Düysenbi, 25 Mamır 2020
COVID-19 QAZAQSTANDA. Jwqtırğandar — 8531. Jazılğandar — 4506. Qaytıs bolğandar — 35
Jañalıqtar 1482 0 pikir 1 Qaraşa, 2010 sağat 10:56

Ekibastwzda vagon jasau quatı sätti jüzege asuda

Temirjoldağı vagon qwraldarın satıp alğısı keletin otandıq käsiporındar endi basqa eldiñ tauarına telmirmeytin boldı, onı jasau özimizde qolğa alınuda. Ekibastwzdağı «Taman» jauapkerşiligi şekteuli seriktestiginiñ bazasında bıltırdan bastap jaña joba iske asuda. Keleşekte jılına 2500 vagon şığaru mümkindigi bar zauıttıñ alğaşqı kezegi jaqında qosılıp ta ülgerdi. Memlekettik üdemeli industriyalıq-innovaciyalıq damu bağdarlamasına enetin ataulı joba öñir ekonomikasına jañaşa serpin alıp kelmek.

Temirjoldağı vagon qwraldarın satıp alğısı keletin otandıq käsiporındar endi basqa eldiñ tauarına telmirmeytin boldı, onı jasau özimizde qolğa alınuda. Ekibastwzdağı «Taman» jauapkerşiligi şekteuli seriktestiginiñ bazasında bıltırdan bastap jaña joba iske asuda. Keleşekte jılına 2500 vagon şığaru mümkindigi bar zauıttıñ alğaşqı kezegi jaqında qosılıp ta ülgerdi. Memlekettik üdemeli industriyalıq-innovaciyalıq damu bağdarlamasına enetin ataulı joba öñir ekonomikasına jañaşa serpin alıp kelmek.

«Qazaqstan vagon jasau kompaniyası» JŞS-degi vagon jasau öndirisin qwru üş iske qosu keşeninen twradı. Onıñ alğaşqısı ağımdağı jıldıñ mausım ayında Memleket basşısınıñ qatısuımen bolğan teleköpir barısında aşılğan. Bwl - öndiristiñ üşten bir böligi dese de boladı, osınıñ nätijesinde qazirgi küni kompaniyanıñ tehnologiyası jılına bir mıñ jük vagonın şığaru qabiletine ie. Ekinşi keşen osı jıl soñında paydalanuğa berilse, 2011 jıldıñ qaraşa ayında öndiriste tolıq quat iske qosıladı. Osılayşa zauıttan jılına 2,5 mıñ vagon şığarılatın boladı. Onıñ işinde bes jüz vagon jabıq küyde jasalatının atap ötken abzal.
-Joba boyınşa jasalıp jatqan tehnologiyalar jelisine Ukrainadağı «Tehvagonmaş» kompaniyası jauap beredi. Al qwrılıs-montaj jwmıstarına bas merdiger «Imstal'kon-Temirtau» jauapkerşiligi şekteuli seriktestigi jauap beredi. Alğaşqı qosu keşeninde 80-dey adam eñbek etip jür. Atalmış keşen qosılğanda biraz kemşilikter anıqtaldı. Qazir olqılıqtardı tüzetip, şilde ayınıñ soñğı on kündiginde öndiristi paydalanuğa beremiz dep josparlap otırmız,-dep äñgimeledi «Qazaqstan vagon jasau kompaniyasınıñ» bas direktorı Mwrat Älpiev. - Bwğan deyin alğaşqı tört vagondı qwrastırıp, sınaq alañına jibergenbiz. Olar barlıq sınaqtan sätti ötip, sertifikat aldıq. Endi aldağı künderi vagon öndirisin jüyeli türde bastaymız.

Atap ötu kerek, vagon şığaratın öndiris jobası «Qazaqstan temirjolı» wlttıq kompaniyası» AQ-men birlesip iske asuda. «Qazaqstannıñ damu banki» jobanı tolıq qarjılandırıp otır. Öndiristik qwral-jabdıqtardıñ deni Germaniya, Italiya sekildi şet memleketterden äkelinude. Jobalıq qwnı 51 million AQŞ dolları twratın öndiristiñ qaytarım merzimi bes jıldı qwraydı. «Qazaqstan temir jolı» vagon şığaratın zauıtpen aldağı bes jılğa bes mıñ vagonğa memorandum qabıldağan. «Qazaqstan vagon jasau kompaniyası» juıq uaqıtta 20 vagon qwrastırıp, onı wlttıq kompaniyanıñ enşiles käsiporındarınıñ birine berudi josparlap otır. Alğaşqı qazaqstandıq jük vagonınıñ qwnı aytarlıqtay arzan emes. Qazirgi jağdaymen ärbir vagonnıñ özindik qwnı 10,2 million teñgege bağalanıp otır. Degenmen bwl twraqtı bağa emes, käsiporın öz şığının japqannan keyin tauar qwnı arzandaytını anıq.
M.Älpiev aldağı jıldarı vagon jasauğa jwmsalatın qwral-jabdıqtar men materialdardıñ seksen payızın zauıt işinde öndiretin mümkindik barın jetkizdi. Äzirşe qajet bölşekter Resey men Ukraina elderinen äkelinude. Soğan oray vagonnıñ özindik qwnı qımbatqa tüsip otır. Büginde elimizdiñ işki jük aynalımında köbine Qıtaydan äkelingen vagondar paydalansa, halıqaralıq tasımal boyınşa Resey men Ukrainadan jetkizilgen vagon qwraldarı qoldanısta jür. Qıtaylıq vagondardıñ bağası arzan bolğanımen paydalanu merzimi az äri sapası tömen keledi. M.Älpievtiñ aytqanınday, osıdan eki jıl bwrın respublika aumağında 90 mıñ vagon sanalsa, sonıñ teñ jartısınıñ tozığı jetkendigi anıqtalıptı. Odan bergi uaqıtta iske jaratılıp jürgen qwraldardıñ qanşası eskirip ülgergendigi belgisiz. Ekibastwzdan şığatın vagondar eldegi vagon parkin tolıq jañarta almasa da, jük aynalımınıñ mañızdı bölikterinde biraz mümkindikter tudıratını ayqın. Qazaqstandağı jük tasımalımen aynalısatın käsiporındar qazirgi küni «Qazaqstan vagon jasau kompaniyasınıñ» önimderine qızığuşılıq tanıta bastağan. Olardıñ sırt memleketterden satıp äkelip jürgen qwraldarınan Ekibastwzda qwrastırılıp şığatın vagondar artıq bolmasa kem emes. Jetpis tonnağa deyin jük köteretin qwraldardıñ qoldanıs merzimi 22 jıldı qwraydı.     Bwğan deyin «Taman» seriktestigi vagon jöndeumen aynalısıp kelgen. Vagon qwraldarın depolıq jäne kürdeli jöndeuden ötkizgen käsiporınnıñ tehnologiyası da barınşa eskirip ketken bolatın. Jaña joba nätijesinde seriktestiktiñ bwrınğı ornalasqan aumağı qazir adam tanımastay özgerip, jañadan zamanaui öndiristik keşender twrğızıldı. Alıp cehtardıñ işindegi qwrastıru jwmıstarınıñ köbisi avtomattandırılıp, komp'yuterlendirilgen. Jaña tehnologiya negizinde salınıp jatqandığına baylanıstı bolaşaqta zauıttağı jwmıskerler sanın şekteuge septigin tigizedi. Kelesi jılı zauıt tolıq quatına kiriskende öndiriste 600 adam eñbek etedi. Al Reseyde büginde däl osınday käsiporında 1250 adam jwmıs isteydi. Sondıqtan keleşekte bizge tehnologiyalıq ürdisti jaqsı meñgergen elektronşılar men programmister köptep qajet boladı, deydi zauıt basşısı. Mamandardıñ aytuınşa, bwğan wqsas vagon şığaratın käsiporın TMD töñireginde äzirşe joq.
«Qazaqstan vagon jasau kompaniyası» maman mäselesin retteuge de nazar audaruda. Öndiris işinen aldağı uaqıtta konstruktorlıq byuro, tehnikalıq bölimderi qwrılsa, komp'yuterlik bağdarlamalardı jetik meñgergen mamandar qajet boladı. Soğan oray keybir kadrlardı büginde qayta oqıtıp jatır.

Mwrat AYAĞANOV.

 

0 pikir