Perizat Omarbek atty qaryndas Úmay Ana týsinigine "jatyr" dep monghol tilinen tәrjime berip, tóreligin aitypty:

Qazaq jatyrgha tabynbaghan dep...

Búl, bizding últtyq namysqa qatysy bar mәsele bolghandyqtan, osyghan óz oiymdy aitudy jón kórdim:

Eng aldymen, Perizattyng búl oiy - sholaq oi:

- Qazaqta әrbir tirshilik ataulynyng IYesi men Kiyesi bar dep sanalady. Qoyda - Shopan Ata, Jylqyda - Qambar Ata, Týiede - Oisyl Qara, Siyrda - Zengi Baba, Eshki - Seksek Ata jәne t.t.

Al, Úmay Ana - adamzattyng ANALYQ BASTAUYNYNG IYesi men Kiyesi.

Úmay Ana - bala tuugha jaratylghan qatardaghy qatyn emes.

Ol - "Analardy", "Ana boludy" qorghaytyn Qúdyret.

Úmay Ana, sondyqtan, "Tirshilik bastauy" dep qabyldanady.

Keybir bilmesterding sanasy Úmay Anany kәduilgi әiel siyaqty "erkekting jynystyq obektisi", yaghni, "qatyn" dengeyinde ghana kóruge qabiletti...

Qúday sana bermegen song - osylay da...

Biraq, "Úmay Ananyng Kiyesi úrady-au" dep qoryqqan jón bolady...

Perizat qaryndas, iyә, qazirgi qazaqtyng tarihy sanasy dinge baylanysty ekige bólinip túr:

Biri - óz tarihyn islam dinimen baylanystyrady da, tarihynyng tamyryn osy din payda bolghan kezge tireydi. Ózin "músylmanmyn" dep, tarihty qayyryp qoyady.

Ol boyynsha, qazaq halqy da sol kezde payda bolghan bop shyghady...

Óte qolayly pozisiya - bas qatyrudyng qajeti joq.

Ekinshi pozisiya - óz tarihyn tym terennen izdeytinder.

Olar ózderine:

"Osy dalamyzda Islamgha deyingi myn-myng jyldarda kimder túrdy?

Olardyng mәdeniyeti, Tili, Dýniyetanymy, Diny senimi, Salt-dәstýri qanday bolyp edi?

Qazirgi dәstýrimizge úqsas pa?" jәne t.t. súraqtardy qoyady...

Sóitkende, olardyng aldynan osy dalada islamgha deyin de myn-myng jyldar ómir sýrgen SAQ, GhÚN, OGhYZ, QARLYQ jәne t.b. halyqtar bolghanyn biledi.

(Bir qyzyghy, ony oghan ózi ghana emes, ózgeler: qytaylar, europa sayahatshylary, parsy derekteri, tipten, arab derekteri dәleldep aityp otyrady).

Sodan kelip, tarihynyng tym tereng ekenin úqqan kózi men sanasy ashyq qazaqtar - ózining islamgha deyingi dýniyesin de týgendey bastaydy...

Sonda ghana,

olar býgingi Qazaq halqynyng tarihy tym terennen, tym kóneden qalyptasqan Ejelgi El ekenin bilip, maqtanyshqa bólenedi.

Olar sol zamandardan qalghan Tәnirdi jәne Úmaydy jatyrqamaydy:

- Ony óz tarihynyng qadirli bir dәuiri dep sanaydy...

Tarihyn qasterleydi.

Al, islammen sanasy ulanghandar - ózining búl tereng tarihyna, yaghni, óz halqynyng "jeke tarihyna" jek kórinishpen qaray bastaydy...

Sóitip, dinge osylay berilgen adam ÓZ HALQYNYNG BOLMYSYNAN JATTANA BASTAYDY...

Ony jiyirkenishpen qabyldaytyn beyshara kýige týsedi...

(Á.Kekilbaev pen Sh.Aytmatovtyng "mәngýrt" úghymynyng mәni de osy!).

Mine, mәsele tórkini osy, qúrmetti qaryndasym...

Ábdirashit Bәkirúly, filosof

Abai.kz