ديپلوماتيا مايدانىنداعى اقيقات

ۇلكەن ساياساتتىڭ دۇربەلەڭدى سىلكىنىستەرى مەن عالامدىق الاپات تەكەتىرەستەر ءورشىپ تۇرعان شاقتا، حالىقارالىق ارەناداعى ءاربىر ءسوز بەن قادام ەرەكشە سالماققا يە بولاتىندىعى داۋ تۋدىرمايدى. جاقىندا ۋكراينا سىرتقى ىستەر ءمينيسترى اندرەي سيبيگانىڭ وتاندىق Ulysmedia باسىلىمىنا بەرگەن سۇحباتىندا وڭىردەگى ساياسي احۋالدىڭ كوكەيكەستى ساۋالدارىنا جاۋاپ بەرىپ، قازاقستان مەن ۋكراينا اراسىنداعى ديپلوماتيالىق ديالوگتىڭ سيپاتىن جان-جاقتى ايقىنداپ بەردى.

«قازاقستان نىساندارى ەشقاشان قاراۋىلعا الىنعان ەمەس»

ۋكراينا ءسىم باسشىسى ءوز سوزىندە سوڭعى ۋاقىتتاعى ءتۇرلى قاۋەسەتتەر مەن اقپاراتتىق دابىرالارعا نۇكتە قويعان ءوز ەلىنىڭ رەسمي ۇستانىمىن اشىق ءبىلدىردى. ونىڭ ايتۋىنشا، ۋكراينا ەشقاشان قازاقستاننىڭ نىساندارىنا دا، كوممەرتسيالىق كەمەلەرىنە دە سوققى باعىتتاعان ەمەس جانە باعىتتامايدى دا. ورىن العان كەز كەلگەن تۇسىنىسپەۋشىلىكتەر مەن وقيعالاردىڭ تۇپكى سەبەبى — رەسەيدىڭ اسكەري اگرەسسياسىنا تۋىنداپ جاتقان جايى بار.

دەي تۇرعانمەن، كيەۆ پەن استانا اراسىندا مۇنداي جايتتاردىڭ قايتالانباۋى ءۇشىن پراگماتيكالىق ءارى سىندارلى ديالوگ ورناپ ۇلگەرگەندىگى كوڭىلدى قۋانتادى. مينيستر ۋكراينانىڭ ءوز پورتتىق ينفراقۇرىلىمىنا جاسالعان شابۋىلدارعا زاڭدى تۇردە جاۋاپ قايتارۋعا تولىق قۇقىلى ەكەنىن العا تارتىپ، ايتا كەلە، بۇل ارەكەتتەردىڭ بەيبىت ەلدەردىڭ مۇددەسىنە ەش نۇقسان كەلتىرمەۋى باستى نازاردا ەكەنىن جەتكىزدى.

استانا — بەيبىتشىلىك مەكەنى: توكاەۆتىڭ ديپلوماتيالىق ميسسياسى

بۇل سۇحباتتىڭ ەڭ سالماقتى دا، بايىپتى  بولىگى — قازاقستان پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توكاەۆتىڭ گەوساياسي ارەناداعى رولىنە بەرىلگەن جوعارى باعا بولدى. اندرەي سيبيگا ءبىزدىڭ مەملەكەت باسشىسىن «زاماناۋي الەمدە ەلەۋلى ديپلوماتيالىق ءرول اتقارا الاتىن تۇلعا» رەتىندە سيپاتتاعانى بولدى.

بۇۇ باس اسسامبلەياسى اياسىندا ەكى ەل كوشباسشىلارىنىڭ كەزدەسۋىندە استانانىڭ بەيبىتشىلىك پروتسەسىنە ارالاسۋ مۇمكىندىگى كەڭىنەن تالقىلانعان ەدى. ءتىپتى، بولاشاقتا ۋكراينا مەن رەسەي باسشىلارىنىڭ ىقتيمال كەزدەسۋىن استانا تورىندە وتكىزۋ يدەياسى دا قاراستىرىلىپ ۇلگەردى.

مينيستر، سونىمەن قاتار «پرەزيدەنت توكاەۆ ءوزىنىڭ گەوساياسي سالماعى مەن پاراساتىنىڭ ارقاسىندا مۇنداي تاريحي كەزدەسۋدى ۇيىمداستىرۋعا تولىق قاۋقارلى»، — دەپ جىلى لەبىزبەن اتاپ ءوتتى.

عالامدىق تەپە-تەڭدىك جانە قاۋىپسىزدىك كەپىلدىگى

سوعىستى توقتاتۋ مەن تۇراقتى بەيبىتشىلىك ورناتۋ ماسەلەسىندە ۋكراينا اقش-تىڭ كوشباسشىلىعى مەن پرەزيدەنت ترامپتىڭ جەكە قاتىسۋىن شەشۋشى فاكتور رەتىندە كورەدى. سونىمەن قاتار، بۇل ۇدەرىستە ەۋروپالىق وداقتاستاردىڭ دا ءرولى ارتا تۇسپەك. كيەۆ ءۇشىن بۇل ەكى باعىت — ءبىرىن-ءبىرى جوققا شىعاراتىن ەمەس، كەرىسىنشە تولىقتىراتىن ستراتەگيالىق جولدار بولىپ تابىلادى.

ال NATO مۇشەلىگىنە بالاما رەتىندە ۇسىنىلاتىن قاۋىپسىزدىك كەپىلدىكتەرىنە كەلسەك، ولار تەك قاعاز جۇزىندە قالىپ قويماي، سەرىكتەس ەلدەردىڭ پارلامەنتتەرىمەن راتيفيكاتسيالانعان زاڭدى قۇجات بولۋى ءتيىس. ۋكراينانىڭ بولاشاق قاۋىپسىزدىك ارحيتەكتۋراسى ءتورت تىرەككە، سانامالاپ ايتار بولساق:

• ۆاشينگتونمەن ەكىجاقتى زاڭدى كەپىلدىكتەر;
• ۋكراينا اۋماعىنداعى وداقتاس كۇشتەردىڭ قاتىسۋى;
• ەۋروپالىق وداققا تولىققاندى مۇشەلىك;
• كەز كەلگەن قاۋىپكە توتەپ بەرە الاتىن قۋاتتى ءتول ارميا سۇيەنەدى.

ۋاقىت تارازىسى شىنايى اقيقاتتىڭ باسىن اشىپ كورسەتكەندەي، بەيبىتشىلىككە ۇمتىلىس پەن ۇستامدى ديپلوماتيا — جاھاندىق داعدارىستان شىعۋدىڭ جالعىز تۋرا جولى. بۇل رەتتە قازاقستاننىڭ بەيتاراپ ءارى بىتىمگەرلىك ۇستانىمى حالىقارالىق قاۋىمداستىق تاراپىنان ۇلكەن سەنىمگە يە بولىپ وتىرعانى الاش بالاسىن رازى ەتەدى.

Abai.kz