Erlan Qarin jelidegi әreketteri ýshin jauapkershilikke tartylghan striymerler jóninde pikir bildirdi. 

***

Ózin-ózi ústau mәdeniyetin, jana qoghamdyq etika qaghidattaryn qalyptastyru – últymyzdyng damuy men órkendeuining negizgi alghysharttarynyng biri.

Ishki mәdeniyeti men berik adamgershilik ústanymdary qalyptasqan qogham ghana qazirgi zamannyng san aluan syn-qaterine tótep bere alady. Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev búl mәselening manyzyn tereng týsinedi. Sondyqtan da, ol osy baghytqa airyqsha mәn berip keledi.

Shynynda da, qazir qoghamdaghy dau-damaylar kóp jaghdayda azamattardyng mәdeniyetsizdiginen, daraqylyghynan, әdepsizdiginen tuyndap jatady. Yaghni, búghan adamdardyng qarapayym әdep normalaryn saqtamauy, bir-birin qúrmettemeui sebep. Sondyqtan, jana qoghamdyq etikany qalyptastyru qazirgi uaqyttaghy eng negizgi mәselening biri sanalady.

Qoghamdaghy kez kelgen kiykiljinning ya daudyng aldyn aludyng birden bir joly – jeke bastyng mәdeniyetin damytu. Búl – bir-birimizge syilastyqpen qarau, óz isimizge adal bolu, zandy qúrmetteu, tazalyq pen tәrtipti saqtau.

Últ sapasyn arttyru, azamattardyng minez-qúlqyn ózgertu, jana әdetterdi qalyptastyru bir kýndik sharua emes ekeni belgili. Ári múnday ózgeriske jyltyraq iydeologiyamen qol jetkizu mýmkin emes. Sol sebepti, qazir jalang ýgit-nasihatpen emes, naqty istermen ainalysu tiyimdi.

Elimizde osy maqsatqa qol jetkizu ýshin Preziydentting tikeley tapsyrmasymen kezen-kezenimen jýieli júmys jýrgizilip keledi. Mysaly, orta bilim beru jýiesine «Adal azamat» birtútas tәrbie baghdarlamasy engizildi. Vandalizmge qarsy kýres turaly arnayy zang qabyldandy. Tabighy nysandardy qorghau talaptary qatandatyldy. Qoghamdyq oryndarda betti túmshalap jýruge qatysty zannamalyq norma engizildi. Kóshede beyәdep sóz aitugha tyiym salyndy. Tazalyq pen tәrtipti saqtaugha basymdyq berildi. Jol-kólik erejelerin saqtau talaptary kýsheytildi. Áleumettik jelilerde azamattardyng ar-namysy men qadir-qasiyetin qorlau, kemsitu әreketterin toqtatugha qatysty jauapkershilik qarastyryldy.

Jana qoghamdyq etikany qalyptastyruda qúqyqtyq tetikterding de róli zor. Sondyqtan, Ishki ister ministrligi osy kýnderi hayp ýshin jagha ústatarlyq әreketterge baratyn әleumettik jeli qoldanushylaryn, qauipti prank jasaushylardy jauapkershilikke tartyp, olardyng atyn atap, týsin týstep ashyq kórsete bastady. Qúqyq búzushylargha qatysty múnday sharalardy qoldanu ózgelerge sabaq bolatyny anyq.

Erlan Qariyn, Qazaqstan Respublikasy Preziydenti Ákimshiligi Basshysynyng birinshi orynbasary

Abai.kz