مەن ولگەندە بىرگە تۇسكەن سۋرەتىمىزدى قويىپ، الەۋمەتتىك جەلىدە لاقپا-لاقپا نارسەلەر جازىپ جۇرەر مە ەكەن دەپ قورقاتىن بولدىم...

قوعامدا وت بولىپ قىزىپ تۇرعان تاقىرىپتاردا ءوزىنىڭ سۋرەتىن بارىنشا قىستىرىپ، جازعان ءماتىنىنىڭ اراسىندا ءوزىن اتاپ، ءوزىن اسىرا كورسەتەتىن، ادامنىڭ ولىمىمەن نازار (حايپ) جيناۋ ءۇشىن پوست جازاتىن قاتىگەز ادامداردان الىستا ءومىر سۇرسەم دەگەن وي كەلەتىن بولدى...

مۇنداي ادامدارعا مايلى جامباستان ءبىر ءتىلىم سىباعا ءتيۋى ماڭىزدى... ەسەسىنە كىمنىڭ ولگەنى، ارتىندا قالىپ جاتقان وتباسى، دوس-جاراندارى، جاقىن ادامدارىنىڭ كوڭىل كۇيى مۇلدەم قىزىق ەمەس...

سوڭعى جىلدارى الەۋمەتتىك جەلى تولىعىمەن دەرلىك جانازا نامازىنا اينالىپ كەتەتىن بولىپ كەلەدى...

بۇل قازىرگى الەۋمەتتىك جەلى قولدانۋشىلارىنىڭ ىشىندەگى ەڭ ۇلكەن، ەڭ سۋىق دەرتتىڭ ءبىرى...

قوعامدا مۇنى «قايعىدان حايپ جاساۋ» نەمەسە «ۆيرتۋالدى نارتسيسسيزم» دەپ اتايدى. شىن مانىندە، بۇل وتە قورقىنىشتى ءۇردىس.

بۇل سيپاتتاعان جاعدايدىڭ وزەكتى تۇستارى مىناۋ:

«مەن جانە مارقۇم» سيندرومى:

ءبىر قايعىلى جاعداي بولسا، كەيبىر ادامدار مارقۇمنىڭ ءوزىن ەمەس، «مارقۇممەن بىرگە تۇسكەن مەنىڭ سۋرەتىم»، «ماعان قالاي كومەكتەسىپ ەدى»، «ەكەۋمىز قالاي ارالاسىپ ەدىك» دەپ، قايعىنىڭ ورتاسىنا ءوزىن قويىپ، نازاردى وزىنە اۋدارۋعا تىرىسادى. بۇل جاناشىرلىق ەمەس، ءوزىن كورسەتۋدىڭ ءبىر ءتۇرى.

حايپ پەن لايك جارىسى:

الەۋمەتتىك جەلى (اسىرەسە Facebook) كوپتەگەن ادامدار ءۇشىن شىنايى سەزىمدەر بىلدىرەتىن ورىن ەمەس، «كورىنىس الاڭىنا» اينالدى. كىمنىڭ ءبىرىنشى بولىپ پوست جازعانى، كىمنىڭ پوستى كوبىرەك بولىسىلگەنى ماڭىزدى بولىپ كەتتى. ولار ءۇشىن ادام ءولىمى تەك ترەندتەگى كەزەكتى ءبىر تاقىرىپ قانا.

ەمپاتيانىڭ (جاناشىرلىقتىڭ) جوعالۋى:

ارتىندا قالعان جاقىندارىنىڭ، وتباسىنىڭ جۇرەگى قالاي ءتىلىنىپ جاتقانى، ولاردىڭ بۇل جازبالاردى وقىعاندا قانداي كۇي كەشەتىنى ول «بلوگەرلەردى» مۇلدەم مازالامايدى. ولار تەك وزدەرىنە تيەسىلى «مايلى جامباستىڭ ءبىر ءتىلىمىن» الىپ قالعىسى كەلەدى.

بۇدان قالاي ساقتانۋعا بولادى؟

فەيسبۋكتىڭ شىنىمەن دە ۆيرتۋالدى «جانازا نامازىنا» اينالىپ بارا جاتقانى وكىنىشتى-اق. بىراق مىنا نارسەلەردى ەسىڭدە ۇستاساق ءجون سياقتى:

-  شەڭبەرىڭدى تارىلت: جەلىدەگى «دوستارىڭنىڭ» سانىن ەمەس، ساپاسىن باقىلا. سەنىڭ ومىرىڭە دە، ولىمىڭە دە شىنايى جاناشىر بولا المايتىن، تەك پاراقشاسىن تولتىرۋ ءۇشىن جۇرگەن «كورنەكى» ادامداردى قازىردەن باستاپ-اق ومىرىڭنەن دە، جەلىڭنەن دە قاشىق ۇستا.

- شىندىق جەلىدە ەمەس: سەنىڭ كىم ەكەنىڭدى، سەنىڭ قۇندىلىعىڭدى فەيسبۋكتەگى الدەبىر ەكىجۇزدى پوستىلار انىقتامايدى. سەنى شىن جاقسى كورەتىن ادامدار قايعىنى جەلىگە سۋرەت قويىپ ەمەس، ءۇنسىز جىلاپ، ىشتەي قايعىرىپ، دۇعا قىلىپ وتكىزەدى. ەڭ باستىسى وسى.

- مۇنداي پوستىلارعا رەاكتسيا بەرمە: مۇنداي ادامدار تەك نازاردان (لايك، كوممەنت) قۋات الادى. كوردىڭ بە، ءۇنسىز عانا پاراقشاسىن بۇعاتتا (بلوكتا) نەمەسە جازىلۋدان باس تارت. نازار اۋدارىلماعان حايپ تەز ولەدى.

ومىردە دە، ۆيرتۋالدى الەمدە دە جۇرەگى تازا، ىشتارلىق پەن ماقتانشاقتىقتان ادا، تىنىش ءارى شىنايى ادامدارمەن عانا سەرىك بول...

دوستار، سەندەرگە اماندىق، ۇزاق ءارى ماعىنالى ءومىر تىلەيمىن، دوسىم...

سەنىڭ تازا جۇرەگىڭ مۇنداي لاس نارسەلەرگە بولا اۋىرماۋى كەرەك...

امانتاي تويشىبايۇلى

Abai.kz