Särsenbi, 13 Qaraşa 2019
Bizdiñ şeneunik 1516 12 pikir 4 Qaraşa, 2019 sağat 15:57

Kraus tüsirgen «Er Töstik» pen Kurtunova müsindegen «Mänşük»

Semeydiñ «Jeñis» sayabağında Sovet odağınıñ batırı Mänşük Mämetovağa arnalğan eskertkiş qoyılıptı. Ökiniştisi, ağaştan oyıp jasalğan müsin öte wsqınsız şığıp, jergilikti twrğındardıñ narazılığın tudırğan. Qazaqtıñ batır qızınıñ qoraş beynesine älemjeli qoldanuşıları da qarsılıq tanıtıp jatır. 

Bwl mäsele töñireginde naqtı aqparattı arnapress.kz aqparattıq portalı jariyaladı. Portaldıñ jazuınşa, jergilikti twrğındar bwl müsin Mänşük Mämetovağa mülde wqsamaydı dep esepteydi eken.

«Jaña jılğa balabaqşalardıñ birine aparıp qoyuğa boladı. Mıstan kempirdiñ ornına. Biraq sayabaqta qalay bolsa solay jasalğan “öner tuındısına” orın bolmauı kerek».

«Bizde talanttı suretşiler sonday köp…. solar qayda?….suretşiler keñesi qayda, eskizderi qayda … bwl jobalardı kim bekitedi? Tömen deñgeyde jasalğan, rasımen de balabaqşağa arnalğan…».

Bwl jergilikti twrğındardıñ sözi.

Portal tilşileri tipti «şedevr» tuındınıñ avtorların da tauıp, swhbat alğan eken. Müsinşiler YUliya Kurtunova jäne Ivan degen erli-zayptı azamattar körinedi. Atalğan swhbattağı sözderine qarasaq, bwlar Semey öñiriniñ adamdarı emes sekildi. Tipti şetelden şaqırılğan «şeberler» boluı da mümkin.

«Bwl sizderdiñ keremet äkimderiñiz Ermak Bidahmetwlınıñ bastaması. Ol bizdi osı qalağa ağaştan osınday skul'ptura jasauımız üşin şaqırdı. Mwnday jwmıs tozaqpen teñ. Ärine, biz mwnda kelip, qayrımdılıqpen aynalısıp jatqan joqpız. Bizdiñ tört balamız bar. Solardı asırap bağuımız kerek. Men sizge aytayın, jwmısımız qımbat emes», - depti YUliya Kurtunova.

Semeydiñ äkimi «joqtan tapqan» müsinşiler özderiniñ Mänşük Mämetovanı salğanına senimdi. Olar tipti narazılıq tanıtuşılardı "qolınan tük kelmeytinder" dep sanaytın körinedi. «Bizdiñ jwmısımızğa teris pikirler jazğan adamdar eşteñe istemey, bos jürgender», - depti Kurtunova swhbatında.

Atalğan jobağa tapsırıs berip, osı müsinşilerdi attay qalap aldırğan Semey qalası äkimdigi bwl jobağa jwmsalğan naqtı aqşanı atay almaydı eken. Esesine özderine tüsinikti Resey eliniñ tilinde sala qwlaş tüsinikteme beripti. Bwl turalı äkimdik özderiniñ Instagram jelisinde jazdı.

Äkimdiktiñ baspasözi taratqan aqparatqa süyensek, qaladağı bayırğı ağaştar quray bastağan. Arnayı şeşim boyınşa osı ağaştardı kesuge tura kelgen. Köp ağaştı beker otamas üşin ağaş müsininiñ mamandarın şaqırıp, müsin jasatudı qolğa alğan. Osı joba ayasında biz aytıp otırğan Batır qız - Mänşüktiñ de müsini jasalğan eken.

Ärine, täp-täuir joba. Ağaştı qwr keskenşe, kerekke jaratqan jön-aq. Alayda «ädemi bastalğan än edi, pwşıq kelip qor qoldı» degendey, jwbay müsinşiler jaqsı jobanı jündey tütip otır. Biraq bwğan qala äkimdiginiñ özderi kinäli. Qala körkine körik qosam dese, qolınan is keletin öz müsinşilerimizdi wsınıs etpey me?! Atı-jöni belgisiz özge şeberlerdi şaqıramay-aq...

Äkimdiktiñ baspasöz qızmeti bwl şağın säulet nısandarın qarjılandıru byudjettik emes qorlardıñ esebinen jüzege asırılatındığın aytıp otır. Sonımen qatar, dau tudırğan müsin özge jerge köşirligen körinedi.

(Aytpaqşı Semey qalası äkimdiginiñ äleumettik jelidegi resmi paraqşalarında memlekettik tilde aqparat mülde az. Qazaqstannıñ emes, Reseydiñ memlekettik tiline köbirek män beredi eken. Bwl taqırıptı aldağı uaqıtta bölek jazarmız).

Osınday dau tudırıp, qoğamnıñ talqısına qalmas üşin äkimdik qızmetkerleri äu basta dwrıs qadam jasauı kerek edi. Ağaştan tüyin tüyetin jergilikti şeberlerdi şaqırıp, halıqqa jaqın eskertkiş ornatsa kim qoy dedi?!

Bwnday şalağay şarualar bizdiñ şeneunikterde şaş-etekten. Sauatsız jwmıs isteydi, sın estigen soñ tüzegen boladı. Eki jwmıs, eki şığın! Mümkin olarğa osı da tiimdi şığar. Qayta-qayta bölingen qarjı qaltağa jaqsı. «Altın şıqqan jerdi belden qazuğa» qazaq şendileri şeber-aq...

Mwnday masqaralıqtıñ birin ötken jılı jazğan edik. Almatı qalası äkimdiginiñ Tilderdi damıtu, mwrağattar jäne qwjattama basqarması «Azia animation» degen kompaniyağa tapsırıs berip, «Er Töstik» ertegisiniñ jelisimen mul'tfil'm tüsiripti. Bir qızığı ol kezde de otbasılıq şeberler qazaq ertegisin qalağanınşa jwlmalağan edi.

Igor' Kraus, Artur Kraus degen ağayındı jigitter tüsirgen mul'tfil'mdegi keyipkerler «türi qwbıjıq, adam etin jeydi, qazaqşa dwrıs söyley almaydı». Söytip, Almatı qalası äkimdiginiñ Tilderdi damıtu basqarması qazaq mentalitetinen mülde habarı joq ağayındı Kraustardıñ qazaq ertegilerin küstanalauına jol bergen bolatın. Bwl mul'tfil'm keyin aşıq qordan joyılğanımen, «Azia animation» kompaniyasınıñ qorjınında bwnday dünieler äli tolıp twr. Atışulı «Aldar köse» animaciyalıq fil'min de osı ağayındılar tüsirgen.

Söz soñında aytarımız, aydaladağı bireuler qaşanğı qazaq mädenietin masqaralay beredi. Au, şendiler, halıq mwrasın qaşanğı «wstağannıñ qolında, tistegenniñ auzında» jibere beresiñder?! Kez-kelgen jwmıstı qolğa alarda jeti ret ölşep, bir ret kesu kerek qoy. Boları bolıp, boyauı siñgen soñ tıraştanıp qayta dwrıstamay. Eñ mañızdısı, osınday mäselelerde joğarığa beretin esep-qisaptıñ «mwzday» boluın ğana emes, jwmıstıñ nätijesin bastı nazarda wstağan jön...

Quanış Qappas

Abai.kz

12 pikir