Jeksenbi, 20 Mausym 2021
Qogham 3713 0 pikir 17 Sәuir, 2014 saghat 11:45

NÚRGhALY NÚRTAY. TASADA QALGhAN "TAS QAUYMDASTYQ"

Almaty qalasyndaghy Jarokov kóshesi boyynda “Mektep bitirushi týlekter alleyasy” bar. Aumaghy at shaptyrym. Samyrsyny men qayyny qatar boy tartyp, keng tynys berip túr. Sol park ishinde jogharghy surettegidey eskertkish tac qoyylghan. Onda “Búl jerde Dýniyejýzi qazaqtarynyng ortalyghy salynady” degen jazu túr. Park ainalasynda qarauyl kórinbeydi. Biz biletin qauymdastyq ýii bolsa kók bazar jaqta edi... Osynsha jerdi bos tastaghany qalay dep, mәselening mәnisin bilmekke Dýniyejýzi qazaqtary qauymdastyghynyng úiymdastyru bólimining mengerushisi  Botakóz Uatqangha telefon shalyp kórdik. “Búl eskertkish tas  Dýnie jýzi qazaqtarynyng birinshi qúryltayy kezinde qoyyldy. Tipti ol tasty Halifa Altay, Dalelhan Janaltay, Altynbek Sarsenbayúly syndy aituly azamattar kózi tirisinde óz qoldarymen qoyghan. Qúryltaydyng sheshimimen ol jerge ýlken ortalyq salynuy tiyis edi. Keyin Hrapunov әkim bolyp túrghan kezde ol jer satylyp ketti de, Dýniyejýzi qazaqtary qauymdastyghyna tiymey qaldy”,- dep jauap berdi Botakóz Uatqanqyzy. Ári «osy jer qoldan ketkende talay dauyn kótergen Súltanәli Balghabaev aghannan tolyqtay súrap bilersin» dep jón kórsetti.

Súltanәli Balghabaev myrzagha telefon arqyly habarlasqanymyzda: “Ol mәseleni men talay ret kóterip, jauapty mekemelerding bәrine hat jazghanmyn. Zamannyng keng túsynda,  birinshi qúryltay kezinde biylik auyzsha uәdesimen sol jerdi Dýniyejýzi qazaqtary qauymdastyghyna bergen. Qazir jan- jaghyna kottedjder týsip ketti ghoy, ol jerding alghash kesilgen aumaghy qazirgiden de ýlken bolghan. Memlekettik akt uaghynda berilmedi de, artynan qansha týskenimizben ol jer Qauymdastyqqa búiyrmady. Onda ýlken etno auyl men qazaqtyng kóshin qoldaytyn ortalyq salynuy kerek edi”, -  dep kýiinishin bildirdi.

IYә, odan beri de 22 jyl ótipti. Dýniyejýzi qazaqtary qauymdastyghynyng tóraghasy, Elbasymyz Núrsúltan Nazarbaev jyl aralatyp әlem qazaqtarynyng basyn qosudy әu bastan dәstýrge ainaldyrdy. Sonyng arqasynda qazirge deyin 4 ret Alty Alashtyng bas qosylyp, alqaly jiyn ótti. Al «Eskertkish tas» sol qalpy menireyip túr.

Qashqyn Hrapunovty atamay-aq qoyayyq, «Veliyk» tepkish Ahmetjan Ákimning kózine búl jer qalay týspey jýrgenin kim bilsin? Búl - syrahanasy men saunasy, qonaq ýii men biznes keshenderi kýn sanap boy kóterip jatatyn aru Almaty emes pe?! Tútas qazaqtyng iygiligi ýshin, júmyr jerding shalghay týkpirinde shashyraghan qazaqtyng birligi ýshin salynuy kerek ortalyqtyng әli de bolsa  bir tasy qalanbauy qalay?

Býgingi qazaq qoghamynda eng kóp qauzalatyn taqyryptyng biri – kóshi-qon. Elbasy ózi múryndyq bolghan «Qazaq kóshine» songhy kezderi myng san tosqauyl qoyylyp, su ayaghy qúrdymgha ketip bara jatqany jasyryn emes. Dәl qazirgi uaqytta atajúrtqa aghylghan bauyrlarymyzdyng kerueni jogharydaghy tas eskertkishke úqsap «qatyp» túr.

Ne qayran?

 

Abai.kz

0 pikir