ميانما توڭكەرىسىنىڭ كوشباسشىسى جانە قازىرگى پرەزيدەنت مين اۋنگ حلاين سەيسەنبىدە (18 تامىز) رەسەي پرەزيدەنتى ۆلاديمير پۋتينمەن تاعى دا كەزدەستى. بۇل ونىڭ 2021 جىلعى توڭكەرىستەن بەرگى رەسەيگە بەسىنشى ساپارى.

ەكى پرەزيدەنتتىڭ كەزەكتى كەزدەسۋى تۋرالى سينگاپۋرداعى ISEAS-يۋسوف يسحاك ينستيتۋتىنىڭ اعا عىلىمي قىزمەتكەرى، «ءپۋتيننىڭ رەسەيى جانە وڭتۇستىك-شىعىس ازيا» كىتابىنىڭ اۆتورى يان ستوري فرانتسۋز باسىلىمىنا بەرگەن سۇحباتىندا تومەندەگىدەي پىكىر بىلدىرگەن:

«ەكى ەل اراسىنداعى قارىم-قاتىناس ساۋدا-ايىرباس سيپاتىندا. حالىقارالىق دەڭگەيدە وقشاۋلانعان جانە ازاماتتىق سوعىسقا تاپ بولعان ميانما كوشباسشىسى مين اۋن حلاينعا رەسەيدىڭ ديپلوماتيالىق قولداۋى، اسكەري تەحنيكاسى جانە ەلدىڭ ەنەرگەتيكالىق داعدارىسىن شەشۋگە كومەگى قاجەت بولدى. رەسەي مين اۋن حلاين رەجيمىنە قارۋ-جاراق ساتۋمەن بىرگە، اتوم ەلەكتر ستانتسيالارى مەن شيكى مۇناي ساتۋعا دا ءۇمىتتى. ءوز كەزەگىندە ميانما ۇكىمەتى كرەملدىڭ ۋكرايناعا قارسى اگرەسسيالىق سوعىسىن قولدادى.

ميانماداعى قارۋلى قارسىلىققا ۇلاسقان ازاماتتىق سوعىس ديكتاتورلىق رەجيمدى رەسەيدىڭ اسكەري تەحنيكاسىنا ودان ارى تاۋەلدى ەتتى.

قازىرگى ۋاقىتتا ميانمانىڭ ەكى نەگىزگى قارۋ-جاراق جەتكىزۋشىسى - رەسەي مەن قىتاي، بىراق رەسەي ەرەكشە ماڭىزدى، سەبەبى ول ميانما اسكەري كۇشتەرىن جويعىش ۇشاقتارمەن، تىكۇشاقتارمەن جانە دروندارمەن قامتاماسىز ەتەدى. رەسەي سونىمەن قاتار ميانما اسكەري قىزمەتكەرلەرىن وقىتىپ، ۋكرايناداعى جاۋىنگەرلىك تاجىريبەسىمەن ءبولىستى.

رەسەيدىڭ ميانمامەن قارىم-قاتىناسى نەگىزىنەن ءۇش نەگىزگى سالاعا نەگىزدەلگەن: ساۋدا، ەنەرگەتيكا جانە قورعانىس. دەگەنمەن، رەسەيدىڭ ەكونوميكالىق رەسۋرستارىنىڭ شەكتەۋلى ەكەنى بەلگىلى، بۇل مين اۋن حلايندى قىتايمەن قارىم-قاتىناستى جاقسارتۋعا يتەرمەلەدى. قىتاي 2021 جىلعى توڭكەرىستى قولدامادى جانە ءبىراز ۋاقىت توڭكەرىس جەتەكشىلەرىنەن الشاقتادى. بىراق ەكىجاقتى قارىم-قاتىناس جاقساردى، بەيجىڭ بيىل ميانماداعى داۋلى سايلاۋلاردىڭ ناتيجەلەرىن مويىندادى. قازىر مين اۋن حلاين قىتايمەن كوممەرتسيالىق جانە قارجىلىق بايلانىستاردى ودان ءارى تەرەڭدەتۋگە تىرىسۋدا. بۇل سالادا ءپۋتيننىڭ رەسەيى بەيجىڭمەن باسەكەلەسە المايدى.

ماسكەۋ توڭكەرىس تۋدىرعان مۇمكىندىكتى پايدالانىپ، وڭتۇستىك-شىعىس ازياداعى ساياسي جانە ەكونوميكالىق مۇددەلەرىن ىلگەرىلەتۋگە تىرىستى. باتىس سانكتسيالارىنا بايلانىستى ايماقتاعى رەسەيدىڭ قارۋ-جاراق ساتىلىمى سوڭعى ونجىلدىقتا كۇرت تومەندەدى. سوندىقتان ماسكەۋ جاڭا نارىقتاردى بەلسەندى تۇردە ىزدەۋدە، ال ميانما سولاردىڭ ءبىرى.

رەسەي وڭتۇستىك-شىعىس ازيادا جاھاندىق دەرجاۆا بولۋدى ارمانداعانىمەن، ەكىنشى دارەجەلى ويىنشى بولىپ قالا بەرەدى. ونىڭ ايماقتاعى ەكونوميكالىق ىقپالى ءالسىز، ال ديپلوماتيالىق ىقپالى شەكتەۋلى. سونىمەن قاتار، ول بۇل ەلدەردىڭ قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋدە ەشقانداي ءرول اتقارعان جوق. شىن مانىندە، رەسەي ۇلى دەرجاۆا بولىپ كورىنەتىن ايماقتىق ويىنشى».

Abai.kz