Borhes 1973 jyly Mәksiko qalasyna sapar shekti. Ol óz sózimen aitqanda, «meyirimsiz resmy qabyldaulardyn» bәrine derlik qatysugha kelisim berdi.

Argentinalyq jazushy Mәksikagha barghan sәtinde ózi týsken ýy iyelerine bir ótinish jasapty. Onyng Huan Rulifomen sóileskisi kelipti. Sóitip ekeuin tanghy asta kezdestiru úsynylady.

Biraq Borhes:

– Keshirinizder, men ýshin tang – auyr mezet. Keshkilik janyma әldeqayda jaqyn. Men tang mezgilinde kýsh-quatym ala almaymyn. Men Rulifomen tek keshte sóileskim keledi, – deydi.

Osydan ary ekeuining súhbaty jalghasypty...

Huan Rulifo:

– Ústaz, búl men – Rulifo. Sizding kelgeniniz qanday jaqsy boldy. Sizdi qanshalyqty qúrmetteytinimizdi bilesiz ghoy.

Borhes:

–Aqyry kezdestik-au, Rulifo. Mening kóruim nasharlady.  El aralaghanda eshtenieni kóre almaymyn, biraq pikirlesterimining dauysyn esty alamyn. Múnda maghan degen jyly sezimdi estip túrmyn. Biraq meni «Borhes» dep te, «ústaz» dep te atamanyz. Men – Horhe Luispin.

Rulifo:

– Qanday jaqyndyq… onda siz meni Huan dep atanyz.

Borhes:

– Men bir nәrseni moyyndayyn. Maghan «Huan» degen atau «Horhe Luisten» beter únaydy. Ol qysqa әri anyq estiledi. Qysqalyq әrqashan mening talghamymda bolghan.

Rulifo:

– Joq, búlay bolmaydy. «Huan» degen kez kelgen adam boluy mýmkin. Al «Horhe Luiys» – tek Borhes qana.

Borhes:

– Siz әrdayym izettisiz. Aytynyzshy, songhy kezderi qalay ómir sýrip jatyrsyz?

Rulifo:

– Men be? Men… ólip bara jatqandaymyn. Ár jerde, әr sәtte sonday kýy keshemin.

Borhes:

– Onda siz jaman emes ómir sýrip jýrsiz degen sóz.

Rulifo:

– Qalaysha olay deysiz?

Borhes:

– Oilap kórinizshi, eger biz mәngi ómir sýrsek, búl qanday baqytsyzdyq bolar edi. Adam onda ýnemi ólip bara jatqan kýy keship, ózin tiri seziner edi.

Rulifo:

– IYә… ol ras. Onda adam ólimdi kýndelikti tirshilikting bir bóligi retinde qabyldar edi.

Borhes:

– Men sizge bir qúpiya aitayyn. Mening atam – general,  ol Borhes dep atalmaghan, onyng shyn esimi basqa bolghan, biraq ol qúpiya kýiinde qaldy. Keyde men ol kisining aty Pedro Paramo bolghan shyghar dep oilaymyn. Sonda men – siz jazghan Komala turaly adamdardyng tittey janghyryghymyn.

Rulifo:

– Onda men endi tynysh óle bersem bolatynday.

Aghylshyn tilinen audarghan Dýisenәli Álimaqyn

Abai.kz