەزى قاتەرلى ىسىگىنىڭ 128 جاعدايى جانە 5100 قاتەرسىز ءسۇت بەزى زاقىمدانۋى، سونداي-اق قالقانشا بەزى قاتەرلى ىسىگىنىڭ 12 جاعدايى انىقتالدى.

ەمدەۋ باعىتتارى دا كەڭەيىپ كەلەدى. ورتالىقتا 27 مىڭنان استام ناۋقاس مامانداندىرىلعان كومەك الدى. ءۇش مىڭنان استام وتا جاسالدى، بۇل رەتتە ارالاسۋلاردىڭ 53,2% - ى از ءينۆازيۆتى تاسىلمەن ورىندالدى. مۇنداي ادىستەر جاراقاتتانۋدى ازايتادى، اۋرۋحاناعا جاتقىزۋ ۋاقىتىن قىسقارتادى جانە قالپىنا كەلتىرۋدى تەزدەتەدى. ەڭ بەلسەندى مينيمالدى ءينۆازيۆتى حيرۋرگيا وكپە، ەندومەتريا، بۇيرەك جانە بۇيرەك ءۇستى بەزدەرى، پروستاتا جانە قۋىق ىسىكتەرى ءۇشىن قولدانىلادى.

23 مىڭعا جۋىق پاتسيەنت حيميوتەراپيالىق ەم الدى، تاعى مىڭداعان ناۋقاستار امبۋلاتوريالىق پرەپاراتتارمەن قامتاماسىز ەتىلدى. رادياتسيالىق تەراپيادان مىڭنان استام ادام ءوتتى. رەنتگەنولوگيالىق بولىمشەدە ىسىككە بارىنشا ءدال اسەر ەتۋگە جانە ساۋ تىندەردى قورعاۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن جوعارى دالدىكتەگى ستەرەوتاكتيكالىق تەراپياعا ارنالعان ExacTrac Dynamic تەحنولوگياسى ەنگىزىلدى.

ەرتە دياگنوستيكا ەرەكشە ماڭىزعا يە. ورتالىق قازاقستاندا قاتەرلى ىسىكتەردى ەرتە ساتىسىندا انىقتاۋدىڭ ەڭ جوعارى كورسەتكىشتەرىنىڭ ءبىرىن كورسەتەدى، بۇل ەمدەۋدى ۋاقتىلى باستاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى جانە ءولىمنىڭ تۇراقتى تومەندەۋىنە ىقپال ەتەدى.

جاساندى ينتەللەكتتى دامىتۋ، پروتسەستەردى روبوتتاندىرۋ جانە جابدىقتى جاڭارتۋ ونكولوگيالىق كومەكتىڭ جاڭا مودەلىن قالىپتاستىرادى-دالىرەك، قاۋىپسىز جانە پاتسيەنتكە باعىتتالعان. ءدال وسىنداي شەشىمدەر بۇگىندە قاتەرلى ىسىككە قارسى كۇرەستە ماڭىزدى قادام بولىپ تابىلادى.

Abai.kz