Dýisenbi, 9 Qarasha 2026
Janalyqtar 138 0 pikir 9 Qarasha, 2026 saghat 15:50

Kedeylik azaydy ma? Shyn qaysy, jalghany qaysy?

Suret: JY arqyly jasalghan / el.kz.

Dýniyejýzilik bankting songhy mәlimetterine sýiensek hәm imanday sensek, Qazaqstandaghy kedeylik dengeyi songhy eki onjyldyqta tórt esege azayyp, 18,2%-dan 4,9%-gha deyin tómendegen.

Resmy esepter men halyqaralyq instituttardyng bayandamalarynda bәri keremet kórinedi: enbekaqy ósip, tabys tensizdigi azayyp, halyq jappay әl-auqatqa qol jetkizip jatqanday, tap bir qoy ýstine boztorghay júmyrtqalaghan dәuren ornaghanday. Biraq, súlu suretti, kerbez symbatty resmy statistikanyng әdemi sifrlarynyng tylsymdy perdesin týrer bolsaq, onda qarapayym halyqtyng shynayy túrmysy men statistikanyng sayqal sifrlary arasyndaghy alshaqtyq jyl sayyn artyp bara jatqanday әser qaldyrady.

San men shyndyq qay jerde qarama-qayshylyqqa týsedi?

Býgingi tanda resmy týrde esepteletin kýnkóris minimumy men inflyasiyanyng shynayy kórsetkishteri bir-birinen mýlde bólek әlemde ómir sýrip jatqanday kórinedi. Azyq-týlik, kommunaldyq qyzmet, dәri-dәrmek baghasy sharyqtap túrghanda, 4,9% kórsetkishi halyqtyng naqty qaltasyndaghy jaghdaydy tolyq kórsete almaytynydghy әmbege ayan dýniye. Statistika boyynsha resmy týrde kedey sanatyna kirmegenderding kóbisi ailyqtan ailyqqa deyin shyqpa janym shyqpamen kýn әzer kórip otyr.

2027 jyldyng 1 qantarynan bastap eng tómengi jalaqyny 110 myng tengege kóteru josparlanyp otyr. Búl qadam qaghaz jýzinde 1,8 mln adamnyng jaghdayyn jaqsartuy tiyis. Alayda qazirgi baghalar men inflyasiya dengeyin eskersek, búl soma tek «kýn kóruge» ghana jetedi, әitpese ony syghymdap ýndemeu kisining týsine ghana kiredi hәm tolyqqandy ómir sýruge nemese baspana alugha jetkizui mýmkin emes, tek qiyaldaghy dýniye.

Últtyq statistika Burosy mәlimetteri kórsetkendey, tek 2026 jyldyng birinshi toqsanynyng ózinde tabysy kýnkóris minimumynan tómen adamdar sany 1 mln-gha juyqtap, 4,9%-dy qúraghan eken-mys. Resmy bayandamalardaghy «úzaq merzimdi tómendeu» trendi qarapayym otbasylardyng kýndelikti dýkenge barghandaghy kýizelisin jasyra almaydy.

Bolashaq josparlar men әleumettik tәuekelder

Biylik pen sarapshylar júmys oryndaryn ashu (mysaly, «Halyq qúrylysy» baghdarlamasy), kәsiptik standarttardy janartu jәne jana mamandyqtardy oqytu arqyly jaghdaydy týzeuge tyrysyp jatyr. Biraq ekonomikadaghy qúrylymdyq problemalar, baghanyng túraqsyzdyghy jәne halyqtyng naqty tabysynyng inflyasiyadan kósh keyin aqsaq qoydyng kýiin keship qalyp qoiy әleumettik osaldyqty saqtap otyr.

Qaghazdaghy tabysty da, bórikti aspangha atqyzghan kórsetkishter men halyqtyng әmiyanyndaghy naqty aqsha bir arnagha toghyspayynsha, kedeylik dengeyining «azayghany» turaly esepter tek statistikalyq syldyr suly, bәldu-bәdik kórsetkish bolyp qala bermek.

Abai.kz

0 pikir