Әлемде күрделі өзгерістер жүріп жатыр. XX-ғасырдың әлеуметтік-экономикалық парадигмалары ескіруде. Біздің елімізде, Өкіметтің қызметіне баға бергенде, Ішкі Жалпы Өнімнің (ІЖӨ) өсім пайызын индикатор ретінде алады. Ал сол ІЖӨ халық арасындағы тең бөліну аспектісі сыртта қалады.

ІЖӨ, қарапайым халыққа, қолмен ұстап сезіну мүмкін емес. Кілтипан осында. Егер өткен жылы ІЖӨ 4,5% өссе, барша халық осы өсімді "кәшөлегінде" сезінуі тиіс. Ал шынында, олай болмай шығады.

Сондықтан, еліміздің даму қарқынын анықтағанда, ІЖӨ орнына, адам даму индексін негізгі индикатор жасау керек.

1) Адамның орташа өмір сүру жасы.

2) Әлеуметтік ауруларға ( жүрек- тамыр, туберкулез, обыр) шалдығу жиілігі.

3) Орташа жалақы мөлшері, жалақының жоғары- төмен өлшемдерінің тепе- теңдігі( зауыт директоры 1 млн тг, жұмысшы 70 мың тг алатын жағдай көп)

4) Жұмыссыздар саны, олардың тұрмыс деңгейі.

5) Аудан, ауылдағы жол, әлеуметтік инфрақұрылым жағдайы. (Интернет, телефон байланысы).

6) Еңбек қауіпсіздігі сақтау дәрежесі.

Сонда, біздің еліміздің әлеуметтік жағдайы, халықтың нақты тұрмыс- тіршілігі белгілі болады.

Әзірше, ІЖӨ индикаторы сылдыр су және ішуге де тот сасып кеткен...

Ерлан Саировтың әлеуметтік желідегі жазбасынан

Abai.kz